https://schooltv.nl/video-item/clipphanger-wie-was-napoleon 2024-04-29T10:07:28+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26269.w613.r16-9.51621b2.webp Wie was Napoleon? | Clipphanger Napoleon Bonaparte wordt in 1769 geboren op het Franse Corsica. En Nappie blijkt een strijdlustig mannetje. Als-ie 9 is wil-ie al naar de militaire school en op zijn 16de gaat-ie het leger in. En garde! Niet veel later breekt de Franse revolutie uit, en daar sluit Napoleon zich bij aan. Hij maakt carrière in het leger en werkt zich op tot generaal. Na succesvolle veldtochten in Italië en Egypte, komt Napoleon terug in Parijs. Maar wat-ie daar ziet, dat bevalt hem niet. Dus besluit hij de macht zelf maar te grijpen - en met succes. in 1804 kroont hij zichzelf tot keizer, en zijn vrouw Joséphine tot keizerine. Nappie voert allerlei nieuwe wetten in, zoals de ‘code civil’, waar wij nog steeds onze burgerlijke stand aan te danken hebben. Daarnaast komt hij met de kilo, de meter, en kilometers lange wegen in Europa. Die komen goed van pas op de veldtochten die Napoleon voert. Hij trekt zelfs op naar Moskou, maar daar komt hij van een erg koude kermis thuis. Uiteindelijk wordt bij Waterloo het leger van Napoleon in de pan gehakt. Hij wordt verbannen naar het afgelegen eiland Sint Helena, waar-ie een beetje verpietert in zijn moestuintje. Op zijn 51ste is Napoleon wel zo'n beetje uitgezaaid en legt-ie het loodje. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_853985 91 53700 2015-05-06T14:37:20+00:00 yes no Napoleon Frankrijk revolutie keizer https://schooltv.nl/video-item/clipphanger-waarom-knort-je-maag 2024-04-29T10:07:15+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26270.w613.r16-9.48b1bac.webp Waarom knort je maag? | Clipphanger Je bent rustig onderweg, en opeens hoor je een hard knorrend geluid: ‘knor knor’. Dan zit je of in een veewagen, of je maag laat van zich horen. Veel mensen denken dat een knorrende maag betekent dat je honger hebt. Maar daar heb je je maag helemaal niet voor nodig, dat weet je zelf maar al te best. Hmmm... even iemand een poot uitdraaien... Door je maag en je darmen wordt je eten met behulp van enzymen en kneedbewegingen verkleind. De minuscule deeltjes die overblijven, die mogen naar de uitgang! Naarmate het voedsel uit de maag verdwijnt, blijven er gassen, vloeistoffen en wat vaste bestanddelen over. Als dat boeltje door je darmen verder wordt samengeperst, dan ontstaat het bekende geknor. Dat betekent dus niet per se dat je honger hebt, maar vooral dat je al hebt gegeten. Goed om te weten, als je dat was vergeten. Een knorrende maag is een teken dat de boel prima functioneert, en dus niks om je voor te schamen. Nog een boer en een scheet erachteraan, en je bent weer helemaal het heertje. En.. als je toevallig straks een belangrijke toespraak moet houden en je echt van dat geknor af wil zijn, dan is er maar 1 remedie: je maag opnieuw vullen. Aan tafel! https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_853986 84 10494 2015-05-06T14:38:35+00:00 yes no maag eten voedsel orgaan darm lichaam geluid https://schooltv.nl/video-item/de-dokter-corrie-show-puberteit 2025-09-30T12:39:54+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26274.w613.r16-9.b04de03.webp De Dokter Corrie Show | Puberteit Waarom hebben pubers zo vaak ruzie met hun ouders? Kunnen ze daar eigenlijk wel iets aan doen? Dokter Corrie zoekt het uit. Ze gaat op zoek bij een gezin met echte pubers. Ook praat ze met een neuroloog over wat er allemaal verandert in het puberbrein. https://player.ntr.nl/index.php?id=VPWON_1233928 1394.66 50782 2015-05-10T17:30:00+00:00 yes no ruzie gezin puberteit emotie hersenen https://schooltv.nl/video-item/nieuwsuur-in-de-klas-oekraine-het-ontstaan-van-het-conflict 2024-01-30T14:06:28+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26275.w613.r16-9.c809e2a.webp Nieuwsuur in de klas | Oekraïne: het ontstaan van het conflict Vak: maatschappijleer. Oekraïne ligt aan de oostgrens van Europa en is een buurland van Rusland. Sinds eind 2013 is het onrustig in Oekraïne en ontstaat er een burgeroorlog in Oost-Oekraïne. Rusland, de Verenigde Staten en de Europese Unie zijn inmiddels allemaal betrokken bij het conflict. En met het neerschieten van een passagiersvliegtuig MH17 is het conflict ook voor ons erg dichtbij gekomen. Hoe heeft het zover kunnen komen? https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_855072 373 24492 2015-05-07T11:49:55+00:00 yes no Rusland Europa oorlog Oekraïne https://schooltv.nl/video-item/nieuwsuur-in-de-klas-vondelingenkamers 2024-01-30T14:05:50+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26276.w613.r16-9.b3bad7f.webp Nieuwsuur in de klas | Vondelingenkamers Vak: maatschappijleer. Verschillende landen in de wereld hebben babyluikjes. Moeders die ongewenst zwanger zijn geworden kunnen hun baby in het luikje achterlaten zodat hulpverleners de baby kunnen opvangen en verzorgen. In Nederland zijn sinds kort ook vondelingenkamers. De moeder kan hier veilig en in alle rust haar baby in een wiegje achterlaten. Ook is er 24 per dag hulp beschikbaar voor moeder en kind. De gevestigde hulpverlening staat niet achter de vondelingenkamers. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_855073 410 1354 2015-05-07T11:51:15+00:00 yes no geboorte hulpverlenen moeder recht verzorgingsstaat https://schooltv.nl/video-item/dirk-volkertsz-coornhert-1522-1590-voor-tolerantie-en-redelijkheid 2024-11-14T12:58:12+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/46000/images/46453.w613.r16-9.fb6ca55.webp Dirk Volkertsz. Coornhert (1522 – 1590) | Grote geesten Coornhert groeit op in de Warmoesstraat in Amsterdam. Het familiefortuin gaat aan zijn neus voorbij, als hij op jonge leeftijd trouwt met een twaalf jaar oudere vrouw uit Haarlem. Hij wordt door zijn moeder onterft. ‘Verkiezen doet verliezen’, luidt sindsdien zijn lijfspreuk. Coornhert heeft vanwege zijn keuzes veel verloren. In een tijd van religieus fanatisme, met de Beeldenstorm als dieptepunt, pleit Coornhert voor tolerantie en redelijkheid. Calvinisten moeten niets van hem hebben, omdat hij zich tegen predestinatie keert. De mens is vrij, stelt Coornhert, om met behulp van de rede zijn eigen keuzes te maken. Maar ook bij katholieken zet hij kwaad bloed. Hoewel Coornhert van huis uit katholiek is, noemt hij de kerk corrupt. De katholieke Spanjaarden zetten hem in 1567 gevangen in de Gevangenpoort van Den Haag, omdat hij een belangrijk adviseur is van de opstandeling Willem van Oranje. Coornhert leert Willem van Oranje kennen in 1561, nadat hij zich had opgewerkt tot stadssecretaris van Haarlem. Hij is een man van vele talenten. Hij is etser en graveur. Hij speelt fluit en luit, en schrijft gedichten. Bovendien is hij een uitstekend schermer. Tijdens zijn verblijf in de Haagse gevangenpoort schrijft Coornhert zijn Boeventucht. Daarin betoogt hij dat het geen zin heeft had om gevangenen te onderwerpen aan lijfstraffen. Het strafrecht moet niet zijn gebaseerd op wraak of vergelding, maar op rationele overwegingen. Zet gevangenen liever aan het werk, dan heb je nog wat aan ze. Het Rasphuis in Amsterdam is gebouwd naar zijn ideeën. Na zijn gevangenschap in Den Haag, vlucht Coornhert naar Duitsland, waar hij vier jaar in ballingschap zal verblijven. In 1576 vestigt hij zich in Haarlem, waar hij zijn belangrijkste werk schrijft over Wellevenskunst. Het is een boek over humanistische ethiek. Zoals al zijn werken is het in het Nederlands geschreven, en niet in de elitetaal Latijn. Boeken moesten volgens hem voor iedereen toegankelijk zijn. Als in Haarlem in 1581 het katholicisme wordt verboden, pleit hij principieel voor geloofsvrijheid. In 1585 vlucht hij voor een laatste keer naar het tolerantere Gouda. Zijn in steen gebeiteld portret siert er nog steeds de gevel van zijn laatste woonhuis. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_HUMAN_20222921 161.28 1847 2024-10-09T14:10:04+00:00 yes no beeldenstorm katholicisme filosofie https://schooltv.nl/video-item/epicurus-341-270-v-chr-gelukkig-worden-door-te-genieten 2024-11-14T13:02:19+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26278.w613.r16-9.79507a4.webp Epicurus (341 – 270 v. Chr.) | Grote geesten Epicurus werd geboren op het Griekse eiland Samos. Volgens deze oud-Griekse filosoof gaat het in het leven om geluk. Gelukkig zijn bereik je volgens hem door te proberen pijn te vermijden en het genot na te streven. In 306 voor Christus opende hij zijn beroemde Tuin van Epicurus, waarin het genot als hoogste goed werd gecultiveerd. Deze manier van denken wordt ook wel aangeduid als hedonisme. De ideeën van Epicurus zijn later vaak uitgelegd als een pleidooi voor het naar hartenlust najagen van aards genot, maar Epicurus leefde zelf juist heel sober. Vriendschap vond hij één van de belangrijkste dingen van het leven. Hij nodigde mensen graag uit om een kijkje te nemen in zijn ommuurde tuin waar hij met vrienden een gemeenschap vormde. Ook slaven en vrouwen waren er welkom, waar men in die tijd maar vreemd tegenaan keek. Soberheid, zelfredzaamheid, rechtvaardigheid en vriendschap stonden in de Tuin voorop. Om geluk te verkrijgen roept Epicurus de hedonistische calculus in het leven. In het kort komt die hierop neer: laat genot liggen als je weet dat die later voor een groter ongemak zorgt en verdraag liever even wat pijn als daarna het genot groter wordt. Bovendien vindt hij genot makkelijk te verkrijgen voor diegenen die met weinig tevreden zijn. En, meet het leven niet af aan de lengte er van, maar aan de kwaliteit. Epicurus ging niet uit van een kosmos met een hoger doel en goden die zich met de loop van je leven bemoeien. Hij beschouwde in zijn nuchtere fysica de wereld als ‘los zand’. Hij was atomist, dat wil zeggen hij stelde zich net als in de moderne fysica de wereld voor als een spel van atomen zonder verdere zin of bedoeling. We leven ons aardse leven en na de dood ben je restloos verdwenen. Angst voor de dood is volgens Epicurus dan ook niet nodig. De dood, zo zegt hij, gaat ons niets aan. Want wanneer wij er zijn, is de dood er niet, en wanneer de dood er is, zijn wij er niet meer. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_HUMAN_20222939 140.864 16533 2015-05-07T12:11:06+00:00 yes no filosofie denken Griekenland geluk dood https://schooltv.nl/video-item/erasmus-1466-1536-tegen-misstanden-in-de-kerk 2024-11-14T12:59:43+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/46000/images/46455.w613.r16-9.180eab9.webp Erasmus (1466 – 1536) | Grote geesten Erasmus probeert humanisme en religie te verbinden. Hij is een gelovig man, maar van dogmatisme moet hij niets hebben. Met satire en spot vecht hij tegen misstanden in de kerk aanvecht. Erasmus is een bastaardzoon. Zijn vader is een priester in Gouda, zijn moeder diens huishoudster. Het onwettige kind heeft geluk. Hij belandt op de Latijnse school in Deventer, een van de beste onderwijsinstellingen van de Lage Landen. Hij maakt kennis met de Klassieke beschaving van de Grieken en de Romeinen. In het later uitgegeven jeugdwerk Boek tegen de barbarij vinden we Erasmus terug onder een perenboom, vlakbij Bergen op Zoom. Met spijt beziet hij hoe de Klassieke Letteren niet meer worden gelezen. In Leuven richt hij het Drietalencollege op. Het college specialiseert zich in voorchristelijke teksten in het Latijn, Grieks en Hebreeuws. Een unicum. Theologen van de Leuvense universiteit vinden het ketterij. Erasmus noemt hen ‘Leuvense ezels’. Erasmus houdt van wijn en eten. Maar ook een maaltijd vereist beschaving. Hij schrijft over goede tafelmanieren. Het tafelkleed gebruiken om de neus te snuiten, is volgens hem boers. Erasmus is bevriend met vooraanstaande geleerden, zoals met Thomas More, bekend van het boek Utopia. Erasmus noemt hem liefkozend Moria – het Latijnse woord voor zotheid. Hij zou de grap uitwerken in Lof der Zotheid (1509). In deze satire neemt de zotheid het woord. Alles en iedereen wordt op de hak genomen. De kerkelijke autoriteiten, maar ook kooplieden, vorsten en wetenschappers. De zotheid is in het boek de ware wijsheid. Terwijl wijze mensen, die graag moeilijke woorden gebruiken, juist heel dwaas zijn. Erasmus wil de kerk hervormen. Katholieke theologen beschuldigen hem ervan te sympathiseren met stokebrand Luther. Maar de denkbeelden van Luther gaan Erasmus veel te ver. Luther vindt hij een drammer, die bovendien ontkent dat de mens een vrije wil heeft. Maar volgens Erasmus is een mens zonder vrije wil geen mens meer. Luther haat Erasmus. Volgens hem moet Erasmus worden geplet als een wandluis. Erasmus antwoordt dat hij zou willen sterven voor Christus, maar niet voor Luther. Erasmus sterft op 12 juli 1536 in Bazel. Zijn laatste woorden waren ‘lieve God’.  https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_HUMAN_20222924 164.074 10765 2015-05-07T12:14:08+00:00 yes no Erasmus kerk satire godsdienst priester filosofie https://schooltv.nl/video-item/socrates-469-399-v-chr-de-bron-van-wijsheid 2024-11-14T12:56:33+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/46000/images/46452.w613.r16-9.f1c9075.webp Socrates ( 469 – 399 v. Chr.) | Grote geesten Socrates ziet men wel als ‘de bron van wijsheid’. Hij was de eerste die de mens centraal stelde als onderwerp van de westerse filosofie. Hij spoorde mensen aan om zelf na te denken en niet domweg op het oordeel van anderen af te gaan. Het grootste deel van zijn leven bracht Socrates door op straat en op de markt van Athene. Hij moedigde zijn stadgenoten, aan om kritische vragen te stellen over hun goden, hun waarden en zichzelf. Hij praatte met iedereen. Dankzij hem draait de huidige filosofie om menselijke vragen en problemen. Socrates noemde later zijn gesprekstechniek wel de vroedvrouwtechniek: hij zag het als zijn opdracht om mensen te helpen zelf het juiste inzicht te ‘baren’. Hij vond dat echte inzichten alleen van binnenuit kunnen komen. Die kunnen niet door anderen worden geleerd of opgelegd. Hij bestookte zijn gesprekspartner urenlang met lastige en prikkelende vragen waarop hij zelf het antwoord ook niet wist. De vasthoudendheid die hij daarbij liet zien, leverde hem de bijnaam ‘de horzel’ op. Met deze werkwijze dwong Socrates zijn gesprekspartner zijn verstand te gebruiken en zelf na te denken over leven en gewoonten, over goed en kwaad. Vaak zag die ander na verloop van tijd in dat zijn eigen ideeën niet klopten. Hierdoor werd Socrates door de machthebbers gezien als een irritante man, die de staat ondermijnde. Op zijn 70ste werd Socrates beschuldigd van het ‘niet geloven in de goden van de staat’ en van het ‘misleiden en bederven van de jeugd’. Hij moest ophouden met zijn werk, of anders wachtte hem de gifbeker. Hij weigerde in te binden en stond erop dat zijn familie en vrienden niet om zijn leven zouden smeken. Hij dronk rustig de gifbeker leeg en voerde daarna met zijn vrienden een laatste filosofische discussie. Socrates zelf heeft nooit de moeite genomen om zijn ideeën vast te leggen. Wat we van hem weten heeft zijn beroemde leerling Plato opgetekend. (Zo zal het altijd een raadsel blijven wat Socrates echt heeft gezegd.)   https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_HUMAN_20223042 149.44 33561 2015-05-07T12:23:58+00:00 yes no filosoof denken Griekenland Plato https://schooltv.nl/video-item/benedictus-de-spinoza-1632-1677-rede-in-plaats-van-religie 2024-11-14T12:53:18+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26281.w613.r16-9.ef8235a.webp Benedictus de Spinoza (1632 – 1677) | Grote geesten Benedictus de Spinoza wordt geboren in Amsterdam en is de zoon van Portugees – Joodse ouders. Hij is dus een tweede generatie allochtoon. Spinoza komt al vroeg in conflict met de joods-Sefardische gemeenschap waarin hij opgroeit. Hij stelt dat een religieuze tekst vol aannames en tegenstrijdigheden geen leidend beginsel kan zijn voor echte kennis en voor de waarheid. Op 23-jarige leeftijd wordt hij uit de joodse gemeenschap verbannen. Hij schrijft het Theologisch-politiek tractaat en De Ethica. Beiden zijn anoniem gepubliceerd en na publicatie verboden. Het TTP is één van de oudste pleidooien voor vrijheid van meningsuiting dat we kennen. In zijn belangrijkste boek – De Ethica – probeert hij antwoord te geven op de vraag “Hoe goed, of anders gezegd, gelukkig te leven?”. Het antwoord lijkt eenvoudig. Om een goed leven te leiden, moeten we doen wat het meest kenmerkende voor mensen is. Namelijk: nadenken. Volgens Spinoza moeten we daarom kennis verwerven, de rede volgen, en ons niet laten meeslepen door emoties. De rede, die Spinoza zo hoog acht, staat regelmatig haaks op traditie of religie. Daarom werd Spinoza ook in het redelijk tolerante Nederland van de Gouden Eeuw gehaat. Daarnaast poneert Spinoza een gevaarlijke stelling. Volgens hem is God geen bovennatuurlijk wezen. Nee, God valt samen met de natuur. Alles wat gebeurt heeft een natuurlijke verklaring: er bestaan geen wonderen en geen toevalligheden. Deze God is dus onpersoonlijk en heeft ook niets met ons voor. We kunnen hem wel beter leren kennen door de wetten van de natuur te ontdekken. (In De Ethica wil Spinoza uiteindelijk vanuit het gezichtspunt van de eeuwigheid, het universum en onze plaats daarin kennen. Pas dat leidt tot het ware volmaakte geluk en tot een intellectuele liefde tot god, ofwel tot al-wat-is.) Spinoza wordt goddeloosheid verweten. Een vriend wordt veroordeeld voor godslastering wegens een spinozistisch geschrift en sterft in het Rasphuis. Enkele jaren later ziet Spinoza hoe de gebroeders De Witt door een woedende menigte worden gelyncht. Spinoza wil een plakkaat met daarop de tekst Ultimi Barbarorum (‘De ergste barbarendaad’) ophangen. Zijn huisbaas houdt hem tegen, uit angst voor nog een lynchpartij. De rede blijkt bij mensen nu eenmaal vaak ver te zoeken. Spinoza sterft op 44-jarige leeftijd in Den Haag. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_HUMAN_20222624 162.069 7319 2024-10-08T12:02:32+00:00 yes no Spinoza filosofie godsdienst Jodendom https://schooltv.nl/video-item/thales-van-milete-ca-624-vchr-545-vchr-de-natuur-rationeel-doorgronden 2024-11-14T12:54:59+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26282.w613.r16-9.e5409c5.webp Thales van Milete (ca. 624 v.Chr. – 545 v.Chr.) | Grote geesten In 585 voor Christus vindt een zonsverduistering plaats op 28 mei, die volgens de overlevering exact op die datum was voorspeld door Thales van Milete. Het is de geboortedag van de filosofie en de wetenschap. Eerder was een zonsverduistering een straf of teken van de goden. Thales laat zien dat je met de juiste kennis over de beweging van hemellichamen gewoon kunt uitrekenen wanneer de maan voor de zon schuift. Thales is de eerste uit een reeks van filosofen uit Milete, een bloeiende Griekse handelsstad aan de kust van Klein-Azië. Het bijzondere van deze denkers is dat ze natuurverschijnselen niet langer interpreteren als willekeurige ingrepen van grillige goden, zoals de dichter Homerus nog deed. Ze proberen de chaos aan verschijnselen om ons heen terug te voeren op eenvoudige, algemene principes, gestaafd door argumenten. Bovendien veronderstellen ze een materiële oorzaak voor alles. Een tastbare oerstof zet alles in beweging, en niet een goddelijke hand. Voor Thales is die oerstof water. Alles wat leeft, groeit immers door water. Vergeleken met onze moderne kennis van moleculen en atomen is het een wat grove verklaring, maar het is wel een eerste poging de natuur rationeel te doorgronden. Water is bovendien wat de havenstad Milete verbindt met de andere Griekse steden overzee. Water is dus niet alleen de oerstof, maar ook het verbindende element van alle Griekse steden en eilanden. Met de filosofie van Thales begint daarom ook het Griekse zelfbewustzijn. De rede emancipeert zich langzaam maar zeker uit de mythische wereld van de goden, en bovendien herkennen de Griekse steden zich meer en meer als deel van eenzelfde beschaving. Een beschaving zonder welke de onze niet denkbaar was. Over Thales gaat het verhaal dat hij eens zo opging in het turen naar de sterrenhemel, dat hij in een put viel. Deze anekdote over Thales leert ons nog een belangrijke les: denk na over de wereld en het universum, maar vergeet niet dat je met beide benen op de grond moet blijven staan. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_HUMAN_20223043 155.072 14683 2015-05-07T12:33:24+00:00 yes no filosoof denken heelal Griekenland natuur beschaving zon https://schooltv.nl/video-item/wanneer-ben-je-zelf-verantwoordelijk-en-wanneer-kun-je-er-niks-aan-doen 2024-01-04T11:36:09+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26283.w613.r16-9.0174292.webp Wanneer ben je zelf verantwoordelijk? | En wanneer kun je er niks aan doen? Soms zegt iemand over zijn rommel: daar kan ik niks aan doen, zo ben ik nou eenmaal. Maar is dat eigenlijk wel echt zo? Wanneer begint je eigen verantwoordelijkheid? https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_855080 58 2933 2015-05-07T13:45:36+00:00 yes no veranderen erfelijkheid chimpansee rommel https://schooltv.nl/video-item/waarom-kopen-we-vaak-iets-nieuws-voordat-het-oude-stuk-is 2024-01-04T11:36:09+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26284.w613.r16-9.55545c7.webp Waarom kopen we vaak iets nieuws? | Voordat het oude stuk is Veel mensen kopen graag nieuwe spullen. Maar is het niet gek dat we vaak iets nieuws aanschaffen voordat het oude kapot of versleten is? https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_855081 38 2675 2015-05-07T13:47:05+00:00 yes no geld kopen consument materiaal telefoon https://schooltv.nl/video-item/waarom-stop-je-met-spelen-als-je-naar-de-middelbare-school-gaat 2024-01-04T11:36:10+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26285.w613.r16-9.f6f6ea2.webp Waarom stop je met spelen? | Als je naar de middelbare school gaat Op de basisschool speel je vaak buiten met vriendjes en vriendinnetjes. Als je ouder wordt, stop je met knikkeren en verstoppertje spelen. Waarom eigenlijk? https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_855082 46 1454 2015-05-07T13:48:04+00:00 yes no spelen school kind https://schooltv.nl/video-item/wat-is-het-verschil-tussen-natuurlijk-en-onnatuurlijk-het-platteland-en-de-stad 2024-01-04T11:36:10+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26286.w613.r16-9.c43cb33.webp Wat is het verschil tussen natuurlijk en onnatuurlijk? | Het platteland en de stad In de natuur broeden zwanen op een nest van takjes. Maar in de stad bouwen ze hun nest van plastic en ander afval. Is dat nog wel natuurlijk? https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_855083 41 2891 2015-05-07T13:49:00+00:00 yes no stad zwaan natuur platteland dier https://schooltv.nl/video-item/waarom-moet-je-een-jongen-of-een-meisje-zijn-je-mag-het-niet-zelf-weten 2024-01-04T11:36:10+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26287.w613.r16-9.4a47c78.webp Waarom moet je een jongen of een meisje zijn? | Je mag het niet zelf weten Sommige kinderen zijn een jongen, maar voelen zich een meisje. Of andersom. Toch mag je niet zelf weten of je een jongetje of meisje wilt zijn. Waarom eigenlijk niet? https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_855084 50 4540 2015-05-07T13:49:57+00:00 yes no identiteit jongen meisje puberteit gender https://schooltv.nl/video-item/is-het-eerlijk-dat-je-met-zwaar-werk-minder-verdient-broodjes-smeren-of-advocaat-zijn 2024-01-04T11:36:11+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26288.w613.r16-9.31442f9.webp Is het eerlijk dat je met zwaar werk minder verdient? | Broodjes smeren of advocaat zijn De ouders van Paulina hebben zwaar werk. Maar ze verdienen minder geld dan bijvoorbeeld een advocaat. Is dat wel eerlijk? https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_855085 47 3335 2015-05-07T13:50:52+00:00 yes no geld werk baan arbeid https://schooltv.nl/video-item/wanneer-is-iets-echt-of-onecht-de-echte-wereld-en-de-virtuele-wereld 2024-01-04T11:36:11+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26289.w613.r16-9.5f877db.webp Wanneer is iets echt of onecht? | De echte wereld en de virtuele wereld Is het erger om een voetbalwedstrijd te verliezen dan een spelletje op de computer? https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_855086 49 2909 2015-05-07T13:51:45+00:00 yes no wereld computer computergame voetbal https://schooltv.nl/video-item/waar-komt-angst-vandaan-een-bonzend-hart-en-klotsende-oksels 2024-01-04T11:36:11+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26290.w613.r16-9.90c7367.webp Waar komt angst vandaan? | Een bonzend hart en klotsende oksels Quinn is bang voor liften en gaat daarom meestal met de trap, tenzij het echt niet anders kan. Hij vraagt zich af: waar komt angst eigenlijk vandaan? https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_855087 42 1798 2015-05-07T13:52:44+00:00 yes no angst bang hersenen https://schooltv.nl/video-item/de-buitendienst-parasieten 2024-01-04T11:36:11+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26291.w613.r16-9.abfd61c.webp De Buitendienst | Parasieten In De Buitendienst gaan de presentatoren in hun oude stadsbus Buitendienst op pad voor hét Natuurprogramma voor kinderen van 8 tot 80. Ze experimenteren, bouwen en maken zichzelf proefkonijnen. Geïnspireerd door nieuwe wetenschappelijke ontdekkingen of maatschappelijke dilemma's, zoeken zij uit hoe het nu echt zit. https://player.ntr.nl/index.php?id=VPWON_1231807 1198.89 22478 2015-05-08T16:45:00+00:00 yes no luis worm parasiet dier insect https://schooltv.nl/video-item/moslims-massaal-aan-de-hamburger 2024-01-16T15:00:41+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26299.w613.r16-9.45ab30c.webp Moslims massaal aan de hamburger | Gat in de markt De gebroeders Hitli openden begin deze week de eerste Rotterdamse halal-hamburgertent op de Nieuwe Binnenweg, en het liep er meteen storm. Ze wilden een hamburgerrestaurant voor iedereen, maar wél met halal-vlees, en dat lijkt gelukt. Iedereen loopt er rond, Surinamers, Marokkanen, Turken, Nederlanders en zelfs Belgen. Het restaurant is ruim en industrieel, helemaal van deze tijd. 'Moslims van nu willen niet meer alleen maar die Marokkaanse toko's om de hoek, ze zijn op zoek naar een goed restaurant die voldoet aan de eisen van nu, het moet gewoon trendy zijn.' https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NCRV_808538 120 1348 2015-03-10T16:59:58+00:00 yes no economie moslim vlees creatief https://schooltv.nl/video-item/het-klokhuis-orang-oetan-opvangcentrum 2024-01-04T11:36:18+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26306.w613.r16-9.fc916d0.webp Het Klokhuis | Orang-Oetan: opvangcentrum Een speciale aflevering in het kader van de Z@pp Your Planet actiedag op 9 mei. De orang-oetan wordt met uitsterven bedreigd. Nienke reist af naar een opvangcentrum in Borneo waar kwetsbare apen worden getraind om weer terug te keren in de natuur. Er is een speciaal oefenbos ingericht. https://player.ntr.nl/index.php?id=VPWON_1239571 867.1 5917 2015-04-03T12:46:21+00:00 yes no oerwoud uitgestorven aap bedreigd opvang https://schooltv.nl/video-item/keuringsdienst-van-waarde-in-de-klas-kipfilet 2024-01-04T11:36:22+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26311.w613.r16-9.622e026.webp Keuringsdienst van Waarde in de klas | Kipfilet Vak: Biologie. De meeste kipfilet uit de supermarkt komt van vleeskuikens die 42 dagen leven voordat ze geslacht worden. De zogenaamde plofkip. Je krijgt dan een kipfilet van ongeveer 300 gram. Maar bij bijvoorbeeld de Turkse slager zijn de kipfilets veel groter. Dat krijg je door kippen langer te laten leven, en door de kippen met de gewenste eigenschappen te selecteren. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_859339 614 3792 2015-05-12T09:03:17+00:00 yes no vlees eten supermarkt kip dier erfelijkheid https://schooltv.nl/video-item/keuringsdienst-van-waarde-in-de-klas-sushi 2024-01-04T11:36:23+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26312.w613.r16-9.a2d33af.webp Keuringsdienst van Waarde in de klas | Sushi Vak: economie. Sushi is erg populair in onder andere Nederland. We kennen sushi als Japanse visgerechtjes van rijst, zeewier, rauwe vis en wasabi. De Keuringsdienst van Waarde ontdekt dat geen van die ingrediënten uit Japan komt. Hoe ziet de productieweg van sushi eruit? https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_859340 926 3455 2015-05-12T09:05:01+00:00 yes no sushi https://schooltv.nl/video-item/keuringsdienst-van-waarde-in-de-klas-goudvis 2024-01-04T11:36:23+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26313.w613.r16-9.2b4ea89.webp Keuringsdienst van Waarde in de klas | Goudvis Vak: economie, biologie. Voor een euro koop je bij de dierenwinkel een goudvis. Maar voordat de goudvis bij jou in het aquarium zwemt, krijg ie heel wat te verduren. Een kijkje in het levensverhaal van de goudvis, van de kwekerij in Israël tot het tuincentrum om de hoek. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_859342 586 3455 2015-05-12T09:12:13+00:00 yes no huisdier vis transport dier geld Israël prijsvorming https://schooltv.nl/video-item/keuringsdienst-van-waarde-in-de-klas-eieren 2024-01-15T17:14:46+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26314.w613.r16-9.7607e5a.webp Keuringsdienst van Waarde in de klas | Eieren Vak: aardrijkskunde, economie. Sinds 2012 zijn legbatterijen verboden in de EU. Maar in Italië nemen kippenboeren het niet zo nauw met de Europese regelgeving. En die legbatterij-eieren worden weer verwerkt in pasta, koekjes en andere producten die je ook in Nederland kunt kopen. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_859343 646 3407 2015-05-12T09:13:45+00:00 yes no ei kip productie https://schooltv.nl/video-item/keuringsdienst-van-waarde-in-de-klas-spelt 2024-01-04T11:36:23+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26315.w613.r16-9.416bb9c.webp Keuringsdienst van Waarde in de klas | Spelt Vak: economie. Spelt is een graansoort, net als tarwe. Na een periode te zijn verdwenen, is dit oergraan weer helemaal hip. Is spelt beter dan tarwe? Zo wordt het wel in de markt gezet. De Keuringsdienst gaat op zoek naar de roots van spelt en ontdekt dat het verschil met tarwe vooral in de verkoopprijs zit. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_859341 490 832 2015-05-12T09:09:31+00:00 yes no graan brood prijsvorming https://schooltv.nl/video-item/clipphanger-wat-zijn-wratten 2024-04-29T10:07:00+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26316.w613.r16-9.be4b8b3.webp Wat zijn wratten? | Clipphanger Wratten worden veroorzaakt door H.P.V., het humaan papillomavirus. Dit virus wordt verspreid door huidcontact. Na besmetting duurt het zo’n 2 tot 6 maanden voordat de wrat verschijnt. En meestal neemt-ie dan gezellig wat vriendjes mee. Vooral de handen en de voeten zijn plekken waar wratten verzot op zijn. En da’s vooral op je voeten niet echt handig. Au! Kinderen hebben vaker last van wratten. Dat komt omdat ze nog niet de goeie afweerstoffen hebben én omdat ze vaak in het zwembad zitten, of in de gymzaal, en van die ruwe spelletjes spelen. Om wratten te voorkomen draag je dus maar beter slippers in het zwembad, schoenen in de gymzaal, en doe je niet ruw tegen elkaar maar juist heel lief. Al kan je daar dan weer andere wratten aan overhouden. Gewone wratten zijn misschien vervelend, maar zeker niet gevaarlijk, en bij de meeste mensen verdwijnen ze binnen een jaar of twee. Alleen als ze echt in de weg zitten of héél erg lelijk zijn, dan worden de wratten verwijderd. Dat kan je zelf met zalf, en anders doet de dokter het voor je. Die snijdt ze vliegensvlug weg, of de wratten worden bevroren met vloeibare stikstof. Wees geen watje, daar gaat je wratje! https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_859346 83 6357 2015-05-12T12:33:21+00:00 yes no kind hand huid voet dokter https://schooltv.nl/video-item/clipphanger-wat-is-een-algoritme 2024-03-06T10:40:45+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26318.w613.r16-9.111847e.webp Wat is een algoritme? | Clipphanger Een algoritme is een eindige reeks opeenvolgende instructies, die je gebruikt om een probleem op te lossen. Stel je hebt honger en een zak aardappelen.. Dan is een culinair algoritme wel handig: eerst aardappelen schillen, dan in reepjes snijden en hop hop in de frituur d’r mee. Even wachten en… da’s nog eens een lekker algoritmmmmmmmm! Dit voorbeeld komt uit België, en het kent dan ook maar een volgorde van 3 bewerkingen. Maar ook dan kan het al goed misgaan als je die volgorde door elkaar gooit. De naamgever van het algoritme is de oosterse wetenschapper Mohammed ibn Moesa Chwarizmi, ook wel bekend als Al-Chwarizmi. Hij schreef simpelweg over ‘een eindige reeks instructies’. Dat klopt vandaag de dag nog altijd, al is die reeks wel langer en langer geworden. De zoekmachines op internet werken met een bijna eindeloze reeks instructies. Als je kleine zusje iets wil weten over ‘poesjes’, dan gaan de algoritmes voor haar aan het werk. Op basis van haar zoekgeschiedenis en haar voorkeuren komen voor haar logische resultaten tevoorschijn. Maar iemand anders krijgt met dezelfde zoekopdracht, iets heel anders te zien. Bedankt, Al Chwarizmi! https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_859347 79 9827 2015-05-12T12:39:44+00:00 yes no zoeken computer internet wiskunde instructie https://schooltv.nl/video-item/de-kennis-van-nu-in-de-klas-smelten-de-gletsjers-op-antarctica 2024-01-04T11:36:25+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26319.w613.r16-9.848a2f3.webp De Kennis van Nu in de klas | Smelten de gletsjers op Antarctica? De aarde als geheel warmt op, maar op sommige plekken gaat het harder dan andere. Bart Meijer bezocht de westkust van Antarctica, het gebied waar de gevolgen van de wereldwijde klimaatverandering het meest in het oog springen. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_859348 600 4027 2015-05-12T13:35:51+00:00 yes no klimaatverandering opwarming gletsjer oceaan alg https://schooltv.nl/video-item/de-kennis-van-nu-in-de-klas-de-ijslandse-bardarbunga-vulkaan 2024-01-16T16:19:04+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26320.w613.r16-9.03b4d5d.webp De Kennis van Nu in de klas | De IJslandse Bárdarbunga-vulkaan De Kennis van Nu in de klas heeft exclusieve toegang tot een hermetisch afgesloten vulkaangebied in IJsland. In 2014 begon daar de Bárdarbunga vulkaan uit te barsten. En nog steeds komen er enorme hoeveelheden lava uit de vulkaan gespoten, wat de uitbarsting wereldwijd tot de grootste van de afgelopen 200 jaar maakt. Diederik Jekel onderneemt een helse tocht om bij de Bárdarbunga vulkaan te komen, waar hij een lavamonster wil nemen. De lava vertelt ons hoe gevaarlijk de uitbarsting van de Bárdarbunga voor Nederland en de rest van Europa kan zijn. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_859349 720 17514 2015-05-12T13:40:05+00:00 yes no vulkaanuitbarsting magma gletsjer IJsland https://schooltv.nl/video-item/de-buitendienst-red-de-bij 2024-01-04T11:36:25+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26321.w613.r16-9.357e578.webp De Buitendienst | Red de bij In De Buitendienst gaan de presentatoren in hun oude stadsbus Buitendienst op pad voor hét natuurprogramma voor kinderen van 8 tot 80. Ze experimenteren, bouwen en maken zichzelf proefkonijnen. Geïnspireerd door nieuwe wetenschappelijke ontdekkingen of maatschappelijke dilemma's, zoeken zij uit hoe het nu echt zit. https://player.ntr.nl/index.php?id=VPWON_1231808 1155.3 22783 2015-05-15T17:00:00+00:00 yes no insect gif bij bestuiven https://schooltv.nl/video-item/keuringsdienst-van-waarde-in-de-klas-gluten 2024-01-04T11:36:33+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26332.w613.r16-9.d13516d.webp Keuringsdienst van Waarde in de klas | Gluten Vak: biologie, economie. Er zijn mensen die niet tegen gluten kunnen omdat ze er ziek van worden, en mensen die geen gluten eten omdat ze denken dat het gezonder is. Glutenvrij eten is een trend geworden. Daar speelt de voedingsmiddelenindustrie op in met allerlei glutenvrije producten. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_859356 379 1511 2015-05-13T12:15:19+00:00 yes no tarwe voeding brood ziekte eten mode gluten https://schooltv.nl/video-item/de-dokter-corrie-show-condooms 2024-01-16T16:25:31+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26333.w613.r16-9.44d2523.webp De Dokter Corrie Show | Condooms Alles over condooms. Waarom gebruiken we een condoom en hoe werkt het? Bij de condomerie weten ze er alles van. Ook praat Dokter Corrie met Ferry Doedens over het onderwerp. https://player.ntr.nl/index.php?id=VPWON_1233929 1435.62 44637 2015-05-17T17:00:00+00:00 yes no condoom voorbehoedsmiddel seks https://schooltv.nl/video-item/titaantjes-don-drummer 2024-01-04T11:36:38+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26341.w613.r16-9.5b6ce32.webp Titaantjes | Drummer Don en Binkbeats De 14-jarige Don speelt vanaf zijn 6e op alle mogelijke instrumenten. Hij speelt in de schoolband en bij een slagwerkgroep en hoort in werkelijk alles muziek. Zijn grootste wens is om naar het conservatorium te gaan en zo verder te gaan in de muziek. Dat is echter alleen mogelijk met goede schoolresultaten en leren is nou niet echt Don’s grootste hobby. Don ontmoet producer en percussionist BINKBEATS die hem helpt de beste melodieën te maken met verschillende samples en geluiden. https://player.ntr.nl/index.php?id=VPWON_1230153 1466.67 957 2015-05-09T22:00:00+00:00 yes no muziek muziekinstrument drum orkest https://schooltv.nl/video-item/3-op-reis-in-de-klas-turkmenistan 2024-01-04T11:36:50+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26352.w613.r16-9.e8dd4f8.webp 3 op Reis in de klas | Turkmenistan Turkmenistan is een land met 5 miljoen inwoners in Azië dat grenst aan de Kaspische Zee en Iran. Het land bestaat voornamelijk uit woestijn en de islam is de belangrijkste godsdienst. Tot 1991 maakt Turkmenistan deel uit van de Sovjet-Unie. Turkmenistan verdient veel geld met de export van olie en gas dat in het land gewonnen wordt. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_865369 558 2823 2015-05-19T11:17:52+00:00 yes no islam Azië olie https://schooltv.nl/video-item/3-op-reis-in-de-klas-mongolie 2024-01-04T11:36:50+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26353.w613.r16-9.2c1ff7f.webp 3 op Reis in de klas | Mongolië Mongolië ligt in Noord-Azië tussen China en Rusland en is het dunst bevolkte land ter wereld. Het heeft een landklimaat en de winters kunnen lang en koud zijn, met veel sneeuw. De zomers zijn kort en heet. Bijna de helft van de bevolking van Mongolië woont buiten de stad en leeft als nomaden. De beroemde Mongoolse leider Dzjengis Khan sticht in 1200 een imperium dat zich uitstrekt van China tot aan de Donau. In 1911 wordt Mongolië onder Bogd Khan onafhankelijk van China. De Russische invloed is duidelijk merkbaar. Na Kahn’s dood wordt de ‘volksrepubliek Mongolië’ uitgeroepen. Een communistische staatsvorm naar Russisch voorbeeld. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_865370 514 7401 2015-05-19T12:16:06+00:00 yes no China Azië Rusland https://schooltv.nl/video-item/het-klokhuis-kinderarbeid 2024-01-16T16:08:50+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26355.w613.r16-9.91bf7b4.webp Het Klokhuis | Kinderarbeid Bijna 170 miljoen kinderen zijn slachtoffer van kinderarbeid. Dolores gaat op bezoek in Ivoorkust. Daar werken veel kinderen op de cacaoplantages. Met eerlijke handel kan daar wat aan gedaan worden. Door de boeren een eerlijke prijs te betalen voor hun cacaobonen wordt het mogelijk om kinderarbeid te bestrijden. Door scholing bijvoorbeeld. https://player.ntr.nl/index.php?id=VPWON_1239548 910.5 23283 2015-04-17T14:49:05+00:00 yes no plantage kinderarbeid prijsvorming Afrika https://schooltv.nl/video-item/het-klokhuis-zoek-het-uit-liegen 2024-01-04T11:36:51+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26356.w613.r16-9.be8d54c.webp Het Klokhuis | ZOEK HET UIT! Liegen Hoe weet je of iemand liegt of niet? Nienke gaat aan de leugendetector. Maar is die leugendetector waterdicht? Onderzoekers van de Universiteit van Amsterdam leggen uit waarom we eigenlijk liegen. Ook dokter Visser heeft veel smoesjes. Zijn dat leugens? https://player.ntr.nl/index.php?id=VPWON_1225212 908.29 3253 2015-04-10T13:08:55+00:00 yes no liegen onderzoek psychologie https://schooltv.nl/video-item/het-klokhuis-orang-oetan-leefgebied 2024-01-04T11:36:52+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/41000/images/41289.w613.r16-9.e898ca1.webp Het Klokhuis | Orang-Oetan: leefgebied Speciale aflevering in het kader van de Z@pp Your Planet actiedag op 9 mei. De orang-oetan wordt met uitsterven bedreigd. Het leefgebied van de aap wordt steeds kleiner. Nienke reist af naar Borneo om dat leefgebied te bezoeken. Ze ziet dat grote stukken regenwoud zijn gekapt voor de productie van palmolie. https://player.ntr.nl/index.php?id=VPWON_1239572 878.46 10289 2015-05-13T22:00:00+00:00 yes no aap natuurbescherming dier Indonesië regenwoud bos https://schooltv.nl/video-item/3-op-reis-in-de-klas-myanmar 2024-01-04T11:36:55+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26360.w613.r16-9.050187a.webp 3 op Reis in de klas | Myanmar Myanmar, voorheen Birma, is een land in Zuid-Oost Azië en grenst in het noorden aan China. Het heeft een tropisch en subtropisch klimaat. 90% van de bevolking is boeddhist en een derde deel van de bevolking leeft onder de armoedegrens. Tot de Tweede Wereldoorlog maakt Myanmar deel uit van het Britse rijk. Na ruim 100 jaar durende Britse overheersing wordt het land onafhankelijk. In 1982 neemt het leger de macht over. Na tientallen jaren afgesloten te zijn geweest van de buitenwereld is Myanmar sinds een paar jaar geleden eindelijk open. Het hele land staat vol met boeddhistische tempels, maar vooral in Bagan vind je deze in overvloed. Presentatie: Patrick Lodiers. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_865377 602 6573 2015-05-20T13:38:54+00:00 yes no China Azië boeddhisme https://schooltv.nl/video-item/3-op-reis-in-de-klas-de-filipijnen 2024-01-11T14:16:42+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26361.w613.r16-9.663c4a5.webp 3 op Reis in de klas | De Filipijnen Meer dan 7000 eilanden vormen samen de Filipijnen. Dit land in Zuid-Oost Azië is ongeveer 7 keer zo groot als Nederland en er wonen meer dan 100 miljoen mensen. De Filipijnen hebben door de langdurige kolonisatie door Spanje en de Verenigde Staten veel westerse kenmerken. Zo is een groot deel van de bevolking katholiek. De hoofdstad van de Filipijnen is Manilla en ligt op één van de twee grootste eilanden, Luzon. Presentatie: Floortje Dessing. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_865378 490 7218 2015-05-20T14:07:59+00:00 yes no Azië Spanje eiland https://schooltv.nl/video-item/het-klokhuis-cacaoboer 2024-01-04T11:36:55+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26363.w613.r16-9.7e7f0c8.webp Het Klokhuis | Cacaoboer Ivoorkust is de grootste cacao exporteur ter wereld. Dolores gaat op bezoek bij een cacaoboer en ziet hoe hij uit de cacaovruchten de bonen maakt die naar het buitenland gaan. Via 'eerlijke handel' kan de boer ook een eerlijke prijs voor zijn bonen krijgen. Dolores legt uit hoe dat werkt. https://player.ntr.nl/index.php?id=VPWON_1239547 871.91 14799 2015-04-17T14:44:10+00:00 yes no cacao boer handel prijsvorming https://schooltv.nl/video-item/3-op-reis-in-de-klas-nicaragua 2024-01-04T11:36:58+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26367.w613.r16-9.6d79d91.webp 3 op Reis in de klas | Nicaragua Nicaragua ligt in Midden-Amerika tussen de Caribische zee en de Stille Oceaan. Een land met tropische regenwouden, rivieren en vijftig actieve vulkanen. Het is met zes miljoen inwoners het op één na armste land van het westelijk halfrond. Presentatie: Katja Schuurman. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_865385 506 3536 2015-05-21T13:35:09+00:00 yes no regenwoud vulkaan Midden-Amerika https://schooltv.nl/video-item/het-klokhuis-zoek-het-uit-scheepsarcheologie 2024-01-04T11:36:59+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26370.w613.r16-9.ddfe0cd.webp Het Klokhuis | ZOEK HET UIT! Scheepsarcheologie De bodem is een geschiedenisboek. Zeker voor archeologen. Onder de klei van de Flevopolder liggen nog honderden scheepswrakken verscholen. Hoe worden die gevonden? En waarom worden ze niet allemaal opgegraven? https://player.ntr.nl/index.php?id=VPWON_1225211 862.74 7625 2015-04-17T14:44:59+00:00 yes no schip archeologie geschiedenis bodemonderzoek grond https://schooltv.nl/video-item/de-dokter-corrie-show-sexy-zijn 2024-01-16T16:29:05+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26375.w613.r16-9.69f7eeb.webp De Dokter Corrie Show | Sexy zijn Deze week in Dokter Corrie gaat het over sexy zijn. Wanneer ben je eigenlijk sexy? Eén ding is zeker, dit is voor iedereen anders. Dokter Corrie praat er over met beautyblogger Lenette. In de media zien we altijd sexy beroemdheden. Maar zijn deze beelden eigenlijk wel echt? Een reclamemaker vertelt hier meer over. https://player.ntr.nl/index.php?id=VPWON_1233930 1270.99 27054 2015-05-24T17:30:00+00:00 yes no seks uiterlijk media https://schooltv.nl/video-item/3-op-reis-in-de-klas-wit-rusland 2024-01-04T11:37:10+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26384.w613.r16-9.dc68494.webp 3 op Reis in de klas | Wit-Rusland Wit-Rusland, officieel de Republiek Belarus, ligt in Oost-Europa. Het land is samen met onder andere Rusland en Oekraïne een van de oorspronkelijke Sovjet-republieken. Het is de enige overgebleven dictatuur in Europa. Het land is communistisch. De belangrijkste bron van inkomsten is de landbouw. De grote boerderijen, sovchozen, zijn allemaal eigendom van de staat. Presentatie: Patrick Lodiers. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_868014 570 6609 2015-05-26T09:06:54+00:00 yes no dictatuur Rusland communisme https://schooltv.nl/video-item/de-kennis-van-nu-in-de-klas-csi-aan-de-kust-de-bruinvis-zaak 2024-01-04T11:37:18+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26398.w613.r16-9.0648fee.webp De Kennis van Nu in de klas | CSI aan de kust - De bruinviszaak De laatste jaren spoelen er steeds vaker dode en zwaargewonde bruinvissen aan. Onderzoeker Lonneke IJsseldijk heeft zich vastgebeten in de zaak van de mysterieuze verwondingen van deze schattige zeezoogdieren. Op de snijtafel gaat zij als een patholoog-anatoom te werk om de doodsoorzaak te achterhalen. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_882496 765 4943 2015-05-28T14:13:04+00:00 yes no DNA prooi ecosysteem bruinvis roofdier voedselketen https://schooltv.nl/video-item/de-dokter-corrie-show-homoseksualiteit 2024-01-04T11:37:22+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26405.w613.r16-9.bbce397.webp De Dokter Corrie Show | Homoseksualiteit Dokter Corrie bespreekt homoseksualiteit. Kun je eigenlijk zien of iemand homo of hetero is? Dokter Corrie praat met verschillende koppels over hun relatie. BN'er van de week is Rik van de Westelaken. https://player.ntr.nl/index.php?id=VPWON_1233931 1358.14 26477 2015-05-31T17:30:00+00:00 yes no homoseksualiteit relatie seks https://schooltv.nl/video-item/npo-spirit-binnenkijken-bij-scientology 2024-01-04T11:37:28+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26414.w613.r16-9.3d1102c.webp NPO Spirit | Binnenkijken bij Scientology De Scientology Kerk staat te boek als gesloten voor de media, pers is zelden welkom. Maar NPO Spirit mocht binnenkijken bij Scientology in Amsterdam en sprak openhartig met Merel Remmerswaal die in haar studententijd bij de Scientology Kerk is gekomen. De laatste tijd kwam Scientology negatief in het nieuws door het infiltreren van het VARA tv-programma RAMBAM en door de documentair Going Clear, in Nederland uitgezonden door de VPRO. Merel is katholiek opgevoed. Toen ze studeerde kwamen haar ouders in aanraking met Scientology en Merel is haar ouders gevolgd. Haar drie zussen hebben zich niet bij de Scientologykerk aangesloten. De negatieve publiciteit over Scientology was lastig voor Merel: "Ik ontving haatmails en dat is niet leuk. Zeker omdat het zo verdraaid is, wat er over je gezegd wordt". https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NCRV_868746 120 1316 2015-05-28T12:51:59+00:00 yes no godsdienst kerk https://schooltv.nl/video-item/enzo-knol-bij-de-landmacht-wat-doet-de-landmacht 2024-01-04T11:37:38+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26427.w613.r16-9.d457ed0.webp Enzo Knol bij de landmacht | Wat doet de landmacht? De Koninklijke Landmacht zorgt ervoor dat het veilig is in Nederland. Maar er gaan ook militairen naar het buitenland, om te vechten of juist om mensen te helpen. Enzo Knol ging mee op oefening en mocht kijken bij echte tanks en andere militaire voertuigen. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_940401 387 27873 2015-06-04T10:26:59+00:00 yes no leger soldaat landmacht https://schooltv.nl/video-item/film-in-de-klas-jong-mereltje 2025-12-17T09:47:02+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26428.w613.r16-9.4781f97.webp Jong mereltje | Film in de klas Ik had een jong mereltje. Die was uit het nest gevallen. En toen mocht ik hem verzorgen. Ik hield hem heel vaak vast. Dat vond ik leuk. Een keertje toen zat hij op mijn hand en toen voelde ik opeens een nat warm ding. Jong mereltje die had op mijn hand gepoept. hij heeft ongeveer een half jaar bij ons gewoond. Eerst probeerde hij altijd te vliegen alleen het lukte niet. Dus hij ging het steeds vaker probeerde tot het wel lukte. Nog hoger, nog hoger, nog hoger, tot het plafond. En toen gingen we hem vrijlaten. Toen zetten we hem buiten en toen bleef ik ook even kijken en toen was ie opeens weggevlogen. Ik had wel eens gedacht dat ie nog eens terugkwam. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_940403 87 5065 2015-06-04T11:51:38+00:00 yes no natuur vogel kuiken vliegen Film in de klas https://schooltv.nl/video-item/luisteren-naar-vogelgeluiden-1-minuutje-natuur 2024-01-04T11:37:39+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26429.w613.r16-9.b58be3b.webp 1 minuutje natuur | Luisteren naar vogelgeluiden Een van de mooiste vogels die heel mooi eruit zien maar die ook een heel mooi geluid maken is de korhoen. Je kan hem ook heel goed horen. Ik kan hem niet goed nadoen. En af en toe hoor je ook een ander geluid tussendoor. Dan sta je stil en dan luister je. Je zet je oren gewoon wijder open zeg maar. Als je een geluid hoort, bijvoorbeeld hoooho, dan maak je helemaal een schok: whooo, dat is een roerdomp, die vind ik echt supergaaf want die is heel zeldzaam. Als je dan toevallig een telescoop bij ons hebben dan pak ik die meteen en probeer ik he toch te vinden. Dat lukt natuurlijk niet want als ie ergens van schrikt gaat ie meteen voor paal staan, met zijn vleugels in de lucht, en dan lijkt ie precies op riet door zijn camouflage. Dan zie je hem gewoon niet. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_940404 83 4899 2015-06-04T11:53:12+00:00 yes no vogel geluid luisteren natuur https://schooltv.nl/video-item/gevallen-met-paardrijden-1-minuutje-natuur 2024-01-04T11:37:39+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26430.w613.r16-9.60bb5db.webp 1 minuutje natuur | Gevallen met paardrijden Mijn paard, die schrok ergens van, en toen ging ineens, sloeg ie op hol en rende die keihard weg. En toen probeerde ik hem in te houden en toen hoorde ik alle andere paarden tsjoef ervandoor schieten. En ik zag hoe zij van haar paard viel en toen dacht oh nee, oh nee, ik moet hem onder controle zien te houden, maar toen kreeg ik hem niet en toen viel ik ook. Toen lag ik op de grond. Als een paard schrikt, dat is een kuddedier, die denkt er komt een leeuw aan, die wil mij opeten, dan kun je hem eigenlijk met geen mogelijkheid stoppen. Dan moet je toch echt heel veel naar achter gaan zitten en snel de teugels oppakken alleen als je ergens middenin een wilde galop zit en je bent eigenlijk al helemaal in shock dan gaat het toch wat moeilijker. Het is wel heel erg eng om te beleven. Maar de paarden weten natuurlijk niet wat ze iemand aandoen. Het is gewoon van nature dat ie schrikt, dus dan hoef je niet echt boos te zijn. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_940405 78 4567 2015-06-04T11:54:48+00:00 yes no paard paardrijden dier natuur hobby https://schooltv.nl/video-item/een-piratenbootje-van-riet-1-minuutje-natuur 2024-01-04T11:37:39+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26431.w613.r16-9.7fb79f4.webp 1 minuutje natuur | Een piratenbootje van riet Wist je dat je van een rietstengel een bootje kunt maken? Dan pak je een rietstengelblaadje en dan vouw je het door het gat. En dan heb je een bootje. Soms stel ik me voor dat het een piratenschip is, en dat de bemanning net een cruiseschip wil aanvallen maar dat het cruiseschip snel wegvaart en dat zij geen roer hebben. Dat ze dan langzaam afdrijven. En dan komt er een storm. En dan blijken ze Amerika ontdekt te hebben. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_940406 74 4383 2015-06-04T11:56:17+00:00 yes no boot riet varen piraat natuur fantasie https://schooltv.nl/video-item/de-vos-jaagt-op-konijnen-1-minuutje-natuur 2024-01-04T11:37:40+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26432.w613.r16-9.f20d163.webp 1 minuutje natuur | De vos jaagt op konijnen De eerste keer, dat was met eenden. Toen ik uit school kwam ging ik ernaartoe en was ik best verdrietig dat ze dood waren. De tweede keer was met konijnen. Mijn vader ging de kippen voeren en ook de konijnen alleen was het konijn dood, gebeten in zijn hok. Daar lag ie. We hadden sporen gevonden van een vos. Die lijken wel een beetje op een hondenpoot. Hij was gewoon onder het hek doorgegaan. Ja, ik heb hem niet gezien dat die jager langskwam, maar hij zei: geen twijfel mogelijk, kop eraf, het was een vos. Het zag er ook een beetje vies uit dat ze daar allemaal dood lagen, bloed. Als ik de vos zie, wegjagen, dan zou ik de vos wegjagen. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_940407 76 5588 2015-06-04T12:00:47+00:00 yes no natuur dier vos jagen konijn eend https://schooltv.nl/video-item/wat-moet-je-doen-bij-brand-in-huis-de-oorzaak-wegnemen-en-blussen 2024-01-04T11:37:40+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26433.w613.r16-9.da5d2ba.webp Wat moet je doen bij brand in huis? | De oorzaak wegnemen en blussen De meeste branden in huis ontstaan bij het koken, of door kaarsen, sigaretten of elektrische apparaten. Tom en Yannick krijgen een cursus brand blussen: wat moet je doen als de vlam in de pan slaat bijvoorbeeld? https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_940408 356 10095 2015-06-04T12:01:58+00:00 yes no vuur brand huis elektriciteit water blussen brandweer koken https://schooltv.nl/video-item/waarom-is-willem-van-oranje-onze-vader-des-vaderlands-leider-van-de-opstand-tegen-de-spanjaarden 2024-06-11T13:58:47+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26434.w613.r16-9.5f733f2.webp Waarom is Willem van Oranje onze Vader des Vaderlands? | Leider van de opstand tegen de Spanjaarden Willem van Oranje, vader des vaderlands. Zo wordt hij ook wel genoemd. Waarom kreeg hij deze titel? Was dat omdat hij bij 4 verschillende vrouwen 15 kinderen heeft gekregen? Of was het een andere reden? Daarvoor gaan we terug naar zijn jeugd. Willem wordt door zijn moeder opgevoed. Hij is luthers, het geloof van zijn moeder. Na het onverwachts overlijden van zijn neef erft hij een belangrijke titel: Prins van Oranje. Daarvoor moet hij zich nog wel even bekeren tot het katholieke geloof. Dat moest van keizer Karel V die zwaar katholiek is. Ook moet hij aan het hof van de keizer wonen in Brussel. Gelukkig kunnen Karel V en Willem het met elkaar vinden. In 1559 wordt Willem benoemd tot stadhouder maar dan gaat het mis. Willem komt in conflict met Filips II, zoon van Karel V die hem opvolgde. Ze kregen ruzie over 2 onderwerpen. De centralisatie politiek en de strenge vervolgingen voor protestanten van de koning. De definitieve breuk tussen Willem en Filips II komt na de beeldenstorm in 1566. Willem wordt ontslagen en vlucht naar zijn geboorteland Duitsland. Vanuit daar organiseert hij militaire acties in de Nederlanden en steeds meer mensen steunen hem. Filips II heeft er schoon genoeg van en wil van Willem af. In 1580 wordt Willem van Oranje vogelvrij verklaard. Iedereen mag hem vermoorden. Zijn politieke vrienden in de opstandige gewesten stellen het placaat van verlatingen op. Zij accepteren Filips II niet langer als hun koning. Het heeft Willem niet gered. Hij wordt vermoord door de fanatieke katholiek Balthasar Gerards in het jaar 1584. Willem van Oranje had 4 vrouwen en 15 kinderen en heeft daardoor veel nazaten in ons land. Wordt hij daarom vader des vaderlands genoemd? Nee. Hij wordt zo genoemd omdat hij zo'n belangrijke rol heeft gespeeld in de opstand en die opstand heeft uiteindelijk geleid tot de totstandkoming van ons land. Daarom heet hij vader des vaderlands. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_940409 142 12095 2015-06-04T12:21:06+00:00 yes no Spanje Willem van Oranje beeldenstorm Nederland oorlog https://schooltv.nl/video-item/de-beeldenstorm-van-1566-de-protestanten-tegen-de-katholieken 2024-06-11T13:59:10+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26435.w613.r16-9.45faf6a.webp De beeldenstorm van 1566 | De protestanten tegen de katholieken Hier de 7 werken van barmhartigheid. Gemaakt in 1504. Vanaf een afstand ziet het er misschien mooi uit, maar als je dichtbij komt, zie je dat het beschadigd is. Hoe is dat gekomen? Hiervoor moeten we terug naar het jaar 1500. In die tijd is vrijwel iedereen in Europa katholiek. Volgens de katholieke kerk komen alle gelovigen in de hemel als ze gedragen naar de regels van de kerk. Je moest je barmhartig tonen, goed gedragen en voor anderen zorgen zoals op dit schilderij te zien is. Bijvoorbeeld door reizigers onderdak te bieden. Maar er is hoop voor iedereen die zich niet gedraagt. Als je maar geld hebt. Dan koop je zogenaamde aflaten. Daarmee koop je je zonden af. Zo koop je een aflaat voor het vermoorden van een broer of vader. Kost omgerekend zo'n 6800 euro. Het vermoorden van een vreemdeling is een stuk goedkoper. De handel in de aflaat neemt steeds verder toe. Daar komt verzet tegen. De bekendste leider van dit verzet is Maarten Luther. Hij verafschuwd de praktijken van de kerk en hij krijgt steeds meer aanhang. Maar Luther maakt zich druk om veel meer zaken die volgens hem niet goed zijn. Dit beeld zou Luther afkeuren. Een beeld van de heilige sint Frederik. Mensen komen alleen door het geloof tot god en niet via het vereren van heiligen. Door kritiek van Luther en andere kerkhervormers splitst de kerk uiteindelijk in 2 groepen: katholieken en protestanten. De aanhangers van Luther zijn protestant. De reformatie is een feit. Ook in de Nederlanden is onrust want de katholieke heer Filips II vervolgt de protestanten hardhandig. Zelfs de katholieke adel is het niet eens met die wrede vervolging. Een van deze edellieden is Willem van Oranje. Hij zal later leider worden van de opstand tegen de Spanjaarden. Zo is ook dit schilderij beschadigd tijdens de beeldenstorm. Restauratoren hebben er expres voor gekozen om het schilderij niet helemaal te herstellen. Zo kunnen we nog steeds de gevolgen van de beeldenstorm zien. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_940410 141 13312 2015-06-04T12:24:42+00:00 yes no katholicisme kerk protestant beeldenstorm godsdienst https://schooltv.nl/video-item/de-opstand-tegen-de-spanjaarden-wat-heeft-hutspot-met-willem-van-oranje-te-maken 2024-06-11T13:59:27+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26436.w613.r16-9.1abc98b.webp De opstand tegen de Spanjaarden | Wat heeft hutspot met Willem van Oranje te maken? Iedereen kent de Hollandse lekkernij hutspot, maar hoe Hollands is dit eigenlijk? Om daar achter te komen gaan we terug naar de opstand in de Nederlanden. De tijd van de Spaanse katholieke koning Filips II. Filips regeert vanaf 1555 over de Nederlanden. Hij streeft naar de absolute macht en een katholiek land. Dat is tegen de zin van de edelen in ons land. Zij moeten mach inleveren en dat willen ze niet. Dat Filips mensen vervolgt die niet katholiek zijn, gaat hen veel te ver. Als de Spanjaarden dan ook nog extra belasting gaan heffen, komen ze in opstand. Deze opstand wordt geleid door Willem van Oranje. Behalve de edelen doen ook mensen uit het gewone volk mee. Dit is nou de dappere Kenau Hasselaer uit Haarlem. Zij gooit met 300 andere vrouwen brandend stro, brandend water en teer op de Spaanse soldaten die in 1573 de stad belegeren. Tenminste, dat vertelt de legende. Dit is de onverschrokken Magdalena Moons uit Leiden. Zij vecht ook tegen de Spaanse bezetting van haar stad. Net als veel andere stadsgenoten. Leiden wordt in 1573 hermetisch afgesloten door de Spanjaarden. Niemand kan er in of uit. Er kan geen voedsel meer naar binnen. De bevolking leidt zo erg onder de honger dat de burgemeester zelfs zijn eigen arm aanbiedt om op te eten. De belegering duurt een jaar, dan worden de Spanjaarden eindelijk verslagen. Ze hebben zo veel haast om de stad te verlaten dat ze hun eten laten staan. In 1 van de potten wordt een stoofpotje van uien, aardappelen, pastinaak en wortel gevonden. Elk nadeel heeft zijn voordeel. De Spanjaarden hebben tijdens de opstand voor veel ellende gezorgd, maar ze hebben ons wel dit heerlijke recept bezorgd. Nog steeds genieten wij hier van. Hollandse hutspot zoals wij het noemen. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_940411 145 7060 2015-06-04T12:28:54+00:00 yes no Nederland opstand Willem van Oranje Spanje Leiden https://schooltv.nl/video-item/welvaart-en-handel-in-de-gouden-eeuw-wat-heeft-de-voc-met-de-amsterdamse-grachtengordel-te-maken 2024-06-11T13:59:53+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26437.w613.r16-9.0645916.webp Welvaart en handel in de 17e eeuw | Wat heeft de VOC met de Amsterdamse grachtengordel te maken? Amsterdam, een prachtige stad die elk jaar vele toeristen trekt vanuit de hele wereld. Ze bezoeken hier de grachtengordel. Een van de belangrijkste toeristische attracties. De bouw van deze unieke grachten begon al in de 16e eeuw. Bij de opkomst van de stedelijke nijverheid en de handel in een tijd dat steeds meer Nederlanders veel geld beginnen te verdienen. Dit zijn hele vroege portretten van 2 normale, Hollandse burgers. De man is waarschijnlijk een koopman. Je ziet in het schilderij dat hij zijn verdiende geld aan het tellen is. Deze vrouw zit vlijtig aan het spinnewiel. Het is waarschijnlijk een echtpaar, geschilderd door Maarten van Heemskerk in 1529. Het is heel bijzonder dat hij gewone burgers schildert. Het toont de verandering in de Nederlandse samenleving in een tijd dat de burger zelfbewuster en rijk wordt. Dit komt door de overzeese handel. Ontdekkingsreizigers uit Europa varen naar onbekende landen en daar vinden ze producten die we hier niet kennen: koffie, thee, nootmuskaat en peper bijvoorbeeld. Producten waarmee de handelaren in ons land veel geld kunnen verdienen. Daarvoor moeten ze wel op zoek naar goede en snelle vaarroutes. Maar deze zeereizen zijn gevaarlijk. Dit is stuurman en kaartenmaker Willem Barentsz. Hij probeert in 1576 met een schip vol Nederlandse handelswaren via het noorden van Europa naar het verre oosten te komen. Maar zijn schip loopt vast op het dikke poolijs. Willem en zijn bemanningsleden stranden op Nova Zembla. Ze bouwen een huis op het eiland en proberen zo de winter te overleven. Het wordt een verschrikkelijke tijd. De meeste bemanningsleden vinden de dood. Ook Willem Barentsz overleeft de expeditie niet. Maar in de loop van de tijd groeien de successen. Aan het einde van de 16e eeuw lukt het de Nederlandse zeevaarders rond Afrika te varen. Dit schilderij gaat over de groei van de overzeese handel. Het toont de 2e expeditie naar Oost-Indie onder leiding van Jacobus van Neck. Deze zogenaamde 2e schipvaart werd een enorm succes. De schepen, volgeladen met kostbare specerijen, worden met gejuich begroet. De handelaren weten, als ze dit slim aanpakken, kunnen ze heel veel geld verdienen. In 1602 wordt daarom de VOC opgericht: De Verenigde Oost-Indische Compagnie. Aan deze compagnie hebben we de grachtengordel te danken. De Amsterdamse handelaren en aandeelhouders van de VOC verdienen zo veel geld dat ze deze prachtige huizen kunnen bouwen. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_940412 170 7086 2015-06-04T12:32:26+00:00 yes no handel Amsterdam welvaart Gouden Eeuw VOC gracht https://schooltv.nl/video-item/de-dokter-corrie-show-wat-is-vrijen 2024-01-04T11:37:48+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26445.w613.r16-9.788e739.webp De Dokter Corrie Show | Wat is vrijen? Seks: Je hoort er vaak over, maar wat is het eigenlijk? Dokter Corrie vertelt je er alles over. Birgit Schuurman deelt haar ervaring. Ook vraagt Dokter Corrie mensen op straat naar hun mening. Vrijen kan heel leuk zijn en heel belangrijk: je moet het allebei willen! https://player.ntr.nl/index.php?id=VPWON_1233932 1211.27 78813 2015-06-07T17:30:00+00:00 yes no vrijen lichaam seks puberteit https://schooltv.nl/video-item/verliefd-1-minuutje-natuur 2024-01-04T11:37:48+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26447.w613.r16-9.c57d6ce.webp 1 minuutje natuur | Verliefd Ik ben wel eens versierd door een jongen. En die stuurde dus onder de les tekeningen naar me. Bijvoorbeeld hartjes en twee poppetjes met hand in hand. En onder de aardrijkskundeles, toen zat ie vlakbij mij, en toen ging ie met potlood op mijn stoel schrijven. T hartje M. Dat vond ik heel irritant omdat ik het telkens moest uitgummen. Want ik wou meer met mijn aardrijkskunde bezig zijn maar dat kon dus niet. En op Valentijnsdag kreeg ik een hele zak met hartjes. Op een gegeven moment in de klas vond ik een andere jongen heel leuk. Hij kwam bij me eten omdat ik hem leuk vond en graag verkering met hem wou. En toen had ik die hartjes gebruikt met de leukste woorden die erop stonden en die heb ik in een schaaltje gelegd die je lekker in de chocolade kon dopen. Die hartjes heb ik dus gebruikt om een andere jongen te versieren. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_940413 92 7639 2015-06-04T13:10:13+00:00 yes no liefde jongen klas verliefd valentijnsdag https://schooltv.nl/video-item/lijflied-condooms-dokter-corrie-over-condooms 2024-01-04T11:37:48+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26448.w613.r16-9.1c1c4c1.webp Lijflied: condooms | Dokter Corrie over condooms Je wil geen beestjes in je schaamhaar Of dat een soa toe kan slaan Met wratten, slijm of pus Trek die piemel dus een regenjasje aan Zo kun je zwangerschap voorkomen En worden soa’s niet verspreid Wees niet suf of dom Doe een condoom erom Zodat je zonder zorgen vrijt Het is niets raars, engs, vies of geks. Wel spannend maar dat hoort bij seks Praten helpt sowieso, Dus kijk De Dokter Corrie show Dus kijk De Dokter Corrie shoooooow. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_940414 45 6755 2015-06-04T13:21:00+00:00 yes no seks condoom vrijen zwanger https://schooltv.nl/video-item/lijflied-puberteit-dokter-corrie-over-de-puberteit 2024-01-16T16:26:45+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26449.w613.r16-9.9a616f9.webp Lijflied: puberteit | Dokter Corrie over de puberteit Zie ze loom, lamlendig hangen Hoor ze dwars en driftig zijn Ouders, heb geduld, Het is niet hun schuld Want zo werkt hun puberbrein Ze zijn een kruitvat vol hormonen Gezond verstand komt later pas Doen ze bot of naar Ouders bedenk dan maar Dat je zelf ooit puber was Het is niets raars, engs, vies of geks. Het hoort bij pubers, dus relax Praten helpt sowieso, Dus kijk De Dokter Corrie show Dus kijk De Dokter Corrie shoooooow. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_940415 47 9562 2015-06-04T13:22:30+00:00 yes no puberteit hersenen gedrag jongere https://schooltv.nl/video-item/lijflied-internet-dokter-corrie-over-seks-op-internet 2024-01-04T11:37:49+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26450.w613.r16-9.53574ef.webp Lijflied: internet | Dokter Corrie over seks op internet Je vindt op internet soms filmpjes Met gehijg gekreun en naakt Als je daarvan schrikt zijn ze zo weggeklikt Da’s niet voor kinderen gemaakt Vind je het boeiend, Geen probleem hoor Maar weet wel: Porno is vaak nep Echt seks is fijner Piemels zijn veel kleiner Dan in filmpjes op het web Het is niets raars, engs, vies of geks. Wel spannend maar dat hoort bij seks Praten helpt sowieso, Dus kijk De Dokter Corrie show Dus kijk De Dokter Corrie shoooooow. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_948298 46 6952 2015-06-04T13:23:39+00:00 yes no seks internet vrijen media https://schooltv.nl/video-item/lijflied-zelfbevrediging-dokter-corrie-over-zelfbevrediging 2024-01-04T11:37:49+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26451.w613.r16-9.ea03913.webp Lijflied: zelfbevrediging | Dokter Corrie over zelfbevrediging Weetje, seksen met jezelf, Is een heel persoonlijk ding. De een zegt niks voor mij De ander wordt juist blij Van zelfbevrediging. Doe het nooit waar anderen bij zijn. Niet op het schoolplein of kantoor. Het beste streel of trek je Op je eigen plekje Maar schaam je er niet voor. Het is niets raars, engs, vies of geks. Wel spannend maar dat hoort bij seks Praten helpt sowieso, Dus kijk De Dokter Corrie show Dus kijk De Dokter Corrie shoooooow. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_948299 45 7827 2015-06-04T13:24:51+00:00 yes no seks vrijen lichaam https://schooltv.nl/video-item/lijflied-grenzen-aangeven-dokter-corrie-over-grenzen-aangeven 2024-01-16T16:28:50+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26452.w613.r16-9.40c8e52.webp Lijflied: grenzen aangeven | Dokter Corrie over grenzen aangeven Seks en zoenen doe je samen, dus beslis je met z'n twee. Alles mag niks moet, En voelt er iets niet goed: Ho is ho en nee is nee! Er valt zo veel te ontdekken, maar dat hoeft niet nu meteen. Een kwestie van respect! Waar jij je grenzen trekt, bepaal je zelf en jij alleen! Het is niets raars, engs vies of geks, wel spannend maar dat hoort bij seks. Praten helpt sowieso. Dus kijk De Dokter Corrie Show. Dus kijk De Dokter Corrie Show!! https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_948300 45 3157 2015-06-04T13:26:10+00:00 yes no seks zoenen lichaam https://schooltv.nl/video-item/lijflied-verliefd-dokter-corrie-over-verliefd-zijn 2024-01-04T11:37:50+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26453.w613.r16-9.e072866.webp Lijflied: verliefd | Dokter Corrie over verliefd zijn Een roze bril, een buik vol vlinders. En je hart gaat sneller slaan. Je voelt je licht en zwaar, ineens begrijp je waar, de meeste liedjes over gaan. Maar als de ander niet op jou is, dan niet gaan pushen alsjeblieft! Soms heb je liefdesverdriet, maar bestond dat niet, was ik het liefst altijd verliefd! Het is niets raars, engs, vies of geks, je doet er niks aan dus relax! Praten helpt sowieso. Dus kijk De Dokter Corrie Show. Dus kijk De Dokter Corrie Show!! https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_948301 44 4033 2015-06-04T13:27:31+00:00 yes no verliefd liefde lichaam liedje https://schooltv.nl/video-item/lijflied-zoenen-dokter-corrie-over-zoenen 2024-01-04T11:37:50+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26454.w613.r16-9.dd2aabc.webp Lijflied: zoenen | Dokter Corrie over zoenen Er zijn geen regels voor goed zoenen. Niemand zegt je hoe dat hoort. Mensen doen maar wat en hou je niet van nat? Hou je tong dan binnenboord. Wil je toch die natte spier gebruiken? Steek hem niet als een zwaard er in. Kwijl niet als twee hondjes, draai niet keihard rondjes en doe nooit iets tegen je zin! Het is niets raars, engs, vies of geks. Wel spannend maar dat hoort bij seks Praten helpt sowieso, Dus kijk De Dokter Corrie show Dus kijk De Dokter Corrie shoooooow. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_948302 50 8092 2015-06-04T13:28:43+00:00 yes no zoenen liefde seks tong verliefd https://schooltv.nl/video-item/lijflied-versieren-dokter-corrie-over-versieren 2024-01-04T11:37:50+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26455.w613.r16-9.2bf4d05.webp Lijflied: versieren | Dokter Corrie over versieren Een beetje flirten moet je durven. Hou het subtiel, da's het idee. Eerst maak je oogcontact, wordt dat goed opgepakt? Gaan dan iets leuks doen met z'n twee. Iets met muziek of sport of gamen. En klikt het niet, dan niet getreurd! Niet balend rond gaan lopen, hou je ogen open, want wie weet wie met jou flirt. Het is niets raars, engs, vies of geks. Wel spannend maar dat hoort bij seks. Praten helpt sowieso, dus kijk De Dokter Corrie Show. Dus kijk De Dokter Corrie Show! https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_948303 47 2964 2015-06-04T13:30:03+00:00 yes no liedje liefde verliefd seks https://schooltv.nl/video-item/lijflied-bloot-dokter-corrie-over-bloot-zijn 2024-01-04T11:37:51+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26456.w613.r16-9.b3be744.webp Lijflied: bloot | Dokter Corrie over bloot zijn Als je in de puberteit komt, wordt je lichaam langzaam groot. Groeien hier en daar, zomaar plukjes haar. En voelt bloot ineens zo bloot. Je hoeft je nergens voor te schamen. Ook je nieuwe lichaam went. Mensen waar alles aan klopt, die zijn gephotoshopt. Je bent perfect zoals je bent. Het is niets raars, engs, vies of geks. Wel spannend maar dat hoort bij seks Praten helpt sowieso, Dus kijk De Dokter Corrie show Dus kijk De Dokter Corrie shoooooow. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_948304 49 8327 2015-06-04T13:31:32+00:00 yes no lichaam seks puberteit borsten https://schooltv.nl/video-item/lijflied-ongesteld-dokter-corrie-over-ongesteld-zijn 2025-09-30T12:59:53+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26457.w613.r16-9.40e470b.webp Lijflied: ongesteld | Dokter Corrie over ongesteld zijn Ongesteld zijn is geen feestje, al toont het dat je vruchtbaar bent. Ik denk elke keer, wanneer ik menstrueer: "Oh was ik maar een vent!" Elke maand bloed en buikpijn. Gedoe met maandverband of tampons. En je humeur doet raar, Dus jongens berg je maar. Hou rekening met ons! Het is niets raars, engs, vies of geks. Wel spannend maar dat hoort bij seks Praten helpt sowieso, Dus kijk De Dokter Corrie show Dus kijk De Dokter Corrie shoooooow. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_948305 45 7084 2015-06-04T13:32:57+00:00 yes no lichaam puberteit meisje menstruatie baarmoeder bloed https://schooltv.nl/video-item/ik-mik-loreland-aflevering-1-met-karbonkel 2024-01-16T15:41:52+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26461.w613.r16-9.6aa9ae2.webp Ik Mik Loreland | Aflevering 1 met Karbonkel Dit is de allereerste aflevering van Ik Mik Loreland! Dit was een zeer populaire serie voor het leren lezen en schrijven in de jaren '90. Naast Mik en Sokje, speelde de figuur Karbonkel een hoofdrol. In eerste instantie verscheen hij soms ook als griezelige één-ogige vis met scherpe tanden en dat leverde meer angst op bij jonge kinderen dan was voorzien. Schooltv heeft daar toen direct op gereageerd door de spannende muziek achter deze scènes weg te nemen en de vis uit de serie te halen. Naarmate de serie vorderde werd Karbonkel steeds menselijker en liever. Ten behoeve van de meest angstige kinderen is er een achter de schermen-productie gemaakt, die scholen op verzoek kregen toegestuurd en daarnaast is één van de Karbonkel-poppen op tournee geweest langs een aantal scholen. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_987357 1411 109011 2015-06-08T13:05:42+00:00 yes no schrijven lezen eng https://schooltv.nl/video-item/clipphanger-wat-is-de-stelling-van-pythagoras 2024-04-29T10:06:49+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26462.w613.r16-9.884b075.webp Wat is de stelling van Pythagoras? | Clipphanger a² + b² = c², da’s de stelling van Pythagoras, en die heeft alles te maken met de rechthoekige driehoek. De rechthoekzijde ‘a’ heeft bijvoorbeeld een lengte van 3 en zijn broer ‘b’ een lengte van 4. Als we ‘a’ en ‘b’ nu kwadrateren én optellen (a² + b²) komen we op…. 25, en da’s dan ‘dus’ c², waarbij c staat voor de lengte van de schuine zijde, ook wel bekend als de ‘hypothenusa’. Even worteltrekken… Ja, onze vriend heeft een lengte van 5 en is daarmee de langste van het stel. hiep hiep hoera voor de hypothenusa! De stelling VAN Pythagoras is al ver VOOR Pythagoras in gebruik. De bouwlustige Babyloniërs begrijpen ‘m al en ook in het oude Egypte komt-ie enorm goed van pas. Maar Pythagoras is wel de eerste die het bewijs levert. Sindsdien is-ie trouwens wel meer dan 300 keer bewezen. Onder anderen door onze eigen schrijver Multatuli, tussen 2 kopjes koffie door. De stelling geldt trouwens ook omgekeerd: Als a² + b² geen c² is, dan heb je blijkbaar niet te maken met een rechthoekige driehoek. En dan is het tijd om je architect een tijdje in de hoek te zetten. Als-ie daar tenminste in past! https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_987356 80 10063 2015-06-08T13:05:25+00:00 yes no wiskunde rekenen driehoek meten https://schooltv.nl/video-item/allergisch-zijn-1-minuutje-natuur 2024-01-04T11:38:00+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26471.w613.r16-9.4ff73d8.webp 1 minuutje natuur | Allergisch zijn Ik ben allergisch voor melk, ik ben allergisch voor vis, ik ben allergisch voor honing en noten, dat is eigenlijk het allerergste. Het is ook echt heel giftig voor me want als ik echt mijn hele bord helemaal vol eet kan het wel slecht met me aflopen. Ik krijg ook rode wangetjes en daardoor zien m’n vader en moeder het meestal. Dan vraagt bijvoorbeeld een meneer van de bakker: nog iets lekkers? En dan zeg ik: nee dankje, ik ben allergisch voor dingen. Maar soms vind ik het ook wel eens fijn om een allergie te hebben. Want kijk weet je hoezo, kijk, ik vind echt iets heel, heel vies en dan heb ik opeens zo’n moment waarvan ik denk, yes, hoef ik het niet meer te eten. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1009531 70 5825 2015-06-10T11:10:19+00:00 yes no allergie eten voeding noot melk honing vis https://schooltv.nl/video-item/boksen-1-minuutje-natuur 2024-01-04T11:38:01+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26472.w613.r16-9.1302623.webp 1 minuutje natuur | Boksen Bij boksles moet je je bokshandschoenen aantrekken en dan moet je tegen elkaar boksen. Heb je directes, dat is dan met je hand rechtdoor en dan draaien. Je moet echt directes geven zoals dit. Sommige jongens bijvoorbeeld op school, die proberen stoer te doen, zo van ja ik ben sterker dan jij. Sla me eens, kijken of ik ga huilen. Sla ik, gaan ze meteen huilen. Dus, zo. Als andere kinderen worden gepest kun je voor hen opkomen en kun je die andere zeggen, he niet zo pesten, anders ram ik je in elkaar. Zal ik je even een lesje leren. Wij kunnen ook sterk zijn, ik vind van wel! https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1009532 78 2500 2015-06-10T11:11:51+00:00 yes no sport vechten pesten https://schooltv.nl/video-item/een-kuiken-verzorgen-1-minuutje-natuur 2024-01-04T11:38:01+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26473.w613.r16-9.8062fa9.webp 1 minuutje natuur | Een kuiken verzorgen We hadden zes eieren. Waarvan er maar eentje uiteindelijk is uitgekomen. Dat kuiken piepte al toen het nog in zijn ei zat, dus toen hadden we al zoiets van nou, dat is Piep. En toen die dus net uit het ei was, was ik thuis, omdat ik wist dat ie die dag uit ging komen want je zag al barstjes in het ei en ineens brak die open en lag die eruit. Je verwacht dus een geel donskuiken maar hij was klein, plakkerig, onhandig en pikzwart. Ik zag hem dus voor het eerst en dat was heel gaaf. Dan gaat ie zijn eerste stapjes zetten, de eerste keer een wurm vinden, de eerste keer een mier eten, de eerste keer je tenen pikt. Niet dat het zeer deed, maar elke keer dat het kietelde. En hij bleef ook nooit verder dan vijf meter van je vandaan ongeveer, dan racet die je achterna, net zoals bij een normale moeder kip kuikens dat ook doen. Ja, Piep. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1009533 81 5514 2015-06-10T11:13:16+00:00 yes no kuiken kip verzorgen dier baby https://schooltv.nl/video-item/liegende-kat-1-minuutje-natuur 2024-01-04T11:38:01+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26474.w613.r16-9.6c50ca2.webp 1 minuutje natuur | Liegende kat Mijn kat heet Meneer, het is een kater, hij is nog geen jaar oud. En hij heeft witte pootjes, een wit buikje, een wit snoetje en verder is ie helemaal bruin. Meneer liegt heel vaak als hij iets doet wat niet mag waar hij dan van denkt dat jij het niet ziet. Als ik niet kijk ziet hij aan de bank te krabben. Dan zit ik over de schutting te kijken en dan zit mijn kat op de piano. Dat mag eigenlijk niet, maar steeds als je niet oplet dan doet ie dingen die niet mogen. Bijvoorbeeld als wij boven zitten en het eten staat nog op tafel dan sprint Meneer de tafel op en likt ie alles af en daar wordt ie niet goed van en dat mag dus echt niet maar hij doet het wel. Als je dan beneden komt rent ie vliegensnel naar waar die eerst zat en zit ie heel onschuldig zijn kont te likken. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1009534 76 2770 2015-06-10T11:15:12+00:00 yes no kat huisdier liegen https://schooltv.nl/video-item/lijflied-vrijen-dokter-corrie-over-vrijen 2024-01-04T11:38:02+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26475.w613.r16-9.361902c.webp Lijflied: vrijen | Dokter Corrie over vrijen Je hoort nieuwsgierig de verhalen Het lijkt of iedereen het doet Heus, ooit komt jouw moment Dat jij aan seks toe bent pas als je echt wil voelt het goed Tot dan is er nog zo veel spannends Zoenen, verkering en veel meer Bewaar die seks gewoon Voor een speciaal persoon Er komt vanzelf een eerste keer Het is niets raars, engs, vies of geks, je doet er niks aan dus relax! Praten helpt sowieso. Dus kijk De Dokter Corrie Show Dus kijk De Dokter Corrie Show! https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1009535 46 15046 2015-06-10T11:34:43+00:00 yes no vrijen seks zoenen liefde verliefd https://schooltv.nl/video-item/lijflied-homoseksualiteit-dokter-corrie-over-homo-zijn 2024-01-04T11:38:02+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26476.w613.r16-9.02cc9a8.webp Lijflied: homoseksualiteit | Dokter Corrie over homo zijn Je valt op mannen of op vrouwen Of op allebei, dat kan Homo of hetero, je bent geboren zo Dus maak er geen probleempje van Er is geen regel wat normaal is Liefde kent geen goed of fout Welnee onthoud dit liedje Noem elkaar geen mietje Houd gewoon van wie je houdt Het is niets raars, engs, vies of geks. Wel spannend maar dat hoort bij seks Praten helpt sowieso, Dus kijk De Dokter Corrie show Dus kijk De Dokter Corrie shoooooow. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1009536 48 4352 2015-06-10T11:36:04+00:00 yes no homoseksualiteit liefde verliefd seks https://schooltv.nl/video-item/afscheidslied-huisje-boompje-beestje-fahd-raaf-en-carlijn-gaan-verhuizen 2024-01-16T16:20:57+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26477.w613.r16-9.348c459.webp Afscheidslied Huisje Boompje Beestje | Fahd, Raaf en Carlijn gaan verhuizen Nog een pinguïn in de kast en een plek in de verhuisdoos waar die precies in past Nog een plek in de verhuisbus waar de laatste doos in kan En als de bus vertrekt Lopen we hand in hand in hand Over het bospad het bos uit Met achter ons het mooiste clubhuis van het land Ben je klaar, zit je goed? We lopen iets anders tegemoet Kijk nog een keer om je heen We zijn hier vaak geweest Ik weet het nog Ik herinner me nog veel Van wat je me verteld hebt Dat neem ik mee En nu Lopen we hand in hand in hand Over het bospad het bos uit Met achter ons het mooiste clubhuis van het land Ben je klaar, zit je goed? We lopen iets anders tegemoet Maar hier bij Huisje boompje beestje heb ik mijn beste vrienden ontmoet Maar hier bij Huisje boompje beestje heb ik mijn beste vrienden ontmoet Nu lopen we hand in hand in hand Over het bospad het bos uit Met achter ons het mooiste clubhuis van het land Ben je klaar, zit je goed? We lopen iets anders tegemoet https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1009538 195 33645 2015-06-10T11:43:59+00:00 yes no verhuizen liedje muziek https://schooltv.nl/video-item/luizenlied-ik-heb-een-luizenleven 2024-01-04T11:38:02+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26478.w613.r16-9.ae30593.webp Luizenlied | Ik heb een luizenleven Ik heb een luizenleven Hier op jouw warme hoofd Er is hier eten zat Ik ga af en toe in bad En ik ben daarnet met Luizewies verloofd Ik houd van steil haar maar ook van een krullenbol Lekker schoon of lekker vet Ik vind altijd een lekker bed In een staartje met vlechten of een ragebol Alleen zo nu en dan ineens die kam! Ik heb een luizenleven Hierachter bij je oor Mijn kinderen Nimf en Piet Hangen lekker in een spriet Dus dit lied zingen we binnenkort in koor Ik houd van steil haar maar ook van een krullenbol Lekker schoon of lekker vet Ik vind altijd een lekker bed In een staartje met vlechten of een ragebol Alleen zo nu en dan ineens die kam! Ik hou zo veel van mensen Hun haren zijn zo leuk Bedankt voor al het drinken En sorry voor de jeuk! Ik houd van steil haar maar ook van een krullenbol Alleen zo nu en dan ineens die kam! Ojee, ojee, ojee, daar komt de kam! https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1009537 93 19677 2015-06-10T11:40:08+00:00 yes no luis hoofd haar liedje https://schooltv.nl/video-item/eenvandaag-in-de-klas-eerste-wereldoorlog-de-dodendraad 2024-01-16T15:30:29+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26488.w613.r16-9.cf484aa.webp EenVandaag in de klas | WOI: de dodendraad In 1914 breekt de Eerste Wereldoorlog uit. Nederland is neutraal. Toch zijn we als buurland van de strijdende partijen wel betrokken bij de oorlog. Zo is er in Zuid Nederland de door de Duitsers aangelegde dodendraad. Een hekwerk waar 2000 volt spanning op staat. Het dodelijke hekwerk moet vluchtelingen en smokkelaars die naar het neutrale Nederland willen vluchten, tegenhouden. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_948306 480 19802 2015-06-04T14:29:14+00:00 yes no Eerste Wereldoorlog https://schooltv.nl/video-item/eenvandaag-in-de-klas-drugskoerier-gevangen-in-het-buitenland 2024-01-04T11:38:11+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26489.w613.r16-9.86997eb.webp EenVandaag in de klas | Gevangen in het buitenland Samuel wordt in Venezuela opgepakt met koffer vol cocaïne. Hij krijgt 8 jaar cel. Maar in de Zuid-Amerikaanse gevangenis wordt hij doodziek. Na lang onderhandelen mag hij in Nederland de rest van zijn straf uitzitten. Vanwege zijn ziekte in de Venezolaanse gevangenis. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_948307 480 2381 2015-06-04T14:48:21+00:00 yes no justitie gevangenis drugs Zuid-Amerika https://schooltv.nl/video-item/eenvandaag-in-de-klas-eenzaamheid-onder-jongeren 2024-01-04T11:38:12+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26492.w613.r16-9.9d3360c.webp EenVandaag in de klas | Eenzaamheid onder jongeren Ruim 3 miljoen mensen in Nederland voelen zich regelmatig eenzaam. En dat komt niet alleen voor onder ouderen, ook veel jongeren voelen zich regelmatig eenzaam en alleen. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_948308 435 1695 2015-06-04T15:13:16+00:00 yes no vriendschap eenzaamheid https://schooltv.nl/video-item/eenvandaag-in-de-klas-200-jaar-grondwet 2024-01-04T11:38:13+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26494.w613.r16-9.e61c153.webp EenVandaag in de klas | 200 jaar Grondwet Vrijheid van meningsuiting, kiesrecht: In Nederland zijn dit heel vanzelfsprekende rechten. Deze en andere rechten zijn vastgelegd in de Nederlandse Grondwet. Hierin staan de basiswetten waarin dit soort rechten en vrijheden stevig zijn verankerd. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_948309 210 4104 2015-06-04T15:16:15+00:00 yes no vrijheid grondwet mening parlement kiesrecht Willem I https://schooltv.nl/video-item/eenvandaag-in-de-klas-honden-sporen-darmkanker-op 2024-01-04T11:38:14+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26497.w613.r16-9.fbf3049.webp EenVandaag in de klas | Honden sporen darmkanker op Speciaal opgeleide honden zijn in staat om in een vroeg stadium darmkanker op te sporen. Zoals een drugshond een koffer met verdovende middelen kan opsporen, zo kunnen vijf speciaal getrainde honden nu tumorcellen in ontlasting ruiken. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1009543 350 3130 2015-06-11T13:54:09+00:00 yes no hond kanker speurhond https://schooltv.nl/video-item/eenvandaag-in-de-klas-jeugdwerkloosheid 2024-01-16T14:59:13+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26498.w613.r16-9.0163df3.webp EenVandaag in de klas | Jeugdwerkloosheid 1 op de 5 jongeren tussen de 15 en 25 jaar kan ik de grote steden geen baan vinden. De overheid trekt geld uit om jongeren zonder baan aan het werk te helpen, maar er zijn ook jongeren die zelf in actie komen. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1009544 350 3549 2015-06-11T13:55:20+00:00 yes no baan werkloosheid https://schooltv.nl/video-item/eenvandaag-in-de-klas-liever-de-pinpas-dan-cash-geld 2024-01-04T11:38:14+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26499.w613.r16-9.f994845.webp EenVandaag in de klas | Liever de pinpas dan cash geld Contante betalingen worden steeds zeldzamer. De meeste mensen betalen tegenwoordig grotere aankopen meestal met de pinpas of creditcard en ook voor kleinere bedragen is cashgeld straks niet meer nodig. Sinds 2014 is het bij de ING bank al mogelijk om contactloos te betalen. Bedragen tot 25 euro kunnen worden afgerekend door de bankpas tegen een scanner te houden. Zonder pincode. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1009545 319 4379 2015-06-11T13:58:58+00:00 yes no pinnen bank geld betalen https://schooltv.nl/video-item/eenvandaag-in-de-klas-een-moordenaar-komt-vrij 2024-01-04T11:38:15+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26500.w613.r16-9.220e832.webp EenVandaag in de klas | Een moordenaar komt vrij Als je in Nederland gevangen zit, kom je soms in aanmerking voor vervroegde vrijlating. Zo ook Volkert van der G, de moordenaar van politicus Pim Fortuyn. De moord zorgde echter voor zoveel ophef, dat Volkert in de afgelopen jaren regelmatig met de dood bedreigd werd. Wat gebeurt er al hij vrij komt? https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1009546 359 1984 2015-06-11T14:01:51+00:00 yes no vrijheid politie gevangenis moord https://schooltv.nl/video-item/eenvandaag-in-de-klas-last-van-oorsuizen 2024-01-04T11:38:15+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26501.w613.r16-9.538a931.webp EenVandaag in de klas | Last van oorsuizen Altijd een piep, suis of fluit in je oor tot je er horendol van wordt. Meer dan een miljoen Nederlanders hebben er last van: oorsuizen, ook wel tinnitus genoemd. De een kan er goed mee leren leven, terwijl de ander nauwelijks meer kan functioneren. En behandeling is lastig. Veel mensen met oorsuizen zullen hun handicap moeten accepteren. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1009547 370 5048 2015-06-11T14:04:17+00:00 yes no beperking oor gehoorschade https://schooltv.nl/video-item/eenvandaag-in-de-klas-rivier-de-vecht-na-200-jaar-weer-schoon 2024-01-15T17:14:22+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26502.w613.r16-9.3e12065.webp EenVandaag in de klas | De Vecht na 200 jaar schoon Tot voorkort was de rivier de Vecht in Utrecht één van de meest vervuilde waterwegen van ons land. Tweeduizend jaar lang wordt de Vecht gebruikt als een soort afvalputje voor ongeveer iedereen: Romeinen, Vikingen, en later de fabrieken. Nu, na vier jaar baggeren en het weghalen van 2,4 miljoen kuub modder is de Vecht weer schoon. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1009548 481 3179 2015-06-11T14:06:43+00:00 yes no archeologie rivier vervuiling https://schooltv.nl/video-item/eenvandaag-tweede-wereldoorlog-het-verhaal-van-loods-24 2024-01-16T15:35:24+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26503.w613.r16-9.899382a.webp EenVandaag in de klas | WOII: Loods 24 In de Tweede Wereldoorlog staat In de Rotterdamse haven Loods 24: een loods van waaruit in de Tweede Wereldoorlog 6000 Nederlandse joden per trein worden afgevoerd naar vernietigingskampen. Onder hen 686 kinderen. In 2013 is er een monument onthult met de namen van die kinderen. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1009549 701 3016 2015-06-11T14:09:00+00:00 yes no concentratiekamp Hitler Tweede Wereldoorlog joden https://schooltv.nl/video-item/eenvandaag-in-de-klas-ruim-tweehonderd-jaar-prinsjesdag 2024-01-04T11:38:16+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26504.w613.r16-9.ab45dfd.webp EenVandaag in de klas | Ruim tweehonderd jaar Prinsjesdag Iedere derde dinsdag in september is het Prinsjesdag. We vieren Prinsjesdag sinds 1814, dus al ruim 200 jaar. Het is bedacht als een viering van onze democratische waarden. Dat is het nog steeds en inmiddels is Prinsjesdag omgeven met allerlei tradities. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1023925 344 6438 2015-06-11T14:11:53+00:00 yes no parlement prinsjesdag koets troonrede democratie https://schooltv.nl/video-item/het-klokhuis-rap-1 2024-01-04T11:38:16+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26505.w613.r16-9.5dc5103.webp Het Klokhuis | Rap Rapper Typhoon is ooit begonnen met rappen om van het stotteren af te komen. Inmiddels wint hij de ene prijs na de andere. Hij laat aan Maurice zien hoe je een tekst kan laten 'flowen' en hoe je de perfecte beat maakt. Hij werkt vooral op het eiland Terschelling. Waarom eigenlijk? https://player.ntr.nl/index.php?id=NPS_1245100 878.9 5223 2014-05-06T04:51:27+00:00 yes no muziek rap stotteren https://schooltv.nl/video-item/de-slag-bij-waterloo-de-ondergang-van-napoleon 2024-01-04T11:38:26+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26517.w613.r16-9.49edb57.webp De slag bij Waterloo | De ondergang van Napoleon We zijn hier in Amsterdam bij het Rijksmuseum, onze nationale schatkamer. Beroemd van het ‘straatje van Vermeer’, ‘Het vrolijk huisgezin van Jan Steen’ en vele, vele andere topstukken. Maar weet u wat het grootste schilderij in het Rijksmuseum is? ‘De Nachtwacht’?, nee, het is de ‘Slag bij Waterloo’ van Jan-Willem Pieneman. Een doek van circa 8 bij 6 meter en het is terecht zo’n groot schilderij. Dit schilderij toont een belangrijk moment in de geschiedenis van Europa en van Nederland. Zonder de overwinning hier zouden we in Nederland wellicht geen Nederlands hebben gesproken en zou het Rijksmuseum geen Rijksmuseum geheten hebben. Op 18 juni 1815 werd Napoleon bij Waterloo definitief verslagen door een bondgenootschap van Britten, Pruisen en jawel ook Nederlanders. In het stralende middelpunt zien we, te paard, de opperbevelhebber van het Brits-Nederlandse leger, de hertog van Wellington. Maar er zijn nog meer personen afgebeeld, onder wie onze prins van Oranje, de latere koning Willem II, die gewond is geraakt en op het punt staat te worden weggedragen. De prins had twee dagen eerder op 16 juni met zijn Nederlandse troepen al een belangrijke rol gespeeld bij Quatre Bras, een strategisch kruispunt van wegen waar zij een Franse overmacht lange tijd tegenhielden. Pieneman toont ons een dramatisch moment in de slag. De strijd is al uren aan de gang en nog steeds houden beide partijen elkaar in evenwicht, maar dan komt er een stafofficier aangereden in de richting van Wellington. Hij zwaait al met zijn hoed, want hij heeft groot nieuws. De Pruisen zijn in aantocht en met die verse troepen erbij zal Napoleon vast en zeker verslagen worden. In de hoek van het schilderij kondigt de Franse nederlaag zich al aan. Britse militairen zwaaien met buitgemaakte vaandels en sip kijkende Franse krijgsgevangenen worden afgevoerd, maar Napoleon geeft zich niet zomaar gewonnen. Hij heeft nog één troefkaart. Aan het begin van de avond zet hij zijn keizerlijke garde in voor een laatste aanval. De aanval van de keizerlijke garde wordt afgeslagen, als ook een Nederlandse divisie onder bevel van Generaal Chassé wordt ingezet is de nederlaag van Napoleon een feit. Op de slagvelden van Quatre Bras en Waterloo liet onze jonge koninklijke landmacht voor het eerst haar tanden zien en dat wapenfeit is zo’n groot schilderij meer dan waard. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1067980 166 8679 2015-06-17T07:56:43+00:00 yes no oorlog keizer Willem I leger Napoleon schilderij https://schooltv.nl/video-item/metropolis-in-de-klas-chocolade 2024-01-16T14:57:55+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26534.w613.r16-9.a0bdf65.webp Metropolis in de klas | Chocolade Vak: Economie. De een vindt het lekker en de ander vindt het vies. Chocolade! Vaak hebben wij als Nederlanders geen idee hoe cacao verbouwd wordt en hoe cacao eruitziet. Sommige cacaoboeren hebben geen enkel idee wat er van gemaakt wordt. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1067991 600 9443 2015-06-19T14:55:55+00:00 yes no subsidie produceren exporteren arbeid China https://schooltv.nl/video-item/metropolis-in-de-klas-criminaliteit 2024-01-04T11:38:39+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26535.w613.r16-9.59726d3.webp Metropolis in de klas | Criminaliteit Wereldwijd zitten er bijna 10 miljoen mensen in de gevangenis. Wanneer je vrij gelaten wordt heb je de kans om je leven te verbeteren of om weer crimineel te worden. Je leven verbeteren is niet even makkelijk in elk land. Vaak moet er hulp komen van familie, vrienden of mensen uit de kerk. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1067992 591 9003 2015-06-19T14:57:05+00:00 yes no straf criminaliteit gevangenis recht https://schooltv.nl/video-item/metropolis-in-de-klas-feesten 2024-01-04T11:38:40+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26536.w613.r16-9.dd952ab.webp Metropolis in de klas | Feesten Bijna iedereen feest wel eens en iedereen doet dat op zijn eigen manier. In deze aflevering van Metropolis gaan wij kijken naar hoe mensen feesten in Nederland, Rusland en Indonesië. Hierbij wordt er gekeken naar de verschillen en overeenkomsten tussen de feesten. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1067993 590 3321 2015-06-19T14:58:25+00:00 yes no Indonesië traditie Rusland feest cultuur https://schooltv.nl/video-item/metropolis-in-de-klas-tatoeages 2024-01-04T11:38:40+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26537.w613.r16-9.8d12fae.webp Metropolis in de klas | Tatoeages Tatoeages heb je in grote en in kleine maten. Vaak zeggen tatoeages iets over de mensen die ze dragen. In Pakistan zijn tatoeages verboden, terwijl je in Egypte op straat een tatoeage kan laten plaatsen. Gangsters in Amerika gebruiken tatoeages om te laten zien bij welke bende zij horen en waar zij vandaan komen. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1111608 540 4090 2015-06-19T15:04:44+00:00 yes no identiteit cultuur criminaliteit macht traditie https://schooltv.nl/video-item/metropolis-in-de-klas-mode 2024-01-16T14:57:14+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26538.w613.r16-9.e3b3f4a.webp Metropolis in de klas | Mode Iedereen heeft kleding nodig. In Estland is in 2013 de eerste H&M geopend, waardoor mensen in Estland er net zo kunnen bijlopen als de rest van de wereld. Veel van deze kleding wordt gemaakt in India. India is een van de belangrijkste kledingproducenten in de wereld, maar de arbeidsomstandigheden zijn vaak beroerd en worden de arbeiders onderbetaald. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1067994 607 3170 2015-06-19T14:59:30+00:00 yes no exporteren economie produceren mode textiel verkopen https://schooltv.nl/video-item/metropolis-in-de-klas-hoe-is-het-om-moslim-te-zijn 2024-01-04T11:38:40+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26539.w613.r16-9.35ac10c.webp Metropolis in de klas | Hoe is het om moslim te zijn? In het ene land is het fijner om moslim te zijn dan in het andere land. Waar moslims in de minderheid zijn, is het minder leuk om moslim te zijn. Wanneer moslims in de minderheid zijn, hebben zij bijvoorbeeld last van vooroordelen en van discriminatie. Maar er zijn ook genoeg voorbeelden te noemen waarbij de integratie van moslims wel goed gaat. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1067995 588 5008 2015-06-19T15:00:34+00:00 yes no godsdienst islam integratie racisme https://schooltv.nl/video-item/metropolis-in-de-klas-reclame 2024-01-16T14:56:26+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26540.w613.r16-9.474ee63.webp Metropolis in de klas | Reclame Vak: Economie. Bijna elke bedrijf maakt reclame om producten of diensten te verkopen. Al heb je als bedrijf een goed product, dan alsnog heb je reclame nodig. Hoe je reclame maakt, verschilt per bedrijf en zelfs per land. Of je het nou met een goed verhaal doet of dat je met een spuitbus op muren schrijft, je doel blijft hetzelfde: meer producten of diensten verkopen! https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1111607 600 5018 2015-06-19T15:01:50+00:00 yes no reclame economie arbeid consumptiegedrag Pakistan https://schooltv.nl/video-item/clipphanger-wat-zijn-priemgetallen 2024-04-29T10:06:39+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26584.w613.r16-9.539545e.webp Wat zijn priemgetallen? | Clipphanger Een priemgetal is een geheel getal, groter dan 1, dat je alleen kan delen door 1 en door het getal zelf. Vergelijk het met een straatje: dan woont op nummer 21 een traditioneel getallengezin, want 21 is deelbaar door 1, door 3, door 7 én door zichzelf. Met al die delers is 21 is dus geen priemgetal. Bij de buren op 23 is het een stuk rustiger in huis, want dat getal is alleen deelbaar door 1 en door zichzelf. 23 is dus wel priem, net als 29, 31, 37, 41, 43 en gamaarzodoor. Bingo! Er zijn oneindig veel priemgetallen, dat weet de Griek Euclides al, want sinds de oudheid worden priemgetallen grondig bestudeerd. En bediscussieerd: zo wordt in de 19e eeuw besloten dat het getal 1 niet langer bij de priemclub hoort. Maar hij is verder gewoon nog steeds onze enige echte nummer 1! Priemgetallen zijn niet alleen belangrijk in de getaltheorie; ze worden ook gebruikt in de computerbeveiliging en cryptografie. Wereldwijd zijn wiskundigen en hobbyisten voortdurend op zoek naar steeds maar weer grotere priemgetallen. Hé, da’s een leuk klusje voor onze nieuwe PG-113! https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_987358 84 8814 2015-06-08T13:09:16+00:00 yes no getal wiskunde delen https://schooltv.nl/video-item/clipphanger-wat-is-autisme 2024-04-29T10:06:30+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26585.w613.r16-9.67f2ab2.webp Wat is autisme? | Clipphanger Autisme ontstaat al als de hersenen worden gevormd. De verbindingen in de hersenen functioneren anders, waardoor de informatieverwerking ook wat anders verloopt. Autisten raken vaak snel overprikkeld, en kunnen moeilijk onderscheid maken tussen hoofd- en bijzaken. Ook snappen ze soms niet wat andere mensen voelen of bedoelen, en nemen ze een grapje opeens heel serieus. Na een sympathieke begroeting met ‘Hé boef!’ zien ze zichzelf al voor jaren achter slot en grendel verdwijnen. Niet oké! De autismespectrumstoornis uit zich dus in moeite met sociale omgang, maar ook in herhalend gedrag en zeer specifieke interesses. Zoals treintjes. Door op één ding te focussen, krijgen autisten zichzelf rustig. En dat kunnen ze rustig iedere dag doen. De treinbaan kan dus blijven staan, want autisme duurt ook nog eens een leven lang. Er zijn nog geen medicijnen, en je moet er maar mee leren omgaan. Dat geldt trouwens ook en vooral voor je omgeving. Het aanbrengen van structuur geeft ook rust en is daarom erg belangrijk. Dus ‘t is maar goed dat kleine treintjes niet zo snel vertraging oplopen... https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_987360 75 12932 2015-06-08T13:11:40+00:00 yes no autisme mens gedrag hersenen https://schooltv.nl/video-item/clipphanger-wat-is-het-verschil-tussen-me-en-mijn 2024-04-29T10:06:20+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26600.w613.r16-9.93550dc.webp Wat is het verschil tussen me en mijn? | Clipphanger Goed nieuws: ‘Ik heb me proefwerk gehaald’ en trouwens ‘me leraar is vet irritant’. In de spreektaal valt dit misschien niet zo op, ja, behalve je leraar, maar uitgeschreven vinden veel mensen het uitgesproken irritant. ‘Me proefwerk’ is dan ook niet correct, dat moet ‘mijn proefwerk’ zijn. En ik kan het weten, want het is mijn proefwerk. Het woordje ‘me’ is vooralsnog geen bezittelijk voornaamwoord. Het kan wel een persoonlijk of wederkerend voornaamwoord zijn: ‘de leraar vroeg ME of ik ME verveeld had tijdens het maken van MIJN proefwerk’. Dat mooie woordje ‘mijn’ is het enige bezittelijk voornaamwoord dat aangeeft dat iets echt van mij is. En als ‘mijn’ jou te lang is mag je ook ‘m’n’ schrijven. ‘M’n proefwerk ging de mist in, want ik kon m’n ‘me’ en m’n ‘mijn’ niet uit elkaar houden.’ En het is ook verwarrend, want je hebt het dus wel over ‘je leraar’, maar niet over ‘me leraar’. Alleen ‘mijn leraar’ is goed. Vraag dat maar aan m’n leraar. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_987359 66 6648 2015-06-08T13:10:40+00:00 yes no spellen taal grammatica Nederlands spelling https://schooltv.nl/video-item/de-kennis-van-nu-in-de-klas-akoestiek 2024-01-04T11:39:34+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26601.w613.r16-9.d0593ac.webp De Kennis van Nu in de klas | Akoestiek Nederlandse concertzalen staan bekend om hun uitstekende akoestiek. Het Amsterdamse Concertgebouw behoort tot de beste concertzalen ter wereld. Maar waarom heeft deze zaal zo’n perfecte akoestiek terwijl het bij jou in de gymzaal zo galmt? Op zoek naar het geheim achter de Nederlandse akoestiek. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1317939 690 1318 2015-07-08T15:05:04+00:00 yes no isolatie geluid muziek https://schooltv.nl/video-item/de-kennis-van-nu-in-de-klas-aardbevingen 2024-01-04T11:39:35+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26602.w613.r16-9.134a726.webp De Kennis van Nu in de klas | Aardbevingen in Groningen Het oppompen van gas leidt tot aardbevingen. Is er een manier om door te gaan met de gaswinning zonder schade? De Nederlandse aardoliemaatschappij onderzoekt of stikstofinjectie een oplossing biedt. Door stikstof in lege gasvelden te pompen, blijft de druk in de bodem constant en zal de bodem minder verzakken. Hoe realistisch is dit scenario? https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1317940 690 3628 2015-07-08T15:18:07+00:00 yes no aarde gas aardbeving bodemonderzoek https://schooltv.nl/video-item/de-kennis-van-nu-in-de-klas-technostress 2024-01-04T11:39:35+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26603.w613.r16-9.bb61a8c.webp De Kennis van Nu in de klas | Technostress Ons brein wordt dagelijks overladen met allerlei beelden, berichten en muziek. In de vorm van appjes, mailtjes en facebookberichten worden we overspoeld met belangrijke, maar ook heel veel onbelangrijke informatie. Informatie waar we ook op ‘moeten’ reageren. Wat doet dit met ons? We nemen een kijkje in het constant geprikkelde en afgeleide brein. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1317941 690 1839 2015-07-08T15:23:57+00:00 yes no social media zenuwstelsel hersenen reflex zintuig https://schooltv.nl/video-item/de-kennis-van-nu-in-de-klas-malaria 2024-01-04T11:39:35+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26604.w613.r16-9.b7e878e.webp De Kennis van Nu in de klas | Malaria Malaria is een ziekte en één van de voornaamste doodsoorzaken in de wereld. De ziekte komt voor in 97 landen, vooral in de tropen. Al sinds de jaren zestig proberen onderzoekers een succesvol vaccin te ontwikkelen tegen malaria. Tot nu toe levert dat weinig op, maar daar lijkt nu verandering in te komen. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1317946 600 2107 2015-07-10T13:09:02+00:00 yes no medicijn DNA malaria genetica parasiet https://schooltv.nl/video-item/koekeloere-alles-is-voor-moffel-1 2024-02-01T13:16:19+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26608.w613.r16-9.7db9076.webp Koekeloere | Alles is voor Moffel Thema: Herfst & Natuur. Moffel verzamelt zoveel kastanjes, beukennootjes en dennenappels dat er voor de dieren in het bos niets meer overblijft. https://player.ntr.nl/index.php?id=TELEA_1050820 900 67004 2013-01-29T23:31:52+00:00 yes no herfst natuur verzamelen https://schooltv.nl/video-item/clipphanger-wat-is-statische-elektriciteit 2024-04-29T10:05:57+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26609.w613.r16-9.3bcd7d8.webp Wat is statische elektriciteit? | Clipphanger De meeste dingen om ons heen zijn niet elektrisch geladen. En ik ook niet! Ook al is mijn humeur nog zo positief, mijn lading is gewoon neutraal. Maar dat kan zomaar veranderen. Door een stukje te ijsberen bijvoorbeeld. Het intensieve contact tussen de oppervlakken zorgt ervoor dat er elektronen overspringen van mij naar het tapijt. Deze elektronen zijn negatief geladen en dus word ik gelijk een stuk positiever. Zo’n elektrische lading noemen we statische elektriciteit, want de lading staat stil, in mij. Pas als ik de de buurvrouw aanraak, dan slaat de vonk over, en kan ik mijn lading eindelijk kwijt. Als zij dan d’r trui uittrekt is er flink contact tussen haar hoofdharen en de stof. De elektronen springen van haar naar de stof, en de haren raken stuk voor stuk positief geladen. Zaken met dezelfde lading stoten elkaar af, en dan ontstaat er dus helemaal gratis een superhip topkapsel. (kuch) In de winter, met de verwarming aan is de luchtvochtigheid laag en krijg je vaker last van statische verschijnselen. Dat geldt ook voor het dragen van synthetische kleding en rubber zolen. Om ongelukjes te voorkomen doe je die dus gewoon lekker even uit! https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1374509 83 25295 2015-07-16T13:15:36+00:00 yes no elektriciteit laden elektron haar https://schooltv.nl/video-item/het-groot-kinderdictee-der-nederlandse-taal-2012-geschreven-door-sjoerd-kuyper 2024-01-04T11:39:39+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26610.w613.r16-9.1a42057.webp Het Groot Kinderdictee der Nederlandse Taal | Kinderdictee 2012, geschreven door Sjoerd Kuyper Dertien en een half Zin 1: De dennen stonden in de rondte als een indiaanse tipi. We vlijden ons neer op de met zachte naalden beklede grond en keken naar de Grote Beer. 'Ik word later poëet,' meldde ik met een weids gebaar, 'ik ga verzen maken.' Zin 2: 'Vindt je moeder dat goed?' vroeg Rob. 'Ik ben dyslectisch, ik schrijf alles fout.' Hij schreef het woord fout in de dennennaalden, zo fout als je het kunt schrijven. Zo: phaud. Zin 3: 'Ik ga gevluchte kinderen helpen,' zei Wim, ' duizend-en-een zielenpieten.' Rob en ik waren er beiden stil van. We waren geen schlemielige jongens meer, maar eersteklaskerels, bijna macho's. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1374510 931 2365 2015-07-16T14:15:21+00:00 yes no Nederlands taal schrijven spelling woordenboek grammatica https://schooltv.nl/video-item/clipphanger-wie-was-leonardo-da-vinci 2024-04-29T10:05:46+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26619.w613.r16-9.a6f6f23.webp Wie was Leonardo da Vinci? | Clipphanger De kleine Leonardo wordt in 1452 geboren in de buurt van het Italiaanse Vinci. Hij maakt als kind al indruk met zijn tekeningen, en op zijn 12de gaat hij in de leer bij een kunstenaar. Goud en zilver smeden, beeldhouwen, schilderen, onze Leo doet het allemaal. Op zijn 21ste is-ie volleerd schilder, maar het multitalent blijft er van alles bij doen. Hij geeft muziekles en verzint zelf nieuwe instrumenten. Hij klust bij als architect en bouwt allerlei stevige vestingen. Die zijn erg in trek, al was het maar om vanwege het gejengel in zijn muziekschooltje. Onze geniale Leonardo begint vaak vol vuur aan een klus, maar hij heeft minder lol in het afmaken. Dat geldt zelfs voor zijn beroemdste werk, de Mona Lisa. De opdrachtgeefster heeft het schilderij zelfs nooit afgeleverd gekregen. Misschien dat ze daarom wel zo mysterieus kijkt. Iets sneller is Da Vinci (begrijpelijkerwijs) met zijn Laatste Avondmaal. Die enorme muurschildering is al in 3 jaar klaar. Maar sommige van Leonardo’s ideeën zijn weer zo uniek dat ze pas eeuwen later zijn uitgevoerd. Zoals de vliegmachine. Dat krijg je d’r nou van als je al je aantekeningen in spiegelschrift maakt. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1419818 81 46892 2015-07-20T08:45:24+00:00 yes no Leonardo da Vinci kunstenaar wetenschap https://schooltv.nl/video-item/slachtoffers-van-de-slag-bij-waterloo-gedood-of-gewond-door-de-legers-van-napoleon 2025-07-29T14:15:37+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26622.w613.r16-9.56704be.webp Slachtoffers van de Slag bij Waterloo | Gedood of gewond door de legers van Napoleon Napoleon Bonaparte bracht een groot deel van Europa onder Frans gezag, waaronder òns land. Na zijn mislukte veldtocht naar Rusland werd hij verslagen en verbannen naar het eiland Elba. Maar hij ontsnapt hij en grijpt opnieuw de macht in Frankrijk. Napoleon Bonaparte wil Europa opnieuw veroveren. Vanaf Parijs trekt hij met zijn leger naar het noorden. Bij de grens van Frankrijk en België stuit hij op 3 grote legers. Een Engels en een Nederlands leger. En vanuit het Oosten het Pruisische leger dat langzaam oprukt. De Slag bij Waterloo is een gruwelijke slag geweest? We weten uit de militaire verslagen van de chirurgijnen. Dat in het zevende militiebataljon dat er weinig bajonetsteken waren. Bajonetsteken zijn verschrikkelijk. Wel kogelwonden. Kolonels en enkele officieren zijn werkelijk meteen klap beide benen afgeschoten. Stafofficieren, naast Wellington, een van zijn belangrijkste officieren, wordt gewoon van dat paard gekatapulteerd. Dat hebben die mensen continu gezien maar ook gehoord. Het gehuil. Wellinton heeft verboden dat de soldaten de linies zouden verlaten om gewonde manschappen op te rapen en naar achter te brengen. Verbod. Dus je ziet die jongens voor je neus doodbloeden. Maar wat nog erger is natuurlijk. Wonden waar vandaag een dokter zijn hand niet voor omdraait, penicilline, antibiotica had je allemaal niet en de enige methode was: amputeren. Duizenden zij in Brussel, Waveren, Mechelen in Antwerpen geamputeerd. Zonder armen, zonder benen zijn ze naar huis gegaan. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1419825 112 2200-07-19T22:00:00+00:00 3929 2015-07-20T10:07:01+00:00 yes no Napoleon oorlog slachtoffer wond https://schooltv.nl/video-item/clipphanger-wat-is-fotosynthese 2024-04-29T10:05:37+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26623.w613.r16-9.4dbc9b7.webp Wat is fotosynthese? | Clipphanger Al het leven op onze mooie aarde wordt mede mogelijk gemaakt door de groene vingers van onze planten en bomen. Dat noemen we fotosynthese. Zo’n plant is eigenlijk een klein groen fabriekje. Er komt water binnen uit de grond en koolstofdioxide in de mond. De mond? Ja, de kleine huidmondjes waar de bladeren van de plant mee bedekt zijn. Water en koolstofdioxide willen wel wat met elkaar doen, maar daar hebben ze wel energie voor nodig. En omdat planten (nog) niet aan het elektriciteitsnet zijn gekoppeld, kiezen ze voor zonne-energie. Lekker groen. Het zonlicht wordt opgevangen door de blaadjes van de plant, en wel door de bladgroenkorrels. Dat zijn trouwens ook de korrels die het blad groen maken. Ja, hè hè! Als de energievoorziening geregeld is, dan kan het fabriekje gaan draaien. Het water en de koolstofdioxide worden omgezet in glucose en zuurstof. Dit zijn voedingsstoffen waar de plant van smult! En een deel van de zuurstof wordt ook nog eens via de huidmondjes teruggeven aan de lucht. Die zuurstof komt uiteindelijk weer terecht in jouw mooie mondje en het mondje van je hondje. Bello blij, wij blij, plant bijzonder blij! Wat is het leven toch mooi. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1419827 82 31047 2015-07-20T11:48:45+00:00 yes no plant fotosynthese zuurstof koolstofdioxide https://schooltv.nl/video-item/clipphanger-wat-is-communisme 2024-04-29T10:05:20+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26624.w613.r16-9.059fa47.webp Wat is communisme? | Clipphanger Het communisme ontstaat in de 19de eeuw mede door Karl Marx. In de fabrieken ziet Marx hoe arbeiders zichzelf bijna dood moeten werken voor een hongerloontje, terwijl de directeur nog even een grote sigaar aansteekt. Dat kan beter, volgens Marx: als de fabrieken in handen van de staat zijn, dan kan de winst eerlijker verdeeld worden. En dan kan opeens iedereen een sigaar roken. (Maar wel een kleintje.) In 1917 breekt de Russische Revolutie uit, onder leiding van de communist Lenin. Het land wordt omgedoopt in de Sovjet-Unie, een nieuwe vlag wordt gehesen en het communisme ingevoerd. Bedrijven en landbouwgrond komen in handen van de staat, en boeren en arbeiders krijgen allemaal evenveel. Hoewel… sommige hoge heren krijgen net evenveler. Daardoor krijgt de gewone man toch weer minder. En critici hoeven hun mond al helemaal niet open te doen... De theorie van het communisme werkt in de praktijk niet echt lekker. Dat ziet ook Michael Gorbatsjov. Hij komt uit de communistische partij, maar leidt de Sovjet-Unie langzaam maar zeker richting democratie. Vanaf de jaren ‘90 is het weer ‘gewoon’ Rusland. Het communisme is verleden tijd, de hamer en sikkel gaan terug in de gereedschapskist. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1419826 82 76611 2015-07-20T11:47:30+00:00 yes no communisme Rusland staatsinrichting ideologie https://schooltv.nl/video-item/het-groot-kinderdictee-der-nederlandse-taal-2011-geschreven-door-jacques-vriens 2024-01-04T11:40:03+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26635.w613.r16-9.a697e4b.webp Het Groot Kinderdictee der Nederlandse Taal | Kinderdictee 2011, geschreven door Jacques Vriens Meester Jaap vertelt. Zin 1: ‘Toen ik vanmorgen op mijn krakkemikkige ijzeren ros naar school croste, prakkiseerde ik over het dictee dat ik vandaag zou geven, waarbij ik zocht naar originele grammaticale instinkertjes waarvan bij sommige kinderen onmiddellijk de nekharen rechtovereind gaan staan. Zin 2: Andere foezelen door stiekem af te kijken, terwijl ik altijd de potentiële klanten voor onvoldoendes vooraf traceer, zodat ze typische dicteewoorden als: bibliothecaris en wc-brillenverkoper, kunnen repeteren op een A4’tje. Zin 3: Vroeger waren er van die bijdehante kinderen die wekenlang trainden en zo op efficiënte en professionele wijze mijn curieuze zinnen foutloos doorstonden en daarna triomfantelijk meldden, dat ze feilloos alle valstrikken hadden omzeild.’ https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1481434 1010 1251 2015-07-27T09:32:49+00:00 yes no Nederlands taal spelling grammatica https://schooltv.nl/video-item/het-groot-kinderdictee-der-nederlandse-taal-2010-geschreven-door-mirjam-oldenhave 2024-01-04T11:40:03+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26636.w613.r16-9.b5fd2ac.webp Het Groot Kinderdictee der Nederlandse Taal | Kinderdictee 2010, geschreven door Mirjam Oldenhave Dit is een ingekorte aflevering van Het Groot Kinderdictee der Nederlandse Taal uit 2010, geschreven door kinderboekenschrijver Mirjam Oldenhave en gepresenteerd door Philip Freriks. Schrijf mee en kijk je dictee na met de tekst hiernaast. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1481435 704 1019 2015-07-27T09:35:01+00:00 yes no Nederlands taal spelling grammatica https://schooltv.nl/video-item/het-groot-kinderdictee-der-nederlandse-taal-kinderdictee-2009-geschreven-door-ted-van-lieshout 2024-01-16T15:23:36+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26637.w613.r16-9.1c9332e.webp Het Groot Kinderdictee der Nederlandse Taal | Kinderdictee 2009, geschreven door Ted van Lieshout Poëzie! Zin 1: Alleen als je een vervelende ellendeling, zanikende zeurkous, dooie piet, droge klaas of pasgeboren baby'tje bent, houd je niet van gedichten; anders wel, want poëzie is spelen met taal en wie houdt daar nou niet van? Zin 2: Luister maar: op een doordeweekse donderdag doken drieëndertig doofgeboren Deense dames met dikke dijen voor dag en dauw dapper van de duikplank in het diepe. Zin 3: Als woorden met dezelfde letter beginnen heet dat alliteratie; dat is een minder bekende manier van rijmen dan eindrijm, zoals: toen de dames een bejaarde van de hoge douwden, heeft die oude het niet drooggehouden. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1481436 759 1373 2015-07-27T09:51:18+00:00 yes no Nederlands spelling taal grammatica https://schooltv.nl/video-item/het-groot-kinderdictee-der-nederlandse-taal-kinderdictee-2008-geschreven-door-edward-van-de-vende 2024-01-04T11:40:04+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26638.w613.r16-9.6e6638b.webp Het Groot Kinderdictee der Nederlandse Taal | Kinderdictee 2008, geschreven door Edward van de Vendel Spreekbeurten Zin 1: Volgens allerlei ambtenaren en directieleden hebben achtstegroepers een relaxed leventje, maar ik zeg: en die Cito-toetsen dan, die uitgekauwde lespakketten, en vooral die terreur van ongeïnspireerde spreekbeurten? Zin 2: O, dat hachelijke gewauwel over cavia’s, over punniken, of zelfs over voetbal; in principe misschien best interessant, maar uiteindelijk gaat het nooit over reële dilemma’s als: welke Ajacied heeft na de match de ergste stinksokken? Zin 3: Daarom, kameraden, startte ik een actiegroep voor leukere spreekbeurten, opdat jullie schooldagen gepimpt worden met thema’s als de okapi, bijgelovigheid, toiletgebruik door de eeuwen heen en de precieze technieken van de humor. Dus: word allen lid! https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1481437 978 1269 2015-07-27T09:54:15+00:00 yes no Nederlands taal spelling grammatica schrijven https://schooltv.nl/video-item/soldaten-in-de-slag-bij-waterloo-ver-lopen-met-een-zware-uitrusting 2024-01-04T11:40:04+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26639.w613.r16-9.8ab4193.webp Soldaten in de Slag bij Waterloo | Ver lopen met een zware uitrusting Napoleon Bonaparte bracht een groot deel van Europa onder Frans gezag, waaronder òns land. Na zijn mislukte veldtocht naar Rusland werd hij verslagen en verbannen naar het eiland Elba. Maar hij ontsnapt hij en grijpt opnieuw de macht in Frankrijk. Napoleon Bonaparte wil Europa opnieuw veroveren. Vanaf Parijs trekt hij met zijn leger naar het noorden. Bij de grens van Frankrijk en België stuit hij op 3 grote legers. Een Engels en een Nederlands leger. En vanuit het Oosten het Pruisische leger dat langzaam oprukt. Wie ben jij? Ik ben een fuselier uit het Nederlandse leger. Mijn eenheid was het zevende bataljon. En je ziet nog wel een beetje dat het Frans georiënteerd is. Deze epauletten dat is Frans. Maar het jasje, is meer een Engels jasje. Het jacqault het gene dat ik hier op heb, een beetje gehavend. Zet hem maar eens op. Hij is warm en hij is zwaar. Het is allemaal vilt he. De pluim, dat weegt. Hier kunnen ze zien wie ik ben. Het hoort ook bij elkaar, WJ van Es. Hier heb je jouw signalement. Zo kunnen we jou herkennen als je op de grond ligt. Je hebt een ordinair hoog hoofd. Ja, mocht je zijn gesneuveld, kunnen ze kijken, er is nog wat aan zijn lichaam waardoor je kan zien dat het die persoon is. Handig. Die schoenen, je bent een man, je loopt, je bent een voetsoldaat. Hoeveel paar schoenen had je? Als soldaat hadden we er twee. Een paar op de ransel, wat hier op de grond staat, hadden we op de zijkant een extra paar schoenen zitten en het paar dat je aanhad. En als je goed kijkt, er is iets merkwaardigs aan de schoenen. Ze zijn gelijk, geen links en geen rechts. Wat is er nou makkelijk voor een schoenmaker dan ze recht toe recht aan te maken. En als je ze draagt worde ze vanzelf links en rechts. Dit is je ransel, dat heeft iedere soldaat. Een soort rugzak. Een grote grijze overjas voor als het slecht weer is, het is ook je deken voor als je gaat slapen. Hoeveel marsen had, had je dagmarsen? Wat loop je zoal? We deden rond de dertig kilometer per dag lopen met alle spullen erbij. Dat is behoorlijk veel. En als we dan gelopen hadden was het niet aan het einde van de dag gelijk inkwartieren en rusten, nee, moesten we ook een exercitie houden om het moreel hoog te houden. Als je dat nog kan. Maar ja dat waren de filosofieën erachter, dat je getraind bleef, dat je wist wat je deed en vooral: zorg voor jezelf. Want er was niet altijd en drinken, daar moest je zelf achteraan gaan. Dat deed je door middel van als je na een lange dag lopen, dat je wat ging struinen, iets ging kopen bij de lokale bevolking. Als je geluk had ging het bataljon voor je iets regelen, maar ga er maar niet vanuit. Je werd zelfvoorzienend. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1481438 223 2973 2015-07-27T10:21:27+00:00 yes no Napoleon leger oorlog soldaat https://schooltv.nl/video-item/de-slag-bij-waterloo-in-de-klas-het-verhaal-van-soldaat-jan-rem 2024-01-09T15:12:10+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26640.w613.r16-9.59ddcf2.webp De Slag bij Waterloo in de klas | Het verhaal van soldaat Jan Rem Napoleon werd verslagen bij de Slag bij Waterloo in 1815. In die oorlog vochten tienduizenden soldaten mee uit verschillende legers. Jan Rem was zo’n soldaat en hij hield een dagboek bij over wat hij meemaakte. Het dagboek ligt in het Rijksmuseum in Amsterdam. Historicus Paul Rem gaat op zoek naar het verhaal van zijn bijzondere voorvader. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1481439 703 6172 2015-07-27T11:46:35+00:00 yes no Napoleon oorlog soldaat Frankrijk https://schooltv.nl/video-item/hoe-word-je-besmet-met-malaria-parasieten-in-je-bloedbaan 2024-01-04T11:40:05+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26641.w613.r16-9.df41ac4.webp Hoe word je besmet met malaria? | Parasieten in je bloedbaan Een malariamug vol met ziekmakende parasieten steekt een mens. Bij het steken komen die parasietjes in de bloedbaan. Dat kan oplopen tot 50.000 per steek. Die parasieten gaan via de bloedbaan op weg naar de lever. Daar verstoppen ze zich in levercellen. Ze vermenigvuldigen zich. Na een paar dagen komen ze weer terug in de bloedbaan. Ze dringen nu de rode bloedcellen binnen. Verstoppen zich voor de tweede keer en vermeerderen zich spectaculair. Na een paar dagen barsten die rode bloedcellen open. De parasieten komen massaal in de bloedbaan terecht. Dat is het moment dat je ziek wordt. Er komt een nieuwe malariamug, steekt, zuigt de parasiet op, gaat naar een volgend slachtoffer en een volgend en een volgend en een volgend… https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1481440 53 4023 2015-07-27T12:38:07+00:00 yes no malaria ziekte parasiet bloed mug cel https://schooltv.nl/video-item/clipphanger-wanneer-eindigt-een-werkwoord-op-d-t-of-dt 2024-04-29T10:05:12+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26642.w613.r16-9.5b5b2d0.webp Wanneer eindigt een werkwoord op d, t of dt? | Clipphanger Om een werkwoord te vervoegen, moeten we eerst op zoek naar de stam. Voor de stam van ‘vervoegen’ haal je gewoon even ‘en’ eraf. En deze stam is meteen ook de eerste persoon enkelvoud, dus het is ‘ik vervoeg’. Om de tweede en de derde persoon enkelvoud te krijgen hangen we simpelweg een t aan de stam: jij vervoegt, en hij vervoegt ook, en zij vervoegt zich helemaal suf. Deze regel geldt ook voor werkwoorden waarvan de stam eindigt op een ‘d’, zoals ‘branden’ of ‘vinden’: ‘ik vind’ is gewoon de stam, en ‘jij vindt’ en ‘hij vindt’ zijn stam+t. Als je dit lastig vindt, dan kan je altijd even spieken bij spieken. Het is ‘ik spiek’ en ‘hij spiekT’, dus is het ook ‘hij vindt’, dat ik spiek. ‘Snap je dit?’ ‘Jaha, je snapt dit.’ Hé, da’s gek. Het is ‘je snapT’, maar ‘snap je’, snap je? Dat is een uitzondering: als ‘je’ ACHTER de persoonsvorm komt, dan valt de ‘t’ weer weg. Snap je dit, of vind je dit gek? Misschien is het ook gek, maar het is wel fijn als je dit onthoudt. Of toch even spiekt. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1542848 72 38137 2015-07-29T12:09:05+00:00 yes no spelling grammatica werkwoord https://schooltv.nl/video-item/lekker-gapen-slapen-tot-de-zomer 2024-01-04T11:40:20+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26655.w613.r16-9.808e573.webp Lekker gapen | Slapen tot de zomer Opstaan, elke dag Soms ben ik het zat Ik ga terug naar bed Buiten in de kou Dikke winterjas Ik ga terug naar bed Ik ga lekker slapen ook al ben ik niet moe Ik heb geen zin in alle wintergedoe Ik ga slapen tot de zomer Ja, ik ga slapen tot de zomer Ik ga lekker slapen ook al ben ik niet moe Ik heb geen zin in alle wintergedoe Ik ga slapen tot de zomer Ja, ik ga slapen tot de zomer https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1562481 63 2998 2015-08-04T09:48:59+00:00 yes no dier winterslaap gapen slaap https://schooltv.nl/video-item/guus-de-gans-trekvogels-in-nederland 2024-01-04T11:40:20+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26656.w613.r16-9.c0f1847.webp Guus de Gans | Een liedje van de Buitenband Een wilde gans Op weg uit ons land Vanuit de koude toendra met een zonnig plan De wilde gans vloog over Nederland Een koe zegt boe en het gras zo groen En ik ga nooit meer weg Het gras is hier iets groener aan deze kant Jaag me niet weg Ik wil hier altijd blijven want ik ben Guus de gans Guus de gans https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1562482 67 4256 2015-08-04T09:51:57+00:00 yes no winter trekvogel gans vliegen https://schooltv.nl/video-item/is-er-leven-op-mars-een-liedje-van-de-buitenband 2024-01-04T11:40:20+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26657.w613.r16-9.d324c7b.webp Is er leven op Mars? | Een liedje van de Buitenband Harde knal Schiet ons in de lucht Op weg naar een rode planeet Er is een Noordpool Er is een Zuidpool Er zijn vulkanen Er is ijs Maar wat iedereen wil weten Wat iedereen wil weten Wat iedereen wil weten Wat iedereen wil weten Is er leven op Mars? Is er leven op Mars? Is er leven op Mars? Is er leven op Mars? https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1562483 74 4702 2015-08-04T09:55:09+00:00 yes no Mars https://schooltv.nl/video-item/melk-een-liedje-van-de-buitenband 2024-01-04T11:40:21+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26658.w613.r16-9.bbd030c.webp Melk | Een liedje van de Buitenband Ik ben een wonderlijk gegeven Mijn benen staan steeds te beven In al mijn schone eenvoud Ik ben niet eens een jaar oud Nog steeds beduusd Maar bedachtzaam staar ik in het rond Er is er maar een die ik zoek En dat ben jij mama Ik ben een wonderlijk gegeven Mijn benen staan steeds te beven In al mijn schone eenvoud Ik ben niet eens een jaar oud https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1562484 55 1930 2015-08-04T10:01:27+00:00 yes no dier melk baby groeien moeder https://schooltv.nl/video-item/opbuffelen-een-liedje-van-de-buitenband 2024-01-04T11:40:21+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26659.w613.r16-9.de60f3c.webp Opbuffelen | Een liedje van de Buitenband Ik ben een buffel Grote vijf Afrika Kijk mijn lijf Ik ben een grazer Slechte ogen Slecht gehoor Niet gelogen De beste neus Je moet opbuffelen Opbuffelen Je moet opbuffelen Opbuffelen Dichtbij het water Ik sta te grazen De Savanne Hier geen hazen Laffe aanval Met zijn drieën Op m’n hoeven Op m’n nek Grote tanden Grote bek Met je klauwen In m’n neus Wat wil je doen dan? Ik ben een reus Ik zal niet vallen Hier komt m’n kudde We zijn met velen Met zijn allen Wie is er nu de koning dan? Opbuffelen Opbuffelen Dit is mijn water Dit is mijn gras Dit is mijn kudde Altijd in de pas Staan we samen sterk Je moet opbuffelen Hoor mijn vrienden Hoor mijn kudde Ja ik ben de buffel Opbuffelen https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1562485 106 4445 2015-08-04T10:03:53+00:00 yes no Afrika leeuw jagen roofdier https://schooltv.nl/video-item/pijn-een-liedje-van-de-buitenband 2024-01-04T11:40:21+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26660.w613.r16-9.e0a9ffb.webp Pijn | Een liedje van de Buitenband Druk op m’n arm En dat doet pijn Druk op m’n been En dat doet pijn Knijp in m’n teen Ah dat doet pijn Zou het toch dat wondje op m’n vinger zijn? Ziot aan mijn hoofd Ahh Druk op m’n schouders En dat doet pijn Knijp in je neus Dat doet pijn! Zou het toch dat wondje op m’n vinger zijn? Au au au au au au au au au Au au au au au au au au au Dat doet pijn! Dat doet pijn! Au! Au! Pijn! Pijn! Ahhhhh! Au! Ahhh! https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1562486 68 1672 2015-08-04T11:06:42+00:00 yes no pijn lichaam sport liedje https://schooltv.nl/video-item/sneller-een-liedje-van-de-buitenband 2024-01-04T11:40:21+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26661.w613.r16-9.2f8df5d.webp Sneller | Een liedje van de Buitenband De tijd gaat langzaam Ik weet niet waarom Zou het komen door des tand van de zon De tijd vliegt Of blijft staan De klok zegt het is tijd om te gaan Wacht nog even Ik heb nog een vraag Is het waar dat de tijd steeds sneller gaat als je langzaam praat en de tijd weer terugdraait Wacht, ik snap het niet meer hoor Sneller sneller sneller sneller sneller Het gaat allemaal veel te snel dit Sneller sneller sneller sneller sneller Stop https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1562487 76 1027 2015-08-04T11:12:19+00:00 yes no snelheid vliegen filmen https://schooltv.nl/video-item/vliegen-een-liedje-van-de-buitenband 2024-01-04T11:40:22+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26662.w613.r16-9.dfe933f.webp Vliegen | Een liedje van de Buitenband Neem een aanloop Spring omhoog Sluit je ogen en geloof Pak mijn hand en leid de dans Twijfel niet en grijp je kans Je gelooft je ogen niet Maar het is echt zo Ik vlieg Je gelooft je ogen niet Maar het is echt zo Ik vlieg Vliegen vliegen vliegen vliegen vliegensvlug Je gelooft je ogen niet Maar het is echt zo Ik vlieg Je gelooft je ogen niet Maar het is echt zo Ik vlieg https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1562488 79 2520 2015-08-04T11:13:33+00:00 yes no vliegen dier vogel mens lucht https://schooltv.nl/video-item/de-wadden-een-liedje-van-de-buitenband 2024-01-04T11:40:22+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26663.w613.r16-9.c090af3.webp De Wadden | Een liedje van de Buitenband Het water ebt weg Uit de Waddenzee Een zeehond huilt In de Waddenzee Het tij klotst zachtjes Op het Wad De schreeuw van een meeuw Een vuurtoren in de nacht Op de Wadden Op de Wadden Op de Wadden https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1562489 55 5129 2015-08-04T11:15:32+00:00 yes no Waddenzee eiland zeehond zee https://schooltv.nl/video-item/diep-in-de-zee-een-liedje-van-de-buitenband 2024-01-04T11:40:22+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26664.w613.r16-9.866db72.webp Diep in de zee | Een liedje van de Buitenband Diep in de zee op het witte strand Mensen van steen ik ga niet aan de kant Hier in het water is mijn paradijs Al die rommel mijn paleis In een wrak van hout Een kist met goud In een wrak van hout Een kist met goud https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1562490 55 6478 2015-08-04T11:17:06+00:00 yes no zee duiken oceaan snorkel https://schooltv.nl/video-item/13-in-de-oorlog-een-stad-in-brand 2025-11-21T12:17:33+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26665.w613.r16-9.9e263c1.webp 13 in de oorlog | Een stad in brand (afl. 1) Als in mei 1940 Duitse troepen ons land binnenvallen proberen Nederlandse militairen met man en macht de Duitsers tegen te houden. De vader van Dirk (8 jaar, Rotterdam) vecht bij de Grebbeberg. Lisa Wade laat de lange en smalle loopgraven zien van waaruit de Nederlandse soldaten een hopeloze strijd leveren tegen de Duitse troepen. Er zijn veel te weinig kogels. En met hun vaak oude en versleten geweren en veel te weinig kogels kunnen ze niet op tegen de Duitse overmacht. https://player.ntr.nl/index.php?id=NPS_1221563 1800 198108 2013-01-17T05:37:00+00:00 yes no Tweede Wereldoorlog Duitsland Nederland https://schooltv.nl/video-item/13-in-de-oorlog-de-bezetting-afl-2 2025-11-21T12:18:54+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26666.w613.r16-9.9b330ff.webp 13 in de oorlog | De bezetting (afl. 2) Vanaf nu zijn de Duitsers de baas in Nederland. Lisa Wade laat zien dat ook tijdens de oorlog het gewone leven doorgaat. Hans (13 jaar, Amsterdam) moet nu Duitse woordjes leren voor een proefwerk. Tot groot ongenoegen van zijn vader, die de Duitsers maar niet kan vergeven dat ze Rotterdam hebben plat gebombardeerd. Als dan ook nog een Duitse soldaat bij het gezin wordt ingekwartierd, gaat het helemaal mis. https://player.ntr.nl/index.php?id=NPS_1221565 2100 160943 2013-01-16T05:50:00+00:00 yes no Tweede Wereldoorlog Nederland Duitsland Rotterdam bombardement https://schooltv.nl/video-item/13-in-de-oorlog-nsb 2025-11-21T12:19:40+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/48000/images/48417.w613.r16-9.7378ee9.webp 13 in de oorlog | NSB (afl. 3) Lisa Wade bezoekt in Lunteren de Muur van Mussert, de plek waar jaarlijks een grote bijeenkomst van NSB'ers werd gehouden. De vader van Corry (12 jaar, Hilversum) is lid van de NSB, de Nationaal-Socialistische Beweging. Deze partij is juist blij met de komst van de Duitsers. Veel mensen vinden NSB'ers landverraders omdat ze met de Duitse nazi's samenwerken. Op school wordt Corry gepest en ze mag ook niet meer bij andere kinderen spelen. En als de bevrijding nadert zijn veel NSB'ers bang voor de wraak van hun landgenoten. https://player.ntr.nl/index.php?id=NPS_1221567 1800 153505 2013-01-15T05:50:00+00:00 yes no Tweede Wereldoorlog Nederland NSB Duitsland https://schooltv.nl/video-item/13-in-de-oorlog-verraad-en-verzet 2025-11-21T12:20:41+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/48000/images/48416.w613.r16-9.d7fc337.webp 13 in de oorlog | Verraad en verzet (afl. 5) Els (15 jaar) brengt in het geheim krantjes en posters rond. Gevaarlijk werk, want als de Duitsers erachter komen, kan ze zwaar gestraft worden. Het Nederlandse verzet staat centraal. Lisa Wade gaat naar de voormalige dodencel van de Scheveningse strafgevangenis waar duizenden verzetsmensen hun laatste nacht hebben doorgebracht. Lukt het koerierster Els wel om uit handen van de Duitsers te blijven? https://player.ntr.nl/index.php?id=NPS_1221571 1800 123843 2013-01-12T23:47:00+00:00 yes no Tweede Wereldoorlog Duitsland gevangenis verzet https://schooltv.nl/video-item/13-in-de-oorlog-joden 2026-03-10T14:50:24+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/48000/images/48415.w613.r16-9.89a86bb.webp 13 in de oorlog | Joden (afl. 6) Kaat (12 jaar, Amsterdam) wordt niet meer toegelaten in het zwembad of de bioscoop. Ze wordt verplicht om een gele Jodenster te dragen, en ze krijgt een grote J in haar persoonsbewijs gestempeld, zodat ze altijd herkenbaar is. En dan krijgt het gezin ook nog eens oproep om zich te melden voor een werkkamp in het oosten. Als ze niet vrijwillig gaan, worden ze op hardhandige wijze uit huis opgehaald. Lisa Wade bezoekt het Anne Frank huis waar acht onderduikers twee jaar lang ondergedoken hebben gezeten.. https://player.ntr.nl/index.php?id=NPS_1221573 1500 155888 2013-01-11T23:52:00+00:00 yes no Tweede Wereldoorlog joden concentratiekamp Anne Frank onderduiken Nederland Duitsland https://schooltv.nl/video-item/13-in-de-oorlog-gewapend-verzet 2025-11-21T12:21:52+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26671.w613.r16-9.138381c.webp 13 in de oorlog | Gewapend verzet (afl. 7) Veel Nederlandse mannen duiken tijdens de oorlog onder om niet te hoeven werken in de Duitse oorlogsindustrie. Verzetsmensen zorgen ervoor dat allerlei officiële documenten, zoals persoonsbewijzen, bonkaarten en vergunningen nagemaakt worden. Lisa Wade laat zien hoe ze dat deden. Ook worden er distributiekantoren overvallen om aan echte voedselbonnen te komen. De wapens voor zulke overvallen worden vaak door Engelse vliegtuigen gedropt. Soms gaat dat heel erg fout, zijn de verzetsmensen verraden en worden ze opgepakt door Duitse soldaten. https://player.ntr.nl/index.php?id=NPS_1221575 1500 125248 2013-01-11T05:47:00+00:00 yes no Tweede Wereldoorlog verzet Nederland Duitsland https://schooltv.nl/video-item/13-in-de-oorlog-vernietiging 2025-11-21T12:22:18+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26672.w613.r16-9.1d7f036.webp 13 in de oorlog | Vernietiging (afl. 8) Roos (13 jaar, Amsterdam) is met haar ouders opgepakt en weggevoerd naar doorgangskamp Westerbork. Hier wachten ze op transport naar de vernietigingskampen in Polen. Niemand wil naar het onbekende oosten, waar nog nooit iemand is teruggekeerd. Lisa Wade bezoekt in Polen het grote vernietigingskamp Auschwitz-Birkenau waar de meeste Joden meteen na aankomst in de gaskamers werden vermoord. Tot haar grote verbijstering vindt ze op het terrein nog een meisjesring. https://player.ntr.nl/index.php?id=NPS_1221577 1500 143300 2013-01-10T05:47:00+00:00 yes no Tweede Wereldoorlog concentratiekamp Polen joden https://schooltv.nl/video-item/13-in-de-oorlog-indie 2025-11-21T12:24:03+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26674.w613.r16-9.7489e90.webp 13 in de oorlog | Indië (afl. 11) Nederlands-Indië staat centraal. Meer dan drie eeuwen lang was het een kolonie van Nederland, bestuurd door residenten, zoals de vader van Christiaan (12 jaar, Batavia). Ze voelen zich sterk verbonden met Nederland en als hun vaderland wordt binnengevallen door de Duitsers, doneren ze vrijwillig geld en kostbaarheden als bijdrage in de oorlogsvoering. Maar dan wordt Nederlands-Indië zelf onder de voet gelopen, door Japan. Christiaan en zijn vader belanden in een mannenkamp waar ze onder vreselijke omstandigheden proberen te overleven. https://player.ntr.nl/index.php?id=NPS_1221583 1500 114962 2013-01-07T05:47:00+00:00 yes no Nederlands-Indië kolonie Nederland Tweede Wereldoorlog Duitsland Japan https://schooltv.nl/video-item/13-in-de-oorlog-bevrijding 2025-11-21T12:25:02+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/48000/images/48418.w613.r16-9.7b9dca7.webp 13 in de oorlog | Bevrijding (afl. 12) Lisa Wade is in Wageningen op de plek waar de onderhandelingen over vrede in Nederland plaatsvonden. In Hotel de Wereld zit ze aan de tafel waar die besprekingen plaats hadden. Als de overgave van de Duitse troepen in Nederland is getekend, viert het hele land feest. Geallieerde troepen worden door duizenden mensen aan de kant van de weg begroet, kinderen rijden mee op tanks, krijgen kauwgum en chocolade van de soldaten en dagenlang wordt er feest gevierd. Maar niet door jonge Duitse soldaat Jurgen (16 jaar), die heilig geloofde in zijn Führer. https://player.ntr.nl/index.php?id=NPS_1221585 1500 141533 2013-01-06T05:47:00+00:00 yes no bevrijding vrede Tweede Wereldoorlog Nederland Duitsland https://schooltv.nl/video-item/13-in-de-oorlog-na-de-oorlog 2025-11-21T12:25:23+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26677.w613.r16-9.3a6b383.webp 13 in de oorlog | Na de oorlog (afl. 13) De oorlog is afgelopen en Nederland is bevrijd. De joodse David (13 jaar, Den Haag) keert terug uit Auschwitz, waar zijn familie vermoord is. In Nederland zit niemand te wachten op zijn komst. Want het land ligt in puin en moet worden opgebouwd. Overal liggen onontplofte bommen en landmijnen die geruimd moeten worden. Lisa Wade laat zien hoe gevaarlijk dat is... https://player.ntr.nl/index.php?id=NPS_1221587 1500 133053 2013-01-05T08:38:00+00:00 yes no Tweede Wereldoorlog Nederland joden https://schooltv.nl/video-item/prof-dr-testkees-kompaszandloper 2024-01-04T11:40:56+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26702.w613.r16-9.cc1e77b.webp Prof. Dr. TestKees | Kompas/Zandloper Afl.13: Kompas / Zandloper. De professor wil weten waar het noorden, het oosten, het zuiden en het westen liggen. En hoe kun je tijd meten met zand? https://player.ntr.nl/index.php?id=TELEA_1059529 578 8999 2010-12-01T01:35:48+00:00 yes no kompas zand tijd meten proefje https://schooltv.nl/video-item/prof-dr-testkees-drijven-en-zinkenhoe-werkt-een-vleugel 2024-01-04T11:40:56+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26703.w613.r16-9.e08ee1e.webp Prof. Dr. TestKees | Drijven en zinken/Hoe werkt een vleugel? Afl.10: Drijven en zinken / Hoe werkt een vleugel?. Waarom drijven sommige dingen? En waarom stort een vliegtuig niet neer? https://player.ntr.nl/index.php?id=TELEA_1059523 587 7886 2010-11-10T01:26:29+00:00 yes no drijven zinken water vliegtuig vliegen lucht https://schooltv.nl/video-item/prof-dr-testkees-afl12-insectenvangerstankafsluiter 2024-01-04T11:40:56+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26704.w613.r16-9.deb7a1c.webp Prof. Dr. TestKees | Insectenvanger/Stankafsluiter Spelenderwijs krijgen de kinderen besef van getallen. Moffel en Piertje beleven uitdagende en spannende rekenavonturen. https://player.ntr.nl/index.php?id=TELEA_1059527 591 1871 2010-11-24T01:40:45+00:00 yes no insect proefje geur ruiken https://schooltv.nl/video-item/prof-dr-testkees-wegen-van-luchtvergrootglas 2024-01-04T11:40:57+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26705.w613.r16-9.f15432f.webp Prof. Dr. TestKees | Wegen van lucht/Vergrootglas Afl.11: Wegen van lucht / Vergrootglas. Kun je lucht ook wegen? En hoe kun je dingen groter maken? https://player.ntr.nl/index.php?id=TELEA_1059525 588 2528 2010-11-17T03:00:31+00:00 yes no lucht gewicht groei https://schooltv.nl/video-item/prof-dr-testkees-hoe-doof-je-vuurwaterdruk 2024-01-04T11:40:57+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26706.w613.r16-9.c0dfbf6.webp Prof. Dr. TestKees | Hoe doof je vuur?/Waterdruk Spelenderwijs krijgen de kinderen besef van getallen. Moffel en Piertje beleven uitdagende en spannende rekenavonturen. https://player.ntr.nl/index.php?id=TELEA_1059521 587 3106 2010-11-03T02:07:55+00:00 yes no vuur brand water proefje https://schooltv.nl/video-item/prof-dr-testkees-deurmat-alarmperiscoop 2024-01-04T11:40:57+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26707.w613.r16-9.028e848.webp Prof. Dr. TestKees | Deurmat alarm/Periscoop Afl.8: Deurmat alarm / Periscoop. Maak je eigen alarmsysteem! En kijk van onder water naar wat er boven water is met een periscoop. https://player.ntr.nl/index.php?id=TELEA_1059519 592 3037 2010-10-27T01:48:24+00:00 yes no geluid proefje water https://schooltv.nl/video-item/prof-dr-testkees-grijpen-en-scharnierenevenwicht-en-balans 2024-01-04T11:40:58+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26708.w613.r16-9.b953e26.webp Prof. Dr. TestKees | Grijpen en scharnieren/Evenwicht en balans Afl.7: Grijpen en scharnieren / Evenwicht en balans. Dingen grijpen met een grijper. En wanneer is iets in evenwicht? https://player.ntr.nl/index.php?id=TELEA_1059517 579 2996 2010-10-20T01:17:07+00:00 yes no evenwicht balans proefje https://schooltv.nl/video-item/prof-dr-testkees-kaarsen-makenchocolade-maken 2024-01-04T11:40:58+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26709.w613.r16-9.e53c0a5.webp Prof. dr. Testkees | Kaarsen maken/Chocolade maken Spelenderwijs krijgen de kinderen besef van getallen. Moffel en Piertje beleven uitdagende en spannende rekenavonturen. https://player.ntr.nl/index.php?id=TELEA_1059515 596 6433 2010-09-29T00:55:50+00:00 yes no kaars chocolade https://schooltv.nl/video-item/prof-dr-testkees-geluid-uit-een-flesde-gitaar 2024-01-04T11:40:58+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26710.w613.r16-9.17751b6.webp Prof. dr. Testkees | Geluid uit een fles/De gitaar Spelenderwijs krijgen de kinderen besef van getallen. Moffel en Piertje beleven uitdagende en spannende rekenavonturen. https://player.ntr.nl/index.php?id=TELEA_1059513 595 4545 2010-09-22T00:25:36+00:00 yes no muziek muziekinstrument gitaar fles geluid https://schooltv.nl/video-item/prof-dr-testkees-afl4-geheimschrift-met-kaarsvet-en-citroensap 2024-01-04T11:40:59+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26711.w613.r16-9.9d8fce7.webp Prof. Dr. TestKees | Geheimschrift met kaarsvet en citroensap Spelenderwijs krijgen de kinderen besef van getallen. Moffel en Piertje beleven uitdagende en spannende rekenavonturen. https://player.ntr.nl/index.php?id=TELEA_1059511 581 5160 2010-09-15T00:07:57+00:00 yes no kaars vet fruit schrijven proefje https://schooltv.nl/video-item/prof-dr-testkees-valdeurpapier-maken 2024-01-04T11:40:59+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26712.w613.r16-9.294cd6d.webp Prof. Dr. TestKees | Valdeur/Papier maken Afl.3: Valdeur / Papier maken. Einstein is nog steeds weg, is dat voortaan te voorkomen? En kun je ook zelf je eigen papier maken? https://player.ntr.nl/index.php?id=TELEA_1059509 571 1909 2010-09-08T00:35:08+00:00 yes no papier proefje dier https://schooltv.nl/video-item/prof-dr-testkees-magneetloopband 2024-01-04T11:40:59+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26713.w613.r16-9.fe4d0d1.webp Prof. Dr. TestKees | Magneet/Loopband Spelenderwijs krijgen de kinderen besef van getallen. Moffel en Piertje beleven uitdagende en spannende rekenavonturen. https://player.ntr.nl/index.php?id=TELEA_1059507 533 5697 2010-09-01T00:05:47+00:00 yes no magneet proefje tillen vervoer techniek https://schooltv.nl/video-item/prof-dr-testkees-oplossenchromatografie 2024-01-04T11:41:00+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26714.w613.r16-9.be1f8e4.webp Prof. Dr. TestKees | Oplossen/Chromatografie Spelenderwijs krijgen de kinderen besef van getallen. Moffel en Piertje beleven uitdagende en spannende rekenavonturen. https://player.ntr.nl/index.php?id=TELEA_1059505 600 3653 2010-08-25T00:06:44+00:00 yes no water chocolade chromatograferen https://schooltv.nl/video-item/prof-dr-testkees-thermoskangipsafdruk 2024-01-16T15:44:27+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26715.w613.r16-9.41bb73b.webp Prof. Dr. TestKees | Thermoskan/Gipsafdruk Spelenderwijs krijgen de kinderen besef van getallen. Moffel en Piertje beleven uitdagende en spannende rekenavonturen. https://player.ntr.nl/index.php?id=TELEA_1054818 600 2368 2013-02-18T00:45:11+00:00 yes no warmte koud temperatuur gips proefje https://schooltv.nl/video-item/wat-is-een-apk-keuring-je-auto-laten-controleren-en-zonodig-repareren 2024-01-04T11:41:12+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26726.w613.r16-9.6bdd81e.webp Wat is een APK-keuring? | Je auto laten controleren en zonodig repareren Ik heb een brief gekregen; m’n auto moet gekeurd worden. Apk, algemene periodieke keuring. Komt natuurlijk nooit uit. We zijn nu vlakbij de garage, kunnen we gelijk even kijken hoe zo’n apk in zijn werk gaat, maar ik hoop wel dat het een beetje snel gaat. Zo’n apk is nog best spannend, want als hij niet wordt goedgekeurd mag ik niet meer rijden. En dan kan ik mijn afspraak ook wel vergeten, dus gauw de monteur zoeken. Als eerste gaan ze op zoek naar het chassisnummer, dat kun je vergelijken met een vingerafdruk. Dat is een uniek nummer dat ergens in de auto verstopt is. Bij die unieke code, hoort een kentekenplaat, die zijn met elkaar verbonden. Heb je nou een chassisnummer en een ander kenteken, dan klopt er iets niet. Dan wordt de auto op zicht gecontroleerd. Zitten er geen barsten in de ramen, kun je de spiegels nog gebruiken. Maar er wordt ook gecontroleerd of de gordels nog goed zijn en of de stoelen goed vast zitten. Een van de belangrijkste dingen van de auto is natuurlijk het stuur. Dat ook, maar ik bedoel de remmen. Door de auto op een remtestbank te rijden kunnen ze zien of alle vier de wielen even goed remmen. Dan de lichten. De lampen zijn zo afgesteld dat ze een beetje de berm in schijnen. Met dit apparaat wordt gecontroleerd of de lampen nog steeds goed afgesteld staan. Dat het licht aan de onderkant oploopt, dat hoort zo. Dit is goed. En dan het hart van de auto, de motor. Er wordt gekeken of de accu goed vast zit, de remvloeistof wordt geconcordeerd, de rubbertjes van de motor, dat zijn dingen die officieel allemaal moeten maar als ze toch bezig zijn kijken ze ook even of alle slangetjes nog goed vast zitten of er geen zwakke plekken zijn zoals roestplekken, ze zijn toch bezig. Aan de onderkant mag niets loszitten want anders zou het zomaar op de weg kunnen vallen tijdens het rijden. De banden moeten voldoende profiel hebben en dat kan gecontroleerd worden met dit apparaatje. Heeft de auto te weinig profiel dat kan de auto de grip op de weg verliezen. Bij een apk gaat het niet alleen om veiligheid maar ook om het milieu, daarom wordt met dit apparaat, de snuffelaar, de uitlaatgassen gecontroleerd. Die meet precies welke stoffen eruit komen. Zo Herman, het is toch nog snel gegaan. En goedgekeurd. Dat rapport moet doorgegeven worden aan het RDF, de rijksdienst voor het wegverkeer en ik krijg daarvan een uitdraai. Ja, ik kan de weg weer op. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1761529 187 7963 2015-08-24T08:38:01+00:00 yes no auto vervoer techniek motor monteren transport https://schooltv.nl/video-item/hoe-worden-augurken-gemaakt-van-het-land-tot-in-het-potje 2024-01-04T11:41:13+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26727.w613.r16-9.aceb070.webp Hoe worden augurken gemaakt? | Van het land tot in het potje De komkommer, die kennen we allemaal. Lekker. Deze, die lijkt op een komkommer, maar smaakt anders, ziet er ook anders uit en groeit ook aan een andere plant. Dit is de augurk, familie van de komkommer. Die augurk kennen we vooral van de potjes met zuur. Wordt ook wel tafelzuur genoemd. Maar hoe komt nou zo’n rauwe augurk in zo’n potje terecht? Die augurken komen uit Duitsland. Die zijn gister pas van het land gehaald en zijn nu al hier. In de fabriek staat een aantal machines op een rij om ze snel mogelijk te kunnen verwerken. Uiteraard worden die augurken eerst gewassen in twee wasmachines. Eentje met borstels en eentje met een grote ronddraaiende trommelk. Daar komen ze uiteindelijk heel mooi glanzend weer uit. En hop, de snijmachine in. Die potjes worden ook gevuld met andere ingrediënten, zoals stukjes paprika, mosterdzaad. Hartstikke lekker, maar dat zorgt niet voor de zure smaak. Dat speciale zuur, komt van boven. IN deze grote tanks zit het zuur dat de augurken die hele typische smaak geeft. En is gemaakt volgens heel geheim recept. Dit is dan zeg maar de geheime keuken waar alle ingrediënten worden bedacht en getest. En dan niet alleen voor de augurken maar voor allerlei tafelzuren, ook voor zilveruitjes, wortels, paprika. Soms bestaat een recept uit wel meer dan 200 verschillende ingrediënten. Die worden hier dan samengevoegd en met water en azijn gaan ze dan in grote tanks. En dit is dan dat geheime brouwsel. Zodra de potjes beneden langskomen stroomt het zuur er zo in. Vlak voor dat de deksels op de potten gaan wordt er hete stoom over de potten geblazen. Zo wordt de lucht er als het ware uit geblazen. Snel het deksel erop. Zo maken bacteriën weinig kans. Hierin worden ze heet gemaakt, tot wel 85 graden Celsius. Als er nu nog bacteriën inzitten zijn die aan het einde wel echt hartstikke dood. Ze zijn inmiddels ook weer afgekoeld. De laatste reden dat ze zo lang houdbaar zijn is natuurlijk het zuur zelf. Dat geeft die specifieke smaak maar zorgt er ook voor dat je deze pot lang kunt bewaren want zuur doodt bacteriën. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1761530 192 10763 2015-08-24T08:43:11+00:00 yes no groente fabriek productie zuur specerij https://schooltv.nl/video-item/hoe-rijpen-bananen-in-de-rijpkamer 2024-01-04T11:41:13+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26728.w613.r16-9.0cc3222.webp Hoe rijpen bananen? | In de rijpkamer Fruit is gezond. Waarom is fruit gezond? Omdat er heel veel vitaminen in zitten. En vitaminen zorgen er voor dat je lichaam goed functioneert. Maar het is niet alleen gezond, het is ook hartstikke lekker. Maar dan wel als het rijp is! Nederlanders eten gemiddeld 50 bananen per jaar. En dat terwijl er in ons land geen bananenboom te vinden is. Veel te koud. Nee, onze bananen komen uit Midden-Amerika. De reis duurt twee weken ongeveer. De bananen zijn dus niet rijp als ze geplukt worden, dan zouden ze bruin en rot zijn als ze hier aankomen. De bananen worden groen geplukt en in koude containers vervoerd zodat ze niet verder rijpen. Ze worden dus als het ware in slaap gebracht. Kijk, daar heb je wee reen lading groenen bananen. Maarja, de groenteboeren willen natuurlijk niet dit, maar die willen mooie gele lekkere bananen. En daarom hebben ze iets bedacht om die bananen wakker te schudden. Hier wordt met grote kracht warme lucht langs de bananen geblazen. Daarboven zit een groot aantal ventilatoren en die blazen de warme lucht door de dozen. Maar er wordt ook iets aan de lucht toegevoegd, namelijk, etheen en dat zit in deze flessen. De ripkamers worden dus vol geblazen met etheen en etheen is een gas dat normaal gesproken in het rijpingsproces in de vrucht wordt aangemaakt. Het zorgt ervoor dat de zuurachtige deeltjes worden afgebroken en dat het zetmeel wordt omgezet in suiker. Hier gebruiken ze het dus vooral om het rijpingsproces op te starten en om het controleerbaar te houden zodat ie met precies de goede kleur en smaak in de schappen terecht komt. Dit zijn de verschillende stadia van de banaan. Zo wordt ie geplukt, en zo vinden de meeste mensen hem het lekkerst. De supermarkten en de groenteboeren willen hem het liefst zo want dan kan die nog even doorrijpen in de schappen. Al die banaantjes staan voor de verschillende rijpkamers. Deze zitten er net in, maar deze zijn bijna klaar, die kunnen zo de deur uit. Het grappige aan etheen is dat ander fruit erdoor kan worden aangestoken. Dus als je thuis een onrijpe banaan hebt of een onrijpe mango, dan stop je hem met een rijpe banaan in een afgesloten plastic zak. Een paar dagen later heb je lekker rijp fruit. Zo, tijd voor mijn fruithapje. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1761531 187 6933 2015-08-24T09:03:35+00:00 yes no banaan fruit transport Zuid-Amerika https://schooltv.nl/video-item/de-basgitaar-van-het-metropole-orkest-de-lage-tonen-geven-de-muziek-een-fundament 2024-01-16T15:48:53+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26729.w613.r16-9.197d2d7.webp De basgitaar van het Metropole-orkest | De lage tonen geven de muziek een fundament Wie doet hier eigenlijk wat? Het Metropole-orkest bestaat uit veel verschillende muzikanten. Ze hebben allemaal hun eigen taak en een vaste plek. Laten we eens gaan kijken naar de basgitaar. De bassist heeft een belangrijke functie in de muziek. De lage tonen zorgen voor het fundament. Net als het fundament waar je een huis op kunt bouwen. En als we die lage tonen weghalen, klinkt het ook een beetje raar. Je mist iets. Dit is een viool. En een contrabas is eigenlijk een hele grote viool. Bijna twee meter hoog. Zo groot, dat de speler ervan moet blijven staan of zitten op een hoge kruk. Vroeger werd ie vooral met een strijkstok bespeeld maar naarmate de muziek veranderde ging men steeds meer plukken aan de snaren. Dat geeft al een heel ander gevoel. Omdat de contrabas hier als strijk wordt behandeld staat de contrabas hier in het vak van de strijkers. Omdat bands steeds groter werden en de muziek harder, gingen gitaarbouwers een nieuwe contrabas ontwikkelen. De elektrische contrabas, oftewel de basgitaar. Geen holle klankkast meer, maar een solid body zoals bij een elektrische gitaar met daarop elementen die het geluid van de gitaar oppikken en doorsturen naar de versterken zodat je het geluid harder of zachter kan zetten. Eens luisteren hoe dat klinkt in het geheel. Prachtig. Met de komst van de basgitaar is de contrabas zeker niet uitgebannen. De bassen hebben namelijk dezelfde functie in de muziek: de brug slaan tussen ritme en harmonie. Maar ze verschillen enorm qua karakter, klank en muziekstijlen waarin ze passen. Dat maakt het twee verschillende instrumenten. Ander voordeel: de basgitaar is een stuk makkelijker mee te nemen dan de contrabas. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1761532 152 3132 2015-08-24T09:05:29+00:00 yes no gitaar muziek orkest bas muziekinstrument https://schooltv.nl/video-item/hoe-wordt-een-gehandicaptenvoertuig-gemaakt-een-klein-autootje-met-alles-erop-en-eraan 2024-01-16T16:09:39+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26730.w613.r16-9.d39541f.webp Hoe wordt een gehandicaptenvoertuig gemaakt? | Een klein autootje met alles erop en eraan We gaan het vandaag hebben over een klein autootje. Of is het een brommertje? Je ziet hem het meest in het rood en je ziet hem op de weg maar ook op de stoep. Het is een gehandicaptenvoertuig. Mag ik even? Het lijkt wel op een normale auto zeg maar, maar hij is niet helemaal hetzelfde en dat is ook logisch want hij speciaal gemaakt voor mensen die niet goed ter been zijn en wij willen natuurlijk weten hoe die wordt gemaakt. De onderdelen komen van over de hele wereld. En wanneer alle onderdelen binnen zijn kan de auto in elkaar worden gezet. Het is eigenlijk een grote 3D-puzzel. Het frame is voor alle auto’s hetzelfde. Kijk je kan hier de vorm van de auto al in zien. Hier moeten dan al die puzzelstukjes in vallen. Dit is een 160cc 4takt motor. Dat is ongeveer 5,5, pk, paardenkracht. Ja en zonder wielen wordt rijden een beetje lastig. En er zitten natuurlijk remschijven op, top. En door. Snoertjes, draadjes, kleurtjes, gedoe en die snoertjes moeten allemaal ergens heen. Naar de ruitenwissers, de verwarming. Gaat vast goedkomen. Er wordt ook gebruik gemaakt van hout. Ja, want daar kan heel goed geboord en geschroefd in worden. De binnenkant van de auto wordt afgewerkt met vloerbedekking. In ruiten kun je niet boren, dus die moeten gelijmd worden. Ja, vakwerk. Ja, het begint al en op een auto te lijken. Koplampen, motorkap, bumper. Dit is dan weer een beetje jammer. De stoelen moeten nog. Ok. Binnenspiegel, buitenspiegel, richtingaanwijzer, veiligheidsgordel; gaan! Later! Dag! https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1761533 190 1027 2015-08-24T09:07:19+00:00 yes no auto fabriek monteren vervoersmiddel transport beperking motor https://schooltv.nl/video-item/hoe-wordt-gips-gemaakt-een-ander-soort-gips-voor-elke-breuk 2024-01-16T16:25:07+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26731.w613.r16-9.164b8bd.webp Hoe wordt gips gemaakt? | Een ander soort gips voor elke breuk We hebben allemaal wel eens een moment dat we, ho wacht, pas op, jongen! Even niet goed opletten. Een ongeluk zit immers in een klein hoekje. Nou zijn een paar blauwe plekken niet zo erg maar als je iets breekt wordt het een ander verhaal want dan moet je in het gips. Jij. Meekomen. Bij ernstige pijnklachten word je eerst onderzocht en vaak wordt er ook een röntgenfoto gemaakt. Als ze daar een breuk op ontdekken moet ie worden ingepakt. En dat inpakken dat doet de gipsverbandmeester. Kijk eens, een vrijwilliger. Er zijn meerdere soorten gips. Laten we beginnen met kalkgips. Dit gips wordt binnen 24 uur na de breuk gebruikt. Eerst wordt het been in de goede positie gezet. Dan gaat er een kous omheen. Die kous zorgt ervoor dat e huid beschermd wordt tegen dat gips en dat het gips niet aan de huid blijft plakken. En dat eventueel transpiratievocht kan worden afgevoerd. Watten worden gebruikt om eventuele zwellingen op te vangen. Dan het verband met poedergips. Wordt natgemaakt, om het been gewikkeld en op het laatst in vorm gebracht. Dit is een spalk en die is aan de voorkant open zodat er ruimte is voor een eventuele zwelling. Dit is een koker, en die koker is bedoeld voor stabilisatie zodat je niks kunt bewegen en alles goed strak verpakt zit. Dan is er ook nog kunststofgips, hard en zacht. Is dus eigenlijk geen echt gips maar kunststofverband met glasvezel en kunsthars. Ook hier een katoenen kous, watten, en dan gaat het kunststofgips eromheen. Is heel plakkerig en het moet ook nog een keer heel snel gebeuren want het droogt binnen 5 minuten. Ziet er mooi uit, en het is ook heel hard. Maar we hebben nog een arm. Dat zachte kunststofgips s flexibel en wordt meestal gebruikt bij kleine breuken. Dat gips moet er ook af en dat doen ze met een schaar of met een elektrische zaag. Die zaagt niet maar trilt, waardoor het wel door gips heen gaat, maar niet door je huid. Nou, zo doen ze dat dus. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1761534 186 15995 2015-08-24T09:09:59+00:00 yes no arm been botbreuk gips ziekenhuis bot https://schooltv.nl/video-item/wat-is-gluten-een-bestanddeel-van-graan-dat-brood-elastisch-maakt 2024-01-04T11:41:14+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26732.w613.r16-9.a928080.webp Wat is gluten? | Een bestanddeel van graan dat brood elastisch maakt Er gaat niets boven een lekker warm versgebakken brood. En niet zomaar brood, maar brood met gluten. Ah heerlijk, gluten! Wat heb je nodig voor brood met gluten? Meel, zout, water, gist, en gluten natuurlijk. Kijk eens! Ja, beetje flauw he. Maar gluten zie je helemaal niet. Wat zijn gluten dan? Daarvoor moeten we eerst inzoomen op ons hoofdingrediënt: meel. Dat wordt gemaakt door de korrels van de tarweplant fijn te malen. In die korrels zit een kern, die bestaat uit zetmeel en die onzichtbare gluten. Het woord gluten is latijn voor lijm. En ze zijn best speciaal want ze zorgen ervoor dat het deeg sterk wordt maar ook elastisch. Maar daarvoor moet je ze wel eerst even wakker maken. En dus wordt het meel met flink wat water door elkaar gemixt. En dat wordt het deeg van het brood. Langzaam maar zeker veranderen die gluten van vorm en worden ze zichtbaar. Nouja, onder de microscoop dan. Kijk. Dit is hoe ze er dan ongeveer uitzien; als een hoop opgerolde telefoonsnoeren. Door het deeg te kneden kneed je deze telefoonsnoeren, gluten dus, aan elkaar en zo ontstaat er een elastisch geheel van telefoonsnoeren en dat zorgt voor elastisch deeg. Elastisch deeg zorgt voor lekker elastisch brood. Maar niet voor iedereen. Tegenwoordig vind je steeds vaker producten waarop staat ‘glutenvrij’ of bevat geen gluten. Zo heb je glutenvrije pasta, crackers, cake, koekjes, zelfs glutenvrije soep. En dus ook: glutenvrij brood. De belangrijkste reden en is dat sommige mensen er niet tegen kunnen, die worden er ziek van. En dan moeten die gluten er dus uit. Ja, het bakproces is hetzelfde maar het resultaat is wel net wat anders. Glutenvrij brood lijkt eigenlijk op cake, het is wat droger, een beetje bros en het breekt ook makkelijker. Wel prima voor als je geen gluten eet. Maar doe mij maar gewoon zo’n stukje warm, versgebakken brood met veel gluten. Mmm. Lekker. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1761535 186 5672 2015-08-24T09:27:49+00:00 yes no brood gluten bakken deeg allergie https://schooltv.nl/video-item/hoe-werkt-gootsteenontstopper-een-chemisch-trucje-om-vet-weg-te-krijgen 2024-01-04T11:41:14+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26733.w613.r16-9.0ad999c.webp Hoe werkt gootsteenontstopper? | Een chemisch trucje om vet weg te krijgen Hallo ik ben Kenzo. Laatst is bij ons de gootsteen verstopt. Mijn vraag was: hoe werd de gootsteenontstopper? Gootsteen kan verstopt raken door bijvoorbeeld etensresten, vet, aardappels olie, of het doucheputje zit vol met haren. Nou kan je die met een ontstopper losploppen, maar soms werkt dat niet zo goed. En dan kan je met een slimme chemische reactie dit oplossen en zelfs helemaal laten verdwijnen. Onze huishoudexpert Peter heeft zojuist, heel onhandig, frituurvet in de gootsteen gegooid. Hij zit er nou in te poeren en probeert het weg te spoelen met water maarja, het zit vast. Aiaiai, Peter, wat gaan we nou doen? Het is duidelijk dat je natuurlijk nooit frituurvet via de gootsteen weg moet spoelen. Maar ik heb het met opzet gedaan. Dit is een sifon, ook wel zwanenhals genoemd. Alles wat je via de gootsteen wegspoelt gaat via het sifon naar het riool toe. Ik zal je uitleggen waarom water alleen die verstopping niet weg kan spoelen. Beetje olie in het bekerglas. Ook een vet. Ik pak water. Ik gooi dat bovenop die olie. En je ziet, de olie komt boven op het water drijven. Het mengt niet met elkaar, zelfs niet als ik roer. Doordat water en vet niet mengen, kan water in de sifon alleen het frituurvet niet wegspoelen. Nee, niet alleen. Je kan het proberen met zeep weer mengen, en dan zie je dus dat het allemaal troebel wordt. En dat komt omdat het vet mengt met de zeep en samen is het wel in water oplosbaar. Waarom mengt vet dan wel met zeep? Allee stoffen bestaan uit hele kleine deeltjes, moleculen. Stel nou, dit is een zeepmolecuul en dit is een vetbolletje. Dat zeepmolecuul heeft iets bijzonders, namelijk een hele lange staart die graag in een vetbolletje zit en hij heeft een kopje dat heel graag in water zit. Als je zeep mengt met water en vet, krijg je dus allemaal vetbolletjes die omringd zijn door zeepmoleculen en die kopjes lossen heel goed op in water en daardoor lost vet ook op in water. Daarom is dat mengsel ook zo troebel. Hierin zweven als het ware van die omringde vetbolletjes. Even proberen. Zeep erbij. Nou, dat schiet niet echt op. Nee hoor, want die zweep is gewoon niet krachtig genoeg. En thuis kun je ook niet mengen. De chemie heeft met gootsteenontstopper dus een oplossing. We moeten een bril op want we zijn in een lab. Peter, wat is nou de chemische truc van gootsteenopstopper? In die ontstopper zit een chemisch goedje, natronloog. Als je dat eraan toevoegt gaat het natroloog direct reageren met het vet en maakt er zeep van. En na een half uurtje spoel je het zo weg. Is deze stof niet best gevaarlijk? Natronloog is een bijtende chemische stof en dat moet je niet op je handen of in je ogen krijgen. Een goeie chemische oplossing maar er zit niet voor niets een kindersluiting op de dop. Mocht het nodig zin, laat gewoon je ouders het klusje opknappen of nog beter: zorg gewoon dat je gootsteen niet verstopt raakt. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1761536 213 7225 2015-08-24T09:30:34+00:00 yes no water riool vet chemie https://schooltv.nl/video-item/waarom-heeft-een-voetbalveld-banen-op-het-gras-het-geheim-van-donkergroen-en-lichtgroen-gras 2024-01-04T11:41:15+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26734.w613.r16-9.4d31f72.webp Waarom heeft een voetbalveld banen op het gras? | Het geheim van donkergroen en lichtgroen gras Je hebt vast wel eens een voetbalwedstrijd gezien. Is je ook opgevallen dat het veld uit lichtgroene en donkergroene strepen bestaat? Laten we het eens van dichtbij gaan bekijken want we zijn in het stadion van AZ! Het gras in een voetbalstadion is heilig. Het wordt op en top behandeld om het zo strak en mooi mogelijk te krijgen. Zie je die witte kastjes op het veld? Dit zijn mini-weerstationnetjes, die houden bij wat de bodemtemperatuur, hoe vochtig het is en of er wel genoeg licht op het gras valt. Want als de zon te weinig schijnt, dan worden deze joekels het veld op gereden. En meten ze te weinig vocht, dan zorgt een beregeningssysteem in het veld voor extra water. Leuk! Tsjongejonge. Nou, kom eens dichterbij. Als je heel goed kijkt zie je hier nog iets anders. Kunstgras. Dat weet bijna niemand, maar dit soort lange groene slierten worden in de aarde geïnjecteerd. Net onder maaihoogte zodat ze niet worden afgemaaid. Hierdoor blijft het echte gras langer goed. Dit alles zorgt voor een supermooie, sterkte grasmat. Maar hoe zit het nou met die banen? Dat heeft met de grasmaaier te maken. Aan de grasmaaier zitten niet alleen messen maar ook een roller en die duwt de grassprietjes naar beneden. Als ie die kant op rijdt, liggen de sprietjes die kant op en rijdt ie deze kant op dan liggen de sprietjes die kant op. Hij rijdt die kant op, keert om, maar gaat niet gelijk weer terug zoals wij thuis zouden doen, maar gaat pas een volgende baan verder weer terug. Dan komt ie weer terug bij de eerste baan en zo gaat ie door tot ie twee banen heeft van exact dezelfde breedte en als die af zijn gaat ie door naar de volgende. Maar waarom is de ene baan donker en de andere baan licht? Dat heeft te maken met de lichtinval. Op dit moment komt het meeste licht van die kant. Hier schijnt het op de lange kant van de sprieten, en hier op de korte kant. Deze grassprieten vangen dus het meeste licht. En als je het niet gelooft draai ik hem gewoon om. Precies hetzelfde. Licht donker. Die duidelijke banen zorgen voor extra overzicht voor de scheidsrechter. En bijvoorbeeld een buitenspelregel, is voor de kijker thuis ook duidelijker te zien. Leuk hoor, zo’n perfecte grasmat, maar ik ga er niet beter van voetballen. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1789318 184 3740 2015-08-24T09:39:48+00:00 yes no voetbal gras sport groen kleur licht zon https://schooltv.nl/video-item/de-harp-van-het-metropole-orkest-een-solo-instrument 2024-01-04T11:41:15+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26735.w613.r16-9.780214b.webp De harp van het Metropole-orkest | Een solo-instrument Wie doet hier eigenlijk wat? Het Metropole-orkest bestaat uit veel verschillende muzikanten. Ze hebben allemaal hun eigen taak en een vaste plek. Laten we eens gaan kijken naar de harp. De plek van de harpist is eigenlijk een beetje weggemoffeld, ergens aan de zijkant. Dat komt doordat de harp niet echt bij een groep hoort. In de prehistorie gebruikten mensen jachtbogen als instrument maar dan heb je maar een snaar. Dus om meerdere tonen te krijgen maakten ze meerdere bogen bij elkaar en zo ontstond de harp! Het is dan ook een snaarinstrument, dat zie je zo. Het lijkt een beetje op een vleugel. Kijk, daar zitten ook snaren in. De har is eigenlijk een vleugel op zijn kant alleen worden de snaren niet aangeslagen door een toets maar door je vingers. De snaren gaan trillen en produceren een bepaalde toon. De snaren zijn niet allemaal hetzelfde. Er zijn lange en dikke snaren, die zorgen voor de lage tonen en dan zijn er korte lange snaren en die zorgen voor de hoge tonen. Prachtig. Maar er bestaan meer dan deze 47 tonen. Tonen die bijvoorbeeld tussen deze en deze snaar in zitten. En om die tonen toch op de harp te krijgen zijn er hulpmiddelen op de harp gezet. Zeven pedalen met elk drie standen. Zo kan de harpiste elke toonsoort op de harp pelen. Wat dan nog opvalt zijn de kleuren van de snaren. Dat is om de harpist een beetje te helpen waar de tonen zitten. Elke rode snaar is wat ze noemen een C. Van rode snaar naar rode snaar is toonladder C oftewel de witte toetsen van een piano. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1789319 149 3539 2015-08-24T09:41:38+00:00 yes no muziek muziekinstrument harp snaarinstrument piano orkest https://schooltv.nl/video-item/de-houtblazers-van-het-metropole-orkest-fluit-klarinet-hobo-hoorn-en-saxofoon 2024-01-04T11:41:15+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26736.w613.r16-9.eb1039e.webp De houtblazers van het Metropole-orkest | Fluit, klarinet, hobo, hoorn en saxofoon Wie doet hier eigenlijk wat? Het Metropole-orkest bestaat uit veel verschillende muzikanten. Ze hebben allemaal hun eigen taak en een vaste plek. Laten we eens gaan kijken naar de blazers. De houtblazers wel te verstaan. En die zitten op een andere plek dan de koperblazers. Daar koper en hier hout. Nouja hout. Hier is ook nog genoeg koper te zien. En toch zitten ze bij de houtblazers. Dat heeft met twee dingen te maken. Ten eerste omdat sommige van deze instrumenten vroeger van hout waren, zoals de dwarsfluit. Ten tweede wordt er bij sommige instrumenten, ondanks dat je het niet goed ziet, toch op hout geblazen. Dat zit aan het mondstuk vast. Zo’n mondstuk is heel belangrijk. Een hobo, een klarinet en een saxofoon hebben een mondstuk met een riet. Een klein stukje bamboe dat gaat trillen als je op het mondstuk blaast. En die trilling zorgt voor het bijzondere geluid van het instrument. Fluiten, zoals een dwarsfluit en een piccolo, hebben een heel ander mondstuk. Een labium, een sjiek woord voor gat. Er zijn onder de houtblazers zelf dus ook veel verschillen. De mondstukken, ze hebben allemaal een andere vorm en het geluid, daar zit ook verschil in. Maar toch klinkt het geluid van de houtblazers als groep, anders dan het geluid van de koperblazers. Daarom zitten ze dus gescheiden van elkaar. Dit is een uitzondering. De hoorn. Hoort eigenlijk bij de koperblazers thuis. Maar omdat het instrument warme en zachte klank heeft, wordt de hoornist tussen de houtblazers geplaatst. Goed, weten we dat ook weer. En nu eens luisteren hoe die houtblazers in het geheel klinken. O, en dan nog iets: een doedelzak hoort ook bij de houtblazers. Maar hij speelt niet altijd mee met een orkest. Misschien maar beter ook. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1789320 167 7524 2015-08-24T09:45:20+00:00 yes no muziek muziekinstrument houtinstrument houtblazer hobo saxofoon https://schooltv.nl/video-item/waarom-moet-je-eten-koken-of-bakken-gezond-eten-is-goed-voor-je-lichaam 2024-01-04T11:41:16+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26737.w613.r16-9.58afb7e.webp Waarom moet je eten koken of bakken? | Gezond eten is goed voor je lichaam Lekker aan het koken! Sausje, aardappeltjes, verse groente, stukje vlees. Maar waarom eigenlijk al die pannen? Waarom moeten we alles koken en bakken? Nou, dat heeft te maken met de microscopisch kleine bouwstenen in al het eten: cellen. Stel dat dit een cel is. In die cel zitten stoffen die ons lichaam nodig heeft zoals vitaminen, mineralen, eiwitten, vetten. Maar die krijg je er niet zo makkelijk uit. Die cel is namelijk heel erg stevig en er zijn er heel erg veel van. We moeten het dus flink stuk maken willen we bij de inhoud komen. Dat kan, daar hebben we gereedschap voor. Je tanden bijvoorbeeld. Die maken van grote brokken kleine stukjes. En die kleine stukjes, die komen in je maag terecht. En in je maag zit een soort brandend zuur. Dat de celwand kapotmaakt. Kijk en al die belangrijke stofjes kunnen er nu wel uit. En in je darmen worden die stoffen langzaam opgenomen en naar verschillende delen in je lichaam getransporteerd. Handig toch? Nou, niet helemaal. Sommige cellen geven zich niet zo makkelijk gewonnen. Groente- en fruitcellen bijvoorbeeld hebben een dubbele wand. Dat is voor ons lichaam heel moeilijk stuk te krijgen. Daarom hebben we al die potten en pannen om ons lichaam een beetje te helpen. Want door groente te koken maak je de celwand al een beetje stuk. Maar de cellen van vlees hebben maar een celwand. Vlees nis door ons lichaam dus makkelijk stuk te maken. Maar toch gooien we het in de pand. Dat heeft niet te maken me celwanden maar bacteriën: eencellige micro-organismen die ons ziek kunnen maken. En door die warm te maken gaan die dood. Voilà, een heerlijk bordje gekookt en gebakken eten. Het voorbereidende werk is al gedaan dus nu kan het echte werk beginnen. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1789321 188 9972 2015-08-24T09:52:41+00:00 yes no koken bakken eten voeding cel bacterie groente vlees https://schooltv.nl/video-item/hoe-wordt-muesli-gemaakt-verschillende-soorten-granen-in-een-zakje 2024-01-04T11:41:16+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26738.w613.r16-9.2a50e11.webp Hoe wordt muesli gemaakt? | Verschillende soorten granen in een zakje Ik ben Art. Ik eet thuis heel veel muesli. Ik vraag me af hoe het precies wordt gegeten en gemaakt. Hier in Brabant, bij de mueslifabriek in Dinther, maken ze al jaren biologische muesli dus hier moet het antwoord op jouw vraag te vinden zijn beste Art! In muesli zitten allerlei granen zoals gerst, tarwe, rogge, haver en spelt. Maar Art, wij weten allebei; dit wordt niet in de fabriek gemaakt, want graan groeit op het land. En wordt altijd geoogst in juli en augustus. Het geoogste graan wordt de rest van het jaar opgeslagen in grote silo’s en er gaat steeds een nieuwe lading naar de mueslifabriek. Voordat de granen in de muesli komen, moeten de gerst en haver eerst worden gepeld. Er zit namelijk een oneetbare schil om de korrels heen, die eraf moet. Haver wordt gepeld omdat het daar in een centrifuge gaat en hard wordt rondgeslingerd. Bij gerstkorrels gaat het net even anders. Die komen hier de mach9ine in en in deze machine zitten vijf van dit soort ronddraaiende schuurstenen. Die korrels schuren daar langs en zo gaat de schil eraf. Simpel. Na het rondslingeren in de centrifuge komen de haverkorrels in deze geweldige schudmachine terecht. Hier worden de korrels gescheiden van hun schil. Maar er blijven altijd korrels over die nog niet zijn gepeld dus daarom volgen er nog allerlei schud-, tril- en zeefmachines. En de korrels die je wel in de machine wil, gepeld en al, die gaan hier door naar de volgende stap. En hier komen alle granen, inclusief de gepelde gerst en haver, allemaal voor het eerst samen. Na het mengen in de enorme ton wordt er hier vocht aan de granen toegevoegd en als de bak vol is moet het twee uur blijven staan zodat het lekker in kan trekken. Daarna wordt het graan een half uurtje verwarmd in deze enorme broodrooster. Zo blijft het lekker als het lang wordt bewaard en zo wordt het zacht en soepel zodat het zo meteen gemakkelijk is te pletten. Pletten? Inderdaad, de granen zijn te hard om te eten, dus daarom moeten ze voorgekauwd worden, geplet dus. De korrels komen de ze machine in met hele grote walsen die de korrels platwalsen. Na het pletten zijn de voedingsstoffen beer door je lichaam te verteren. Op de lopende band worden de korrels gedroogd en dan gaan ze door naar de mengafdeling. Het begint er al steeds meer op te lijken. Hier worden allerlei mueslirecepten gemaakt en je kunt nog heel veel lekkere dingen toegevoegd. Wat dacht je van rozijnen, aardbei, banaan, hazelnoot. En wat dacht je van een lekker smaakje zoals citroen, kaneel of gember. Alle ingrediënten worden gemengd en hoppa, klaar. Nu kan het ingepakt worden. Zo, nu weet je hoe het eraan toe gaat in de mueslifabriek. En nu wil je ook nog weten hoeveel muesli en cruesli er gegeten wordt. Nou, alleen in deze fabriek maken ze zo’n drie miljoen kilo per jaar. Nou ik kan je vertellen Art, zoveel krijg jij niet op voor je 70e. Zelfs niet als je eet bij je ontbijt, lunch en avondeten. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1789322 212 3813 2015-08-24T09:54:11+00:00 yes no graan ontbijt tarwe fabriek productie https://schooltv.nl/video-item/hoe-werkt-ontkalker-weg-met-de-witte-aanslag-in-je-pannetje 2024-01-04T11:41:16+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26739.w613.r16-9.f4d3ee3.webp Hoe werkt ontkalker? | Weg met de witte aanslag in je pannetje Hallo ik ben Maria. We hadden laatst in de waterkoker een witte aanslag. Dat hebben we toen met ontkalker weggehaald. Nu wil ik weten hoe ontkalker werkt. Ja Maria, kalk in je wasmachine of in je waterkoker, dat wil je niet. Straks het chemische geheim van ontkalken maar eerst: wat is kalk eigenlijk en hoe komt het in ons water? Een schoolkrijtje is gemaakt van kalk en je zou het niet zeggen, maar in ons drinkwater zit ook een beetje kalk. Je ziet het alleen niet omdat het in het water is opgelost. Als je water gaat koken dan verdampt het water maar de kalk blijft achter in je waterkoker, je koffiezetapparaat, in je pan. De kalk slaat neer of zet zich af tegen de wanden en er ontstaat een witte aanslag. De kalk is dan een wit poeder en dat is precies hetzelfde poeder waarvan schoolkrijtjes zijn gemaakt. De chemische naam van kalk is calciumcarbonaat. Maar hoe komt die kalk in ons water? Ons drinkwater komt uit de bodem. Op heel veel plekken in Nederland wordt er drinkwater uit de bodem gehaald. In de bodem zit kalk. Als er veel kalk in water zit noem je dat hard water. Dat kun je op dit kaartje heel goed zien. In deze lichte gebieden zit weinig kalk in de grond en hebben ze zacht water en hier zit veel kalk in de grond en hebben ze hard water. Maarja, hard of zacht water, kalk is altijd vervelend voor je huishoudelijke apparatuur. Het is schadelijk voor het verwarmingselement van je vaatwasmachine of je wasmachine en het kan ervoor zorgen dat je douchekop verstopt raakt. Maar hoe krijg je die kalk nou weg. Dat vragen we aan expert Peter Steenstra van een groot schoonmaakmiddelenbedrijf in Almere. Dat doen we met zuur. Dat kan ik je laten zien met bijvoorbeeld een citroen. Ik pak een speciaal kalktabletje. Die gooi ik erin, je ziet het reageren. Het gaat helemaal bruisen. Je kan het ook doen met bijvoorbeeld azijnzuur, huishoudazijn. Azijnzuur, weer zo’n kalktabletje en je ziet hem ook reageren. Kalk reageert met zuur. Maar citroen en azijn heb je gewoon in de keuken. Waarom moet je de kalk dan met speciale ontkalker weghalen? Citroenzuur en azijnzuur zij vrij zwakke zuren, niet zo sterk. Je zegt dat je een citroen niet zo zuur vindt? In je mond wel, maar in de chemie niet. Veel sterker zijn zoutzuur en bijvoorbeeld deze ontkalker. Een krijtje is ook kalk. Heftig, het gaat echt heel erg bruisen en het krijtje verdwijnt bijna. Dus de kalk reageert met de zuren in de ontkalker, lost op in water en verdwijnt! Precies. Even testen. Pannetje met kalk. Ontkalker. Je ziet het, het gaat aan alle kanten bruisen en je kan hem nu afspoelen met een borstel onder de kraan. Blinkend schoon! Maar Peter, is het niet een beetje een gevaarlijk stofje? Je moet natuurlijk wel oppassen. Er zitten sterke zuren in die ontkalker en als je die in je ogen of op je handen krijg moet jet het snel afspoelen. Thuis moet je het lekker aan je ouders overlaten. Best wel handig, die sterke zuren! Ik ga nog even mijn waterkoker ontkalken. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1789323 211 3775 2015-08-24T09:56:38+00:00 yes no kalk water koken schoonmaken chemie zuur https://schooltv.nl/video-item/hoe-werkt-een-oven-stroom-wordt-omgezet-in-warmte 2024-01-04T11:41:16+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26740.w613.r16-9.613276e.webp Hoe werkt een oven? | Stroom wordt omgezet in warmte Hoi ik ben Jerre en ik gebruik thuis vaak de oven om taart in te bakken. Daarom is mijn vraag hoe werkt een oven? Wat moeten we zonder oven, onmisbaar in de keuken toch? Hier in Duiven is een hele grote ovenfabrikant dus jam hier weten ze wel hoe een oven werkt. En daarvoor gaan we iets doen dat absoluut niet kan en mag maar voor deze ene keer wel: een oven uit elkaar halen. De belangrijkste knop van de oven is deze, hiermee kunt je de temperatuur instellen maar bijvoorbeeld ook welk verwarmingselement je wilt gebruiken. En dan zijn er ook nog ovens met een touchscreen. Maar het komt allemaal op hetzelfde neer; een oven moet gloeiend heet worden. Een oven wordt warm door het verwarmingselement. Dat is dit stuk gebogen metaal. Kijk, door het verwarmingselement loopt een draadje en als je de oven aanzet loopt er stroom door het draadje en wordt het knalrood, maar belangrijker: het wordt gloeiend heet. En om het draadje heen zit een stalen buis met daarin isolatiemateriaal en dat is belangrijk want daardoor kan het draadje bij hoge temperaturen niet in de fik vliegen. De meeste ovens hebben boven en onder een verwarmingselement en met de draaiknop kun je ervoor kiezen om ze allebei te laten gloeien, dan wordt het overal heet. Maar je kunt er ook voor kiezen om alleen boven of alleen beneden te verwarmen, dat hangt af van je gerecht. Heteluchtovens hebben nog een verwarmingselement, die zit achterin, die zie je meestal niet omdat er een afdekkap voor zit. Daar zit ook een ventilator, die draait rond en blaast de warme lucht door de oven waardoor overal een gelijkmatige temperatuur ontstaat. Iedere oven heeft een temperatuurregelaar. Dat is eigenlijk gewoon een slimme computer. Die staat, door middel van dit draadje, in verbinding met een temperatuursensor in de oven, eigenlijk een thermometer. Als deze voelt dat het koud is in de oven gaan de verwarmingselementen aan, is de gewenste temperatuur bereikt, dan gaat ie uit. Dus deze temperatuursensor bepaalt de temperatuur in de oven. Aan de zijkanten zitten van dit soort dikke dekens die heel goed tegen de hitte kunnen. De dekens en een laag aluminium zorgen dat de warmte in de oven blijft en de buitenkant niet te heet wordt. Het deurtje bestaat uit twee, drie, soms wel vier lagen glas. Dat houdt natuurlijk ook alle warmte binnen. Je zult misschien denken; wat een slimme knop, die kan echt alles! Maar ook daar zit weer een computertje achter. En die zorgt er ook voor dat je de tijd kunt instellen zodat je weet wanneer je gerecht klaar is. En vandaag eten we… gebakken lucht, heerlijk. Een oven uit elkaar halen is leuk, maar hier zetten ze ovens liever in elkaar. Als het goed is is deze af dus ik ga hem even testen. Dit apparaat hou ik er tegenaan. Dat is goed. Ik hoorde iets, geluidje. Ja. Ja. Ventilator gaat aan, voel ik ook. Lichtje brandt. Smiley, goed. Ook deze oven staat binnenkort in de keuken te gloeien. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1789324 209 8478 2015-08-24T11:46:21+00:00 yes no oven keuken techniek elektriciteit warmte isolatie bakken https://schooltv.nl/video-item/hoe-krijg-je-de-lekkerste-patat-aardappels-en-zwaartekracht 2024-01-04T11:41:17+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26741.w613.r16-9.3301c42.webp Hoe krijg je de lekkerste patat? | Aardappels en zwaartekracht Hier, bij de Europese ruimtevaartorganisatie ESA, zijn ze er samen met Griekse wetenschappers achter gekomen dat de beste patat van de planeet Jupiter komt. Patat wordt gemaakt van aardappelen en in aardappelen zit water. Die kleine aardappelstukjes, patatjes, worden in heet vet gegooid waardoor ze heel heet worden. Zo heet, dat het water verdampt en kleine gasbelletjes vormt. Stel, dit is zo’n patatje. Die gasbelletjes komen op een gegeven moment naar buiten en blijven aan de buitenkant van het patatje kleven. Het vet kan daardoor niet goed zijn werk doen, die kan niet overal even goed bij. Op een geven moment schieten die gasbelletjes omhoog, zet zoals een bal onder water ook omhoog schiet. Dan kan het vet alsnog zijn werk doen, het patatje wordt lekker krokant. Het water in deze emmer wordt tegen de bodem gedrukt en daarom valt het er niet uit. Behalve als ik hem onderste boven. Hoewel, er is een manier om de zwaartekracht na te doen, namelijk door met de emmer te draaien. Kijk door hard genoeg te draaien creëer ik een kracht die groter is dan de zwaartekracht. Die kracht duwt het water harder tegen de boven en maakt het water daarmee zwaarder. EN dat is precies wat deze machine ook doet; draaien. Maar wat heeft dat met onze frietjes te maken? Nou, onze frietjes gaan we hierin bakken. Maar dat doen we natuurlijk niet alleen, onderzoeker Jacques heeft al wat voorbereid. Nou Jacques, bakken maar! 3, 2, 1, lift-off! De patatjes gaan er in. Oké, dan zet ik de kookwekker, vijf minuutjes. Je ziet dat de belletjes heel hard gaan. Hoe groter de zwaartekracht, hoe zwaarder het vet, hoe sneller de belletjes omhoog schieten en hoe krokanter de patat. Door deze test heel vaak te herhalen, zijn onderzoekers erachter gekomen dat patatjes het lekkerst worden bij drie keer de zwaartekracht van de aarde. Nou, mooie bruine frietjes. Echt! Die wil ik wel proeven. Nou, proberen. Wow lekker! Superknapperig! Er is een planeet een het ons zonnestelsel waar de zwaartekracht precies drie keer zo groot is als op aarde. Jupiter! Daar heb je die hele machine dus niet nodig. Daar zou je dus elke dag de lekkerste patatjes van ons zonnestelsel kunnen eten. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1789325 197 4222 2015-08-24T11:47:57+00:00 yes no planeet zwaartekracht patat aardappel https://schooltv.nl/video-item/de-ritmesectie-van-het-metropole-orkest-drums-bas-gitaar-en-piano 2024-01-04T11:41:17+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26742.w613.r16-9.c2a2d10.webp De ritmesectie van het Metropole-orkest | Drums, bas, gitaar en piano Wie doet hier eigenlijk wat? Het Metropole-orkest bestaat uit veel verschillende muzikanten. Ze hebben allemaal hun eigen taak en een vaste plek. Laten we eens gaan kijken naar de instrumenten die het ritme bepalen: de ritmesectie. Dit is de contrabas, die zorgt voor de lage tonen en vormt de basis van de muziek. Vroeger werd ie met een strijkstok bespeeld maar toen de muziek veranderde ging men pukken we aan de snaren. Dat zorgt voor een heel andere gevoel. Lekker. Later kwam de elektrische basgitaar. Een voordeel is dat ie veel kleiner is en je kunt hem lekker hard zetten voor als de drummer losgaat. Een en al ritme. Bassdrum, snare, hi-hat, allerlei trommels en bekkens. Heerlijk. De gitaar is ook een ritmisch instrument hoewel je er ook solo’s op kunt spelen is de gitaar ook voor een groot gedeelte verantwoordelijk voor het ritme. Hetzelfde geldt voor de piano. Met zijn allen vormt deze groep de ritmesectie. En deze ritmesectie maakt dit orkest uniek. Want door drums en gitaren aan een orkest toe te voegen kun je niet alleen symfonisch spelen maar ook jazz. Of klassiek. Dat klinkt echt vet. Kijk, triangeltje, die hoort er ook bij. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1789326 151 3260 2015-08-24T11:49:19+00:00 yes no orkest muziek muziekinstrument drum trommel bas piano slaginstrument https://schooltv.nl/video-item/waarom-snuffelen-honden-zo-graag-aan-elkaars-kont-aan-de-geur-herkennen-ze-de-hond 2024-01-04T11:41:17+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26743.w613.r16-9.379cd46.webp Waarom snuffelen honden aan elkaars kont? | Aan de geur herkennen ze de hond En uw gastvrouw van vandaag is Nienke de la Rive Box! Hallo allemaal, leuk dat jullie er allemaal zijn! Welkom bij Waarom? Daarom! Vragen die in een minuut zijn uit te leggen, op te lossen of te beantwoorden. Eens even kijken. Leuke vraag! Waarom snuffelen honden zo vaak aan elkaars kont? Geen idee! Lekker snuffelen aan elkaars kont? Je moet er toch niet aan denken dat er opeens iemand aan je billen zit te snuffelen. Sorry hoor, ik vind het echt een beetje vies. Maarja, voor honden is het heel normaal. De hondenneus is een miljoen keer gevoeliger dan onze neus. Honden kunnen geweldig goed ruiken. En honden zijn heel nieuwsgierig. Om te weten wie er langs is geweest, snuffelen ze aan de pies of poep van andere honden en daar herkennen ze elkaar. En zelf doen ze er ook een plas over heen want dan weet de volgende hond; jij was hier ook. Het is eigenlijk gewoon een appje dat honden aan elkaar sturen met een leuk hondennieuwtje. Moet je horen, heb een nieuwe plasplek ontdekt. En de hondenneus wordt ook gebruikt om elkaar te begroeten. Wij geven elkaar een hond of drie zoenen maar als honden elkaar tegenkomen, snuffelen ze eerst aan elkaars neus en kont. Waarom eigenlijk? Nou omdat honden elkaar aan hun geur herkennen en die komt onder de staart vandaan. Naast de anus, het poepgat, zitten twee anaalkliertjes, ee soort kleine zakjes en daar komt een vloeistof uit en dat stinkt echt enorm, echt heel vies. En als ie poept of plast, dan knijpt ie nog even en dan vallen er nog een paar druppeltjes anaalvocht achteraan. En als ie dan ook flink kwispelt gooit ie die geur nog eens om zijn lijf heen en dan weten de andere honden hm jahoor hij is weer langs geweest! Ik ben blij dat wij elkaar gewoon zoenen of een hand geven tijdens een begroeting. Dat was hem weer, tot de volgende Waarom? Daarom! https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1789327 123 6899 2015-08-24T11:51:38+00:00 yes no hond neus geur ruiken https://schooltv.nl/video-item/hoe-worden-spiegels-gemaakt-een-glasplaat-met-een-laagje-zilver 2024-01-04T11:41:18+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26744.w613.r16-9.908a21c.webp Hoe worden spiegels gemaakt? | Een glasplaat met een laagje zilver Ik ben Sebastiaan. En ik vind het best raar dat je jezelf kan zien in de spiegel. Dus mijn vraag is: hoe worden spiegels gemaakt? Spiegeltje, spiegeltje aan de wand, wat is die vraag van Sebastiaan interessant! Dat maken vereist een speciale techniek dat kun je het beste zien in de spiegelfabriek. Een spiegel is eigenlijk niets meer of minder dan een glasplaat met een stuk metaal erachter. Kijk, als ik dit stuk aluminiumfolie achter deze glasplaat hou, lijkt het al een beetje op een spiegel. Maar hier wil je niet iedere ochtend je haar in kammen. Het geheim achter de spiegel is metaal. Metaal kaatst het licht namelijk recht terug. Het metaallaagje dat bij een spiegel vaak wordt gebruikt is zilver. Zilver is licht en glad en weerkaatst daarom het meeste licht terug. De spiegel stuurt het licht ook een beetje terug en zorgt voor een helder beeld. Nou, aluminiumfolie, dat werkt dus niet. Zilver spiegelt dus goed, maar een grote zilveren spiegelende plaat is natuurlijk onbetaalbaar. Daar hebben ze iets op gevonden. Namelijk: de glasplaat. Als je daar een dun laagje zilver overheen giet krijg je een mooie grote spiegel, helemaal strak. De meeste spiegels worden in grote bedrijven in het buitenland gemaakt maar in Duiven staat nog een fabriek die het op ambachtelijke wijze doet maar hoe gaat het dan precies in zijn werk? Ruud Visser van de spiegelfabriek laat zien hoe het moet. Allereerst wordt de glasplaat schoon gepolijst met een fijn schuurmiddel. Daarna wordt de glasplaat schoongemaakt met water en ammoniak want het zilver water straks opkomt hecht wel aan glas maar niet aan vetvlekjes dus moet het schoongemaakt worden. Daarna volgt de derde en laatste wasstap: alles wordt schoongespoeld met water. Nu moet deze schone glasplaat een spiegel worden. Gelukkig kan Ruud dat als de beste want jij hebt het van je vader geleerd. En nu ga je als eens scheikundeprofessor alle ingrediënten mengen. Welke precies? Dit is zilver, dit is soda en dit is een geheim ontwikkelrecept. Een fabrieksgeheim? Dat klopt. Heet mengsel gaat op de glasplaat en moet je opletten wt er dan gebeurt. Na ongeveer een kwartiertje zie je al een spiegel tevoorschijn komen. Door een chemische reactie hecht het zilver op de glasplaat. Het zilver zakt eigenlijk op het glas en blijft hieraan vast kleven. Nog even met de zeem eroverheen en klaar. Dat is een mooie spiegel! Ja klopt, maar dit is de achterkant. Omdat de zilverlaag kwetsbaar is breng ik een verflaag op zodat ie niet kan beschadigen. Het zilverlaagje zit nu tussen de glasplaat en de beschermlaag aan de achterkant. Als dit de achterkant is wil ik nu de voorkant wel zien. Nog even schoonmaken. Kijk, zo krijg je dus een prachtige, handgemaakte spiegel. Is leuk, zo’n handgemaakte spiegel, maar je kan er natuurlijk ook iets speciaals van maken. Spiegeltje, spiegeltje aan de wand, wat is het leukste programma van ons land? https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1789328 212 17151 2015-08-24T11:53:58+00:00 yes no glas spiegel spiegelbeeld fabriek productie zilver https://schooltv.nl/video-item/wat-zijn-puistjes-ze-horen-bij-de-puberteit 2025-09-30T12:39:23+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26747.w613.r16-9.b0b897e.webp Wat zijn puistjes? | Ze horen bij de puberteit In de puberteit kun je jeugdpuistjes krijgen. Dat heeft te maken met je talgklieren. Die zitten verspreid over je huid. Per vierkante centimeter heb je er zo’n vijftien. Deze klieren geven talg af, een vettig stofje dat zich over je huid verspreidt. Soms maakt zo’n klier te veel talg aan en raakt hij verstopt. Dan kan hij ontstoken raken en krijg je een puistje. Zo’n puistje uitdrukken is niet slim. De wand van de talgklier kan dan scheuren. En zo kun je juist meer puistjes krijgen. Op je voorhoofd, neus en kin zitten heel veel talgklieren. Daarom krijg je hier ook sneller puistjes. Wat je wel kan doen? Zorg dat je huid goed schoon is, en je genoeg slaap krijgt. Helpt dit niet? Maak je geen zorgen. Puistjes horen bij de puberteit, het is iets heel normaals. De meeste mensen krijgen ze tussen hun 15e en 25e. Daarna wordt het vanzelf minder. Gewoon wachten dus, het gaat voorbij! https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1789329 62 60162 2015-08-25T11:09:23+00:00 yes no seksualiteit lichaam puberteit huid acne https://schooltv.nl/video-item/wat-is-een-zaadlozing-sperma-uit-de-piemel 2025-09-30T12:42:06+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26748.w613.r16-9.fc9392b.webp Wat is een zaadlozing? | Sperma uit de piemel Veel jongens krijgen hun eerste zaadlozing ’s nachts, tijdens hun slaap. Dat noem je ook wel ‘natte droom’. In de puberteit zorgen hormonen er voor dat je als jongen sperma aan gaat maken. Als je een natte droom hebt, krijg je tijdens je slaap een stijve piemel: een erectie. Op een gegeven moment kan er dan sperma uit je piemel komen. Sperma wordt gemaakt in de zaadballen. Het is een wit, plakkerig goedje met daarin miljoenen kleine zaadcelletjes. Sperma uit je piemel noemen we daarom een zaadlozing. Als je dat ’s nachts overkomt dan kan je bed misschien een beetje plakkerig zijn van het sperma. Daar kan je van schrikken, maar het is allemaal heel normaal! Het is gewoon een natuurlijke reactie van je lichaam. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1789330 46 149626 2015-08-25T11:14:42+00:00 yes no seksualiteit lichaam puberteit jongen penis sperma zaadcel https://schooltv.nl/video-item/wat-gebeurt-er-in-de-puberteit-in-je-hersenen-je-puberbrein-ontwikkelt-zich 2025-09-30T12:43:29+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26749.w613.r16-9.dd5b621.webp Wat gebeurt er in de puberteit in je hersenen? | Je puberbrein ontwikkelt zich In de puberteit verandert er van alles aan je lichaam. Niet alleen aan de buitenkant, maar je hersenen ontwikkelen zich ook. Hier, in de frontale hersenkwab, zorgt dit ervoor dat je minder goed kunt plannen, en jezelf niet altijd kan beheersen. Ook hier, in de subcorticale gebieden is het tijdens je puberteit een rommeltje. Daardoor word je wat sneller emotioneel. Moet je dus wat vaker huilen? Helemaal normaal! Verbindingen in je hersenen zijn nu ook aan het veranderen, bijvoorbeeld hier in de prefrontale cortex, die zorgt voor zelfcontrole. Hierdoor krijg je stemmingswisselingen, maak je sneller ruzie en neem je soms een beetje te veel risico. Allemaal de schuld van je hersenen! En dan raakt je dag- en nachtritme ook nog in de war. De hormonen die je helpen om in slaap te komen worden door je lichaam pas ’s avonds laat afgegeven. ’s Avonds duurt het dus lang voordat je slaapt. En ’s ochtends is het moeilijk je bed uitkomen. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1789331 56 80961 2015-08-25T11:16:17+00:00 yes no puberteit hersenen lichaam https://schooltv.nl/video-item/hoe-doe-je-een-tampon-in-handig-voor-als-je-ongesteld-bent 2025-09-30T12:42:26+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26750.w613.r16-9.89958d4.webp Hoe doe je een tampon in? | Handig voor als je ongesteld bent Een tampon inbrengen doe je zo. Open de verpakking, trek het touwtje los en breng hem rustig in. Ontspannen dus. Als je niet verder kan, verander je de richting. Hij moet een beetje schuin richting je onderrug. Het touwtje moet buiten blijven. Maar de tampon moet er zo ver mogelijk in. Net zo ver tot je vinger er ook helemaal in zit. En dan zit ie gemakkelijk en als het goed is voel je er ook helemaal niks meer van als je beweegt. Als je het wel voelt, zit ie niet ver genoeg. Wanneer je hem moet wisselen merk je vanzelf; om de drie á zes uur. Maar als je weinig bloedt zo om de zes á acht uur. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1789332 39 140202 2015-08-25T11:18:08+00:00 yes no puberteit meisje menstruatie bloed eicel tampon seksualiteit https://schooltv.nl/video-item/keuringsdienst-van-waarde-in-de-klas-superfood-en-marketing 2024-01-04T11:41:22+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26751.w613.r16-9.d5f7344.webp Keuringsdienst van Waarde in de klas | Superfood en marketing Vak: economie. In de eerste aflevering over superfood ontdekt de Keuringsdienst dat superfood vaak gewoon vogelvoer is. Het wordt alleen opgediend in een andere verpakking. De Keuringsdienst probeert nu met ‘negerzaad’ de superfoodmarkt te veroveren. Welke marketingstrategieën heb je nodig om een product succesvol in de markt te zetten? https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1789333 556 2090 2015-08-25T11:38:41+00:00 yes no voeding marketing reclame vogel ontbijt https://schooltv.nl/video-item/co2-en-het-broeikaseffect-broeikasgassen-zorgen-voor-klimaatverandering 2024-01-04T11:41:22+00:00 https://images3.schooltv.nl/cache/i/26000/images/26752.w613.r16-9.9284bbb.webp CO2 en het broeikaseffect | Broeikasgassen zorgen voor klimaatverandering CO2 is een gas en is overal om ons heen. Het is namelijk een vast bestanddeel van de atmosfeer. Toen de aarde nog niet zo lang bestond, was er veel meer CO2 in de atmosfeer dan nu. Al het groen dat op aarde is gaan groeien zoals planten, algen en ook bomen hebben heel veel CO2 opgenomen en opgeslagen. De bomen gebruiken de energie uit de CO2 om te groeien. Als de bomen worden gekapt en verbrand komt al die vastgelegde CO2 weer vrij in de atmosfeer. Samen met andere gassen, zoals waterdamp en methaan, zorgt CO2 ervoor dat de warmte van de zon op aarde goed wordt vastgehouden en het niet te koud wordt. Het maakt van onze aarde eigenlijk een grote broeikas. Maar door het vrijkomen van steeds meer CO2 door verbranding wordt het broeikaseffect steeds meer versterkt. Daardoor stijgt de temperatuur op aarde, smelt het poolijs en stijgt de zeespiegel. https://player.ntr.nl/index.php?id=WO_NTR_1789334 57 37337 2015-08-25T12:08:14+00:00 yes no CO2 broeikaseffect aarde klimaatverandering bos